№ 38 йолу ишкол (Соьлжа-ГӀала)

Соьлж-ГӀалин муниципальни бюджетан йукъарадешаран хьукумат «Йуккъера йукъарадешаран № 38 йолу ишкол» кхоьллина 1963-чу шарахь.

Кхоьллинарг йу Соьлжа-ГӀалин мэрин дешаран урхалла^[1].

ХӀора шарахь 800 сов дешархо дӀаоьцу дешаран хьукумате.

Йуьхьанцара йукъарадешар хьалхарчу классан дешархошна дӀадолало 6 шо 6 бутт кхаьчча, нагахь санна могашаллина дуьхьал гайтамаш бацахь, амма 8 шарел тӀаьхьа ца хилча.

Ишколана тӀедиллинчу меттигехь бехачу хинболчу хьалхарчу классан дешархойн дай-нанойн заявкаш схьаэцар дӀадолало оханан беттан 1-чу дийнахь, чекхдолу асаран беттан 30-чу дийнахь. ТӀедиллинчу территори тӀехь дехаш доцчу берашна хьалхарчу классе деша заявкаш схьаэцар дӀадолало карарчу шеран мангалан беттан 6-чу дийнахь дуьйна, мукъа меттигаш дӀаяллалц, амма карарчу шеран товбецан беттан 5-чу дийнахь тӀаьхьа ца дуьтуш. Россин низамашца нийса а догӀуш, рогӀера арахьа а, хьалха дӀаэцаран а бакъо кхочушйо цхьацца льготан категорешкахь болчу бахархойн берашна.

Ишколан дешархошна дешаран коьрта кепаш, № 273 «Россин Федерацехь дешарх лаьцна» федеральни законо билгалъйаьхна ма-хиллара. Дешаран кеп: очно. Хьехаран мотт: оьрсийн мотт. Дешар дӀахьо хӀокху программашца: йуьхьанцара йукъара дешар (1-4 классашкахь 4 шо) а, коьрта йукъара дешар (5-9 классашкахь 5 шо) а, йуккъера йукъара дешар (10-11 классашкахь 2 шо) а. Иштта ишколехь кхочушйо тӀетоьхна дешаран программа, адаптированни йуьхьанцара йукъарадешаран программа (АЙуЙуП) аутизман талхор спектран, йолчу дешархошна йуьхьанцарчу йукъарадешарна, ткъа иштта АЙуЙуП йуьхьанцара йукъара дешарна — гӀорторан а, леламе а аппараташ а, йолчу а, синкхетамца тӀаьхьадисина хиларца.

Ишколан тӀетоьхна дешаран(оьр.)нохч.программин гурашкахь дӀахьо хӀара кружокаш: «Шахматаш» а, «Стоьлан теннис» а, «Театран мастерской» а, «Исламан азбука» а.

Ишколехь кхоьллина предметни методически цхьаьнакхетараллаш (МЦ):

• Йуьхьанцарчу классийн дешаран хьукумат МЦ;
• Гуманитаран дешаран институт МЦ;
• Математика а, информатика а хьехархойн дешаран заведени МЦ;
• Ӏаламан Ӏилманийн дешаран институт МЦ.

ДӀадаханчу кхаа шарахь предметийн олимпиадашкахь дешархоша дакъалацарх лаьцна хаамаш:

Ишколехь 29 дешаран кабинеташ йу, шайна йукъахь: 7 — йуьхьанцарчу классашна а, 3 — математикан а, 1 — физикан лабораторица цхьаьна а, 1 — химин лабораторица цхьаьна а, 1 — биологин а, 1 — дахаран кхерамзаллин баххаш а, 1 — географин а, 2 — историн а, обществознанин а, 1 — информатика а, 1 — кхечу къаьмнийн мотт а, 4 — оьрсийн мотт а, литература а, 1 — техникан къинхьегаман, иштта спортивни зал а, актови зал а, ишколан музей а, психологин а, хьехархойн а сервисан кабинет, библиотека (библиотекин коллекци — 16 700 а передела книгашца) а. Лабораторин белхашна физикин а, химин а, биологин кабинет йу дешаран гӀирсашца, химин реактивашца, дешаран микроскопан слайдашца, кхин а.

2024-чу шарахь дӀайолийра Россехь дуьххьарлера ишколан хьехархойн мастерской, дешаран проект — Соьлжа-ГӀалин «38-гӀа йуккъера укъарадешаран ишкол» муниципальни бюджетан дешаран хьукуматийн а, Нохчийн пачхьалкхан университетан Динаев Алиханан цӀарахчу хьехархойн мастерскойн а цхьаьна инициатива, «Ишколан хьехархойн мастерской» аьлла цӀе тиллина, къоман «Дешар» проектан гурашкахь. Проектан Ӏалашо йу дешархойн тидам хьехархочун говзалле бахийтар а, тӀекхуьучу чкъурана йукъахь хьехархойн дешар даржор а.

• Дешаран шо дӀадолало товбецан беттан 1-чу дийнахь;
• Урокан хан 40 минот йу;
• Хьалхарчу классехь график дӀасайекъало: 35 минот (товбецан бутт — гӀуран бутт); 40 минот (кхолламан бутт — хӀутоссург бутт);
• Дешаран шеран хан: 1-чу классашна — 33 кӀира а, 2-11 классашна — 34 кӀира (пачхьалкхан (чаккхенан) аттестаци йоцуш);
• Хьалхарчу сменехь Ӏуьйранна 8 сахьт 30 минот йаьлча, сарахь 13 сахьт 30 минот йаьлча дӀайолало ишкол шолгӀачу сменина лерина;
• Дешаран сахьташ кӀиранах пхи де ду;
• Ишкол шина сменехь болх беш йу;
• Урокашна йукъахь садаӀаран хан: лаххара а 5 минот, уггаре дукха 20 минот^[3].

Ишколан хьехархойн коллектив, 2023 шарахь, йерриг а — 69 йара, царех 59 — лакхара хьехархойн дешар долуш а, 6 лакхара квалификацин категори йолуш а, 3 — хьалхара категори йолуш а, 16 — 30 шарахь сов хьехархочун болх бина.

Сийлахь цӀераш а, совгӀаташ а кхаьчначу ишколин хьехархойн коллективехь бу:

• Музаева Лиза Хамадан йоӀ а, Шарафутдинова Лидия Федоровна а — «Майрачу къинхьегамна» мидал;
• Пашаева Яхита Хамидан йоӀ — Россин Федерацин дешаран министерствон «Дика дешаран говзанча» совгӀат дина;
• Эльжаева Зарема Сипан йоӀ — «Россин Федерацин йукъардешаран сийлахь белхахо» цӀе а, значок а;
• Тамара Владимировна Магомадова — сийлахь цӀе «Россин Федерацин дешаран сийлахь белхахо»^[4].

Ишколан куьйгалхо: Битимирова Элиза Абдул-Вахидан йоӀ (2024 шарахь дуьйна).

• Дешархошп Соьлж-ГӀалин мэрин грант — Янгульбаев Ислам Зурабович спортехь кхиамаш бахарна;
• 2023 шеран рейтингехь 116-гӀа меттиг дӀалаьцна Нохчийн Республикехь йукъара дешаран организацеша йукъара дешаран дикалла лакхайаккхарехь динчу дакъана^[5];
• Хьехархошна а, дешархошна а йукъахь дӀайаьхьначу «Функциональни йоза-дешар — дахарна Ӏамор» республикански командин олимпиадехь толамхо^[6];
• «Социальни а, гуманитарни а, фокус» номинацехь «Социально-гуманитарни фокус» номинацехь тӀетоьхначу дешаран декъехь белхалойн корматаллин говзаллин Йерригроссин конкурсан муниципальни этапан толамхо йу тӀетоьхначу дешаран хьехархо Ваделова Анжела Тагиран йоӀ^[7].