Керла-Билтан йуккъера ишкол
Керла-Билтан йуккъера ишкол (оьрс. Бильтой-Юртовская средняя школа) — Нохчийн Республикан Гуьмсан кӀоштан Керла-Билтан йуртан муниципальни бюджетан йукъарадешаран хьукумат[1]. Иза кхоьллина 1989 шарахь.
2016-чу шарахь Петарбухехь дӀайаьхьначу Йерригроссин дешаран форумехь толам баьккхинчарна совгӀаташ даларан церемонехь Петарбухехь «Россин тоьлла 100 ишкол» совгӀат даьккхира ишколо[2].
«Россин тоьлла 100 ишкол» конкурсехь лауреатийн диплом а, дашо мидал а йелира ишколан, ткъа ишколан директорна «Шеран директор — 2016» мидал йелира[3].
Истори
1989-чу шарахь кхоьллина йолу ишкол йу Керла-Билтан , Школьни урамехь, 1-чу цӀа чохь. Керла гӀишло йина 2014-чу шарахь, 220 меттиг а йолуш. Ишколехь дешархошна лерина 440 дешархо ву, ткъа бакъдолу дешархой 500 сов дешархо ву.
Кхоьллинарг йу муниципальни хьукумат «Гуьмсан муниципальни кӀоштан дешаран урхалла»[1].
Дешар
ДӀаэцар
Дешаран хьукумат шарахь 500 сов дешархо дӀаоьцу.
Йуьхьанцара йукъара дешар хьалхарчу классан дешархошна дӀадолало 6 шо 6 бутт кхаьчча, нагахь санна могашаллина дуьхьал гайтамаш бацахь, амма 8 шарел тӀаьхьа ца хилча.
Ишколана билгалъйаьккхинчу меттигехь бехачу хинболчу хьалхарчу классан дешархойн дай-наношна заявлениш чу дала дӀадолало оханан беттан 1-чу дийнахь, чекхдолу асаран беттан 30-чу дийнахь. Билгалъйаьккхинчу меттигехь дехаш доцчу берашна хьалхарчу классе деша дӀайазвала долало карарчу шеран мангалан баттахь 6-чу дийнахь дуьйна, массо а меттигаш дӀайуьзна дӀайаллалц, амма карарчу шеран товбецан беттан 5-чу дийнахь тӀаьхьа ца дуьтуш. Россин низамашца нийса а догӀуш, хьалхара меттиг дӀалацаран а, рогӀера арахьа дӀаэцаран а бакъо лелайо цхьацца льготан категорешкахь болчу бахархойн берашна.
Дешаран кепаш а, программаш а
Ишколан дешархошна дешаран коьрта кепаш, № 273 «Россин Федерацехь дешарх лаьцна» федеральни законо билгалъйаьхна ма-хиллара. Дешаран кеп: очно. Хьехаран мотт: оьрсийн мотт.
Дешар дӀахьо йуьхьанцарчу йукъара дешаран (1-4 классашкахь 4 шо) а, коьрта йукъарадешаран (5-9 классашкахь 5 шо) а, йуккъера йукъарадешаран (10-11 классашкахь 2 шо) программашца. Иштта ишколехь кхочушйо берашна а, баккхийчарна а тӀетоьхна дешаран дешаран программаш.
Ишколехь кхочушъйеш йу хӀара адаптированни йуьхьанцара йукъарадешаран программаш (АЙуЙуП): йуьхьанцара йукъарадешар кӀезиг синкхетамехь тӀаьхьабисина (хьекъалан заьӀапалла) а, гӀорторан а, леламе а, лазарш долчу а, синкхетамехь тӀаьхьависиначу дешархошна а. 2023 шарахь цӀахь дешар вовшахтоьхначу заьӀапчу дешархойн категореш: синкхетамехь тӀаьхьабисина — 2 а, хьекъалехь тӀаьхьадиссинарш — 3 а, гӀорторан а, леламе а, лазарш долуш — 1 а.
Ишколехь кхо предметни методически цхьаьнакхетаралла (МЦ) йу:
- Гуманитарни Ӏилманийн дисциплинаш МЦ;
- Ӏиламдовзаран а, математикан а дисциплинаш МЦ;
- Йуьхьанцарчу дешаран хьехархойн цхьанакхетаралла МЦ.
ТӀетоьхна дешар дӀахьо хӀокху программашкахь: гуманитарни а, исбаьхьаллин а, ткъа иштта физкультуран а, спортан а.
2023 шарахь бархӀ выпускниках кхоъ лакхарчу дешаран деша вахара.
Ишколехь 20 дешаран кабинеташ йу, йерриг а 21 кхузаманан мультимедиан технологица кечъйина йу, шайна йукъахь:
- Физикин лаборатори;
- Химин лаборатори;
- Биологин лаборатори;
- Компьютеран класс;
- Дахаран кхерамзаллин баххаш кабинет.
Иштта цигахь йу спортан зал а, актови зал а, столови а, кхачанан блок а, библиотека (9725 библиотекин гуларан объём) йешаран чоь а йолуш. Иштта спортан майда а, футболан майда а, волейболан майда а йу.
Иштта ишколехь йу Ӏаламдовзаран а, технологин а «Точка роста» центр.
Режим
- Дешаран шо дӀадолало товбецан беттан 1-чу дийнахь;
- Дешаран шеран хан: пачхьалкхан чаккхенан мах хадор ца лерича, лаххара а 34 кӀира, 9-чу а, 11-чу а классашкахь;
- 1-чу классехь 33 кӀира;
- Урокан хан 40 минот йу;
- Хьалхарчу классехь график дӀасайекъало: 35 минот (товбецан бутт — гӀуран бутт); 40 минот (кхолламан бутт — хӀутоссург бутт);
- Ишкол болх беш йу шина сменехь;
- Хьалхарчу сменехь урокаш дӀайолало Ӏуьйранна 8 сахьт даьлча, ткъа шолгӀачу сменехь сарахь 13 сахьт даьлча;
- Дешаран кӀиранан хан: пхеа дийнахь дешаран кӀира;
- ХӀора урок чекхъйаьлча дешархошна 10 минотехь садаӀар ло, шолгӀа йа кхоалгӀа урок чекхъйаьлча 20 минотехь садаӀар ло.
Хьехархойн коллектив
Ишколан хьехархойн коллективехь, 2023 шарахь, йерриг а — 35 хьехархо вара, царех 21 — лакхара хьехархойн дешар долуш а, 5 лакхара квалификацин категори йолуш а, 11 — 30 шарахь сов хьехархочун болх бина а.
Ши хьехархо М. М. Самбиева а, М. Д. Елисаев а 2016 шарахь йелла «Россин Федерацин йукъара дешаран сийлахь белхахо» цӀе. А. М. Самбиевас «Россин хьакъйолу хьехархо» цӀе йелира (2015 шо).
Ишколан директор: Малика Мирзаевна Самбин йо.
Рейтингаш а, совгӀаташ а, толамаш а
- 2022-чу шарахь йуьртан классийн тобанашна йукъахь Йерригроссин ишколан спортан къовсадаларан «Президентски къовсадаларш» регионан этапан толамхо[4].
Ишкол чекхъйаьккхина берш
- Усамов Ильяс — Нохчийчоьнан транспортан а, зӀенан а министерствон зӀенан а, информацин а технологийн департаментан коьрта говзанча ву;
- Аврабиев Мухьмад — Шелковскан кӀоштан председателан декхарш кхочушдеш ву;
- Зимаева Тамара — Волгоградан пачхьалкхан медицинан университетан берийн а, неонатологин а кафедран аспирант йу[3].
Билгалдахарш
- ↑ 1 2 Подведомственные организации. МУ «Управление образования Гудермесского муниципального района». ТӀекхочу дата: 2025 шеран 25 сентябрь.
- ↑ 100 лучших школ России. Всероссийский образовательный форум «Школа будущего» (2016). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 25 сентябрь.
- ↑ 1 2 Заслуженная награда | Портрет региона в Вестнике Северный Кавказ. Журнал «Вестник. Северный Кавказ» (2016 шеран 1 декабрь). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 25 сентябрь.
- ↑ Команды из Гудермесского района стали победителями региональных президентских состязаний школьников. ГАУ ИА «Чеченская Республика Сегодня» (2022 шеран 5 июнь). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 25 сентябрь.