№ 44 йолу ишкол (Соьлжа-ГӀала)

Ишкол схьайиллина 1974 шарахь. Ишкол 850 стагана лерина йу.

Кхоьллинарг – Соьлжа-ГӀалин мэрин дешаран урхалла^[1].

«Россин Федерацехь дешаран хьокъехь» № 273 йолчу Федеральни Законан гурашкахь ишколан дешархошна дешаран коьрта кепаш. Дешаран кеп очни йу. Занятеш оьрсийн маттахь дӀахьо.

Дешар дӀахьо йуьхьанцарчу йукъара дешаран (1–4 классашкахь 4 шо) а, коьрта йукъара дешаран (5–9 классашкахь 5 шо) а, йуккъера йукъара дешаран (10–11 классашкахь 2 шо) программашца. Иштта кхочушйо кхин а дешаран программаш^[4].

Ишколехь кхоьллина йу хӀара предметни методически цхьаьнакхетараллаш (МЦ):

• йуьхьанцарчу классийн хьехархойн МЦ;
• нохчийн а, ингалсан а меттанийн хьехархойн МЦ;
• гуманитаран циклан хьехархойн МЦ;
• математикийн циклан хьехархойн МЦ;
• Ӏаламан Ӏилманийн циклан хьехархойн МЦ;
• гуманитарно-эстетически циклан хьехархойн МЦ^[4].

Ишколехь кхочушъйеш йу кхин а программаш:

• «Шахматаш» кружок;
• «КъорӀан дешар» кружок;
• «Самукъадаккхаран грамматика» кружок;
• «Коьрта пачхьалкхан экзамен кечамбар» кружок;
• «Цхьаьнатоьхна пачхьалкхан экзамен кечамбар» кружок^[4].

Ишколехь 34 кабинет йу, шайна йукъахь: 4 – математикийн кабинет а, 1 – физикан кабинет лабораторица цхьаьна а, 1 – химин кабинет лабораторица цхьаьна а, 1 – биологин класс лабораторица цхьаьна а, 1 – дахаран кхерамазаллин кабинет а, 2 – географин кабинет а, 3 – историн а, йукъараллин Ӏилманан а кабинет а, 1 – информатикан кабинет (лабораторица цхьаьна) а, 3 – кхечу къаьмнийн меттанийн кабинет а, 4 – оьрсийн меттан а, литературин а кабинет а, 1 – технически белхан кабинет (мастерскойш), 1 – музыкин кабинет а, 1 – психологин-хьехархойн сервисни кабинет а, спортивни зал а, актови зал а, ишколин музей а, берийн инициативан центран кабинет а йолуш, лабораторин болх дӀабахьа физикин а, химин а, биологин кабинеташкахь дешаран гӀирсаш а, химин реактивашца а, дешаран микропрепараташца, кхин дӀа а^[4].

ДӀадаханчу 3 шарахь дешархоша предметни кӀоштан олимпиадашкахь дакъалацаран жамӀашна тӀе а тевжаш, совгӀатан меттигаш йаьхна ишколера дешархоша: 2020-2021-чу шерашкахь, 1-ра меттиг «Дахаран кхерамзалла» декъехь а, 2021-2022-чу шерашкахь – 3-гӀа меттиг йукъараллин Ӏилманехь а, 2022-2022-чу шерашкахь биологин декъехь 3-гӀа меттиг а.

2023-2024-чу дешаран шарахь ишколехь доьшуш ву 1437 дешархо. 2022-2023 дешаран шо чекхдолуш 11 класс чекхъйаьккхинчу нехан терахь ду 41 дешархо. Царах 3 дешархочо чекхъйаьккхина царах «Къаьсттина кхиамаш бахарна» мидалца чекхъйаьккхина уьшткъа 29 дешархочо «4» а, «5» а оценкашца чекхъйаьккхина.

• Дешаран занятеш: 1-чу сменехь дӀайолало 8 сахьт 30 минот йаьлча а, ткъа 2-чу сменехь – 14 сахьт даьлча а;
• Ишколехь Ӏамадо: пхеа дийнахь дешаран кӀиранах 1–11 классашкахь;
• Урокаш 40 минотехь лаьтта; 1-ра класс йоцург (1-ра ах шеран) – 35 минот;
• ХӀора урок чекхъйаьлча дешархошна 10 минотехь садаӀа хан ло, 3-гӀа урок;
• Дешаран шо дӀадолало 1 товбецан беттан;
• 2-8, 10-чу классашна дешаран шо чекхдолу 2024-чу шеран 31-чу хӀутосург беттан, 1-чу а, 9-чу а, 11-чу а, классашна – 2024-чу шеран 24-чу хӀутосург беттахь;
• Дешаран шеран хан лаххара а 34 кӀира йу 9, 11 классашкахь пачхьалкхан чаккхенан аттестаци ца лерича, 1 классашкахь – 33 кӀира ду^[5].

2023-чу шарахь ерриг а хьехархойн коллективан терахь ду 136. Царах: 77 лакхара хьехархойн дешар долуш а, 7 – лакхара квалификацин категори йолуш а, 8 – хьалхара категори йолуш а, 17 – 30 шарахь сов хьехархочун болх бина^[2]. «Нохчийн Республикин хьакъволу хьехархо» цӀе йелла 4 стагана, «Россин Федерацин йукъардешаран сийлахь белхахо» цӀе – 2 а, Къинхьегаман ветеран – 1 а, «Дешар» приоритетни къоман проектан толамхошна – 3 а.

2006-чу шарахь «Россин Федерацин тоьлла хьехархой» конкурсан толамхо, 2017-чу шарахь «Нохчийн Республикин тоьлла хьехархой» конкурсан толамхо, Нохчийн Республикин дешаран а, Ӏилманан а министерствон сийлаллин грамоташца совгӀат дина – Белтаева Айшат Ахметан йоӀ Россин литература а^[6].

Ишколан директор: Салгириева Медент Мусан йоӀ.

• Йерригроссин «Цхьа а хан чекхъйаларан хан йац» цӀе йолчу сочиненийн къовсамехь толам баьккхина 10 классан дешархой (2023 шо);
• Нохчийн Республикин йукъардешаран организацеша 2023-чу шарахь йукъардешаран дикалла лакхайаккхарехь динчу дакъа гайтаран рейтингехь 46-чу меттехь;
• Республикан интеллектуальни ловзаран «Quiztime» толамхо йу «Интеллект» команда (2023 шо)^[7];
• «Хьехархо-психолог» цӀе йолчу регионан муьрехь толам баьккхинарг йара психолог Хидырбекова Диана Байболатан йоӀ;
• «Нохчийн Республикин хьехархо-психолог 2016» V республикин конкурсан толамхо, 2016 шо Нохчийчоьнан дешаран а, Ӏилманан а министерствехь Нохчийчоьнан дешаран белхахойн говзалла лакхайаккхаран институтца цхьаьна дӀайаьхьна йолу – хьехархо Керимова Зараъ^[8];
• Соьлжа-ГӀалин мэран грантан толамхо йу йуьхьанцарчу классийн хьехархо Попова Наталья Викторовна;
• Республикин газетан «Вести Республики» совгӀатхо йара нохчийн меттан а, литературин а хьехархо Аласханова Нура Нурдин йоӀ;
• «Дагалецаман лента» кинофестивалан Йерригроссин методически кхоллараллин конкурсан толамхо, 2012 шо;
• Нохчийн Республикин тоьллачу хьехархойн конкурсан толамхо (Нохчийн Республикин Куьйгалхочун грант) – оьрсийн меттан а, литературин а хьехархочунна Пукасенко Виктория Александровна;
• Соьлжа-ГӀалин мэран «ПохӀма долу бераш» грантан толамхо – Попова Мария Евгеньевна;
• Дешархошна йукъахь тоьлла талламан болх баран йерригроссин къовсам «ХХӀ-чу бӀешеран къона талламхо» «Динозаврш мичахь бехаш хилла?»: 1-ра меттиг студенто Януркаев Ахьмеда а, 3-гӀа меттиг – Попова Марияс а.

2017-чу шарахь кхаа шарна (2017–2020 шерашкахь) лерина йолчу «Ӏежийн беш» проектан гурашкахь ишколехь кхоьллина дешархойн продюсерийн тоба, «Баьццара йалсамане». 4–10 классашкахь дешархоша, шайн хьехархошца цхьаьна, 50 Ӏаьнан диттан орамат дӀадийна^[9].