М. М. Вайхановн цӀарах № 3 йолу ишкол
М. М. Вайха́новн цӀара́х йолу́ Устра́да-ГӀа́лара «Йуккъера йукъарадешаран № 3 йолу́ ишко́л» (оьрс. «Средняя общеобразовательная школа № 3» г. Аргуна им. М. М. Вайханова) — Устрада-ГӀала гӀалин муниципальни бюджетан йукъарадешаран хьукумат[1].
Истори
Дешар
ДӀаэцар
ХӀора шарахь 1100 сов стаг доьшу ишколехь. Ишколо хьалхарчу классе бераш тӀеоьцу 6,6 шарера дуьйна 8 шарал тӀаьхьа ца долуш. Хьалхарчу классе бераш тӀеэцар шина муьрехь дӀахьо:
1) Оханан беттан 1-чу дийнахь дуьйна асаран беттан 30-чу дийне кхаччалц рогӀера арахьа, хьалхара йа льготан бакъо йолчу берашна, иштта ишкол лаьттачу дозанехь дӀайеллачу территори тӀехь дехачу берашна;
2) Мангалан беттан 6-чу дийнахь дуьйна йерриге а йисина меттигаш йуьззина йаллалц, амма 5-чу товбецан тӀаьхьа ца луш, билгалъяьккхинчу территори тӀехь дехаш доцчу берашна. И бохург ду, муьлххачу а кӀоштан ишколе дӀайазвала йиш йу бохург.
Дешаран кепаш а, программаш а
Ишколан дешархошна дешаран коьрта кепаш, «Россин Федерацехь дешаран хьокъехь» № 273 йолчу Федеральни законан гурашкахь. Дешаран кеп: очни. Хьехаран мотт: оьрсийн мотт.
Дешар дӀахьо йуьхьанцарчу йукъара дешаран (1-4 классашкахь 4 шо) а, коьрта йукъара дешаран (5-9 классашкахь 5 шо) а, йуккъера йукъара дешаран (10-11 классашкахь 2 шо) программашца а. Иштта кхочушйо кхин а дешаран программаш.
Иштта ишколехь кхочушйо йуьхьанцарчу йукъара дешаран адаптированни йуьхьанцара йукъара дешаран программа а, гӀорторан а, леламе а лазарш долчу а, синкхетамехь тӀаьхьайисинчу, аутизман спектран лазарш долчу дешархошна йуьхьанцара йукъара дешаран программаш, кхин а йукъара кхиаран программаш.
Ишколехь кхоьллина кхо предметни методически цхьаьнакхетаралла (МЦ):
- Йукъарчу гуманитаран а, социально-экономикан а дисциплинийн МЦ;
- Ӏаламдовзаран а, математикийн а дисциплинийн МЦ;
- Йуьхьанцарчу дешаран хьехархойн МЦ ассоциаци.
Ишколехь тӀетоьхна дешаран коьрта агӀонаш:
- Физкультуран а, спортан а тидам тӀебахийтар;
- Технически тидам тӀебахийтар;
- Культурни тидам тӀебахийтар;
- Исбаьхьаллин тидам тӀебахийтар;
- Мохкбовзаран Ӏаламан хьажам, кхин дӀа а.
Дешаран хьукуматехь йу ишколан медиа-центр, иза кхоьллина йу волонтёраша ишколехь дӀахьочу барамашна информацин а, техникан а гӀо дан, видеосъёмкаш йан а, мультимедиан гӀо дан а ишколехь дӀахьочу каникулашкахь а, къовсамашкахь а, суьйренашкахь а. Къоначу журналисташа кечйо «Ишколан керланаш» передачийн эпизодаш, уьш зорбане йоху школин социальни талламаш.
Ишколехь 33 дешаран кабинет йу, царех 30 кхузаманан мультимедиан технологица кечйина йу, шайна йукъахь:
- физикин лаборатори;
- химин лаборатори;
- биологин лаборатори;
- цхьа компьютеран чоь;
- пхьарийн мастерской;
- мехкаршна лерина технологин чоь;
- дахар кхерамзаллин бух ларбаран чоь.
ГӀишлонан шолгӀачу гӀат тӀехь актови зал йу. Хьалхарчу гӀат тӀехь спортзал а, столови а, кхачанан блок а йу. Ишколан территори тӀехь йолчу асфальтан ловзаран майдана кечйина йу дуьхьалонийн курс: металлех йина бӀогӀамаш а, ши лами а, лабиринт а. Цигахь ловзаран майда йу заьӀапхошна а, заьӀапчу берашна а могашалла Ӏалашъйаран гӀуллакхаш дан.
Режим
- Занятеш дӀайолало Ӏуьйранна 8 сахьт даьлча;
- Занятеш чекхйовлу 13 сахьт 30 минот йаьлча;
- Дешаран шо дӀадолало товбецан беттан 1-чу дийнахь, чекхдолу хӀутоссург беттан 25-чу дийнахь;
- Дешаран шеран хан: 1-чу классашна — 33 кӀира а, 2-8-чу классашна — 34 кӀира а, 9-чу а, 11-чу а классашна — Пачхьалкхан чаккхенан аттестаци чекхъйаьллачул тӀаьхьа;
- 1-чу классехь урокан хан: — 35 мин. (товбецан бутт — гӀуран бутт); — 40 мин. (кхолламан бутт — хӀутоссург бутт), 2-11 классашкахь — 40 мин.;
- Дешаран гӀуллакхаш дӀахьо 1-4, 5, 6, 9-11 классашна пхеа дийнахь дешаран кӀиранах а, 7-8 классашна 6 дийнахь дешаран кӀиранах[3].
Профилаш а, статистика а
2023-чу шарахь, дешархойн дехарш тидаме а оьцуш, анкетин буха тӀехь кхо профиль кхоьллина.
Профилаш а, предметаш а лакхарчу тӀегӀанехь
| Профиль | Профильни предметаш | 2023/24 дешаран шарахь профилехь доьшуш болчу дешархойн терахь |
|---|---|---|
| Ӏаламдовзаран |
|
19 |
| Гуманитарни |
|
26 |
| Универсальни |
|
18 |
2023-2024-чу дешаран шарахь физкультуран Йерригроссин школийн олимпиадан муниципальни этапан жамӀашца:
- Толамхо — 10 классан дешархо Абдулаев Магомед-Эми;
- СовгӀатхо — 11-чу классан дешархо Усманов Ислам.
2023 шарахь 11 класс чекхъйаьккхинчу 63 дешархочух 28 дешархо лакхарчу дешаран заведенешка деша вахара.
Хьехархойн коллектив
Хьехархойн коллективан йерриге а терахь ду 104, царех: 97 — лакхара хьехархойн дешар долуш а, 18 — лакхара квалификацин категори йолуш а, 1 — хьалхара категори йолуш, 20 — 30 шарахь сов хьехархочун болх бина а.
Коллективна йукъахь бу:
- 5 — Россин Федерацин йукъара дешаран Сийлахь белхалой;
- 5 — Нохчийн Республикин Сийлахь хьехархой;
- 5 — Россин Федерацин дешаран а, серлонан а Сийлахь белхалой;
- 1 — «РСФСР-н халкъан дешаран отличник».
Оьрсийн меттан а, литературин а хьехархо Баймурадова Амдат Вахитан йоӀ 1976-чу шарахь дуьйна болх беш йу ишколехь, бераш хьехарехь цо баьхна кхиамаш бахьана долуш, 2016-чу шарахь цунна йелла «Россин Федерацин йукъара дешаран сийлахь белхахо»[2].
- Россин Федерацин сийлахь белхахо — Дабачхаджиева Л. И. а, Муцухаева М. Ш.-Х. а, Эльсанова Р. И. а, Абдулаева Т. З. а, Хамидова Я. А. а, Баймурадова С. В. а;
- Нохчийн Республикин хьакъволу хьехархо — Асханов Р. М. а, Вахабов М. Ш. а, Усаева У. С. а, Довкаева С. П. а, Геримсултанова Л. М. а.
Рейтингаш, толамаш а, совгӀаташ а
- Россин президентан грантан тоьллачу хьехархойн къовсамехь толамхо — 4 (Вахабов М. Ш. а, Асханов Р. М. а, Магамедова М. А. а, Муцухаева М. Ш. а);
- Нохчийн Республикехь «Ингалсан меттан тоьлла хьехархо» конкурсан лауреат — Исаева Аминат Ибрагимовна;
- «Виъ говзанча» гӀалин интеллектуальни къовсамехь 2-гӀа меттиг (2015 шо);
- Йукъардешаран заведенийн лакхарчу классийн дешархошна йукъахь харжамийн а, конституцин а бакъонашца гӀалин конкурсехь 3-гӀа даржан диплом (2015 шо);
- «Виъ говзанча» гӀалин интеллектуальни къовсамехь 3-гӀа меттиг (2016 шо);
- 2-гӀа меттиг дешархошна йукъахь шахматех а, шашках а гӀалин къийсадаларшкахь — дешархо Мусрафилова Иман (2019 шо);
- Устрада-ГӀалин дешаран хьукуматан 9-11-чуй классийн дешархошна йукъахь волейболан гӀалин къийсадаларшкахь 1-ра меттиг (2019 шо);
- 1-ра меттиг Устрада-ГӀалин кӀоштан чемпионатехь боксехь 54 кг йозаллин категорехь — Хурхигов Абубакар (2020 шо);
- 2-гӀа меттиг «Каспийски кубок — 2020» дуьненайукъара ментальни арифметикан олимпиадехь, Бакох — дешархо Гучигов Мухьаммад (2020);
- Ненан денна лерина йолчу «Аймани Несиевна — Мехкан Жовхар» республикин къовсамехь «Все краски жизни для тебя» номинацехь — 2-гӀа меттиг йаьккхина дешархочо Джайбулатова Зулихана, «И я пою оду матери» номинацехь — 3-гӀа меттиг Джайбулатова Зулихан (2021 шо);
- Кила кхаччалц йозаллин категорехь йиллинчу кӀоштан панкратионан турнирехь 1-ра меттиг — дешархо Джабраилов Висита (2021 шо);
- Хаси-Эвл дешархошна йукъахь паргӀат латаран йиллинчу турниран республикин къовсамехь толамхой — дешархош Муцухаев Дени а, Эдиев Рамзан а (2021 шо);
- «Космосан приключенеш» дешаран марафонехь 1-ра меттиг — дешархо Табаева Фатима (2021 шо);
- Нохчийн Республикин хьалхара президент, Россин Турпалхо А.Хь. А. Кадыров — дешархо Джайбулатова Зулихан (2021 шо);
- 52 кийла йозаллин категорехь паргӀат кепехь латарехь регионашна йукъарчу турниран толамхо — дешархо Устарханов Рамзан (2022 шо);
- 1-ра меттиг Дуьненайукъара ментальни арифметикан а, суперпамятан а олимпиадехь, Кхарачой-Чергазийн Республикан прогрессивни дешаран «Керла тӀаьхье» центрехь — Успаева Ӏайшат, 3 «Г» классан дешархо (2023 шо);
- Нохчийн Халкъан йаздархо Айдамиров Абузар вина 90 шо кхачарна лерина йиллинчу паргӀат латаран турнирехь 1-ра меттиг — 7 «Г» классан дешархо Пайхаев Ӏабдул-Хьалим (2023 шо);
- Гамзатов Расулан 100 шо кхачарна лерина регионашна йукъара дзюдо турнирехь «Каспийски кубок» 1-ра меттиг, ХӀинжа-ГӀала — студенташ Хурхигов Лом-Ӏали а, Хурхигов Аюб а (2023 шо);
- Исламан бакъонаш йовзаран «ФикъхӀ» муниципальни къовсамехь 1-ра меттиг — 6 «Б» классан дешархо Хусаинова Самира (2024 шо).
ГӀарабевлла выпускникаш
- Шахидов Адам Сайдалаханан воӀ — Нохчийчоьнан куьйгалхочун Кадыров Рамзан Ахьмад-Хьаьжин воӀ хьехамча, А. Кадыровн цӀарах йолу «Путь» телерадиокомпани пачхьалкхан автономин хьукуматин директор, Нохчийчоьнан йукъараллин а, динан а гӀуллакххо;
- Уциев Ризван Рашитан воӀ — Российн футболан ларъйархо а, «Ахмат» клубан капитан а;
- Межидов Саламу Султанан воӀ — Российн нохчийн дзюдоист а, Российн шозза чемпион а, Европан чемпион а, Российн а, Европан а, дуьненан а, дуккха а дуьненайукъара турнирийн чемпионатийн призер а, Устрада-ГӀалин Спортан Дворецан директор;
- Аюбов Ибрагим Зелимханан воӀ — нохчийн тренер а, самбо а, дзюдо а спортан мастер а, СССР а, Россин а сийлахь тренер а, Нохч-ГӀалгӀайн АССР физически культуран сийлахь белхахо а;
- Абдулмежидов Тамерлан Абубакарович — Россин чемпион а, дуьненан чемпион а, Европан чемпионатан совгӀатхо а;
- Газимагомедов Эльдар Лечиевич — дзюдон Российн спортан мастер а, Российн а, Европан а чемпионатийн совгӀатхо, дуьненан чемпионатан совгӀатхо, Европан Кубок йаьккхинарг[2].
Самукъане факташ
Ишколехь кхочушдо дешархойн ша-шена урхалла дар. 2022-чу шеран товбецан беттан йуьххьехь ишколехь дӀабаьхьира школин самоуправленин харжамаш. Ишколан куьйгалхой хаьржира, министерствийн болх билгалбаьккхира. Ишколан президент хаьржина 11-чу «б» классан дешархо Цихаева Максалина. 5-10 классашкахь дневникаш лелор толлуш ламаст ду, дешаран министерствос дневникаш толлу, жамӀаш до.
Билгалдахарш
- ↑ 1 2 Подведомственные организации. МБОУ «СОШ № 3» г. Аргуна им. М. М. Вайханова © (2024). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 28 июль.
- ↑ 1 2 3 Общая информация. «СОШ № 3» г. Аргуна им. М. М. Вайханова © (2024). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 28 июль.
- ↑ Положение о режиме занятий обучающихся МБОУ «СОШ №3» г. Аргуна им. М. М. Вайханова. МБОУ «СОШ №3» г. Аргуна им. М. М. Вайханова © (30 августа, 2023). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 28 июль.
Хьажоргаш
- Успехи в реализации национального проекта «Образование» в МБОУ СОШ № 3 г. Аргун (www.vesti095.ru(бил-боцу.). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 26 июль.
- В МБОУ СОШ № 3 г. Аргун прошло соревнование среди молодёжи городского округа г. Аргун «Самый Сильный»(бил-боцу.). www.newargun.ru. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 26 июль.
- В МБОУ «СОШ № 3» г. Аргуна им. М. М. Вайханова прошло мероприятие на тему: «Международный день музеев»(бил-боцу.). www.vesti095.ru. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 26 июль.
- Книжная выставка для учащихся СОШ № 3 г. Аргун(бил-боцу.). www.vesti095.ru. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 26 июль.
- В МБОУ «СОШ № 3» г. Аргуна им. М. М. Вайханова прошло мероприятие ко «Международный день космоса»(бил-боцу.). www.vesti095.ru. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 26 июль.
- В СОШ № 3 г. Аргуна прошло первое тестирование по программе PISA-2018(бил-боцу.). www.grozny-inform.ru. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 26 июль.
- Гармония Знаний: МБОУ «СОШ № 3» им. М. М. Вайханова воплощает национальный проект «Образование» в реальность(бил-боцу.). www.vesti095.ru. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 26 июль.