Хь. А. Исаевн цӀарах Итон-Кхаьллан йуьртан ишкол

Итон-Кхаьллан йуьртахь ворхӀ шеран ишкол кхоьллина 1923-чу шарахь, 1964-чу шарахь йуккъера ишкол йира. Керла ишколан гӀишло йина 2006. 2012-чу шарахь гӀишло меттахӀоттийна.

ЦӀе тиллина Исаев Хьусайн Абубакаровичан сий деш (1960 шеран товбецан беттан 25-чу дийнахь — 2004 шеран хӀутоссург беттан 9-чу дийнахь) — Нохчийн Республикан Пачхьалкхан Советан председатель хилла 2003 шеран ассаран беттан 2004 шеран хӀутоссург беттан кхаччалц.

Ишколан проектан ницкъ бу 120 меттиг, ткъа дешархойн терахь ду 195. Ишколан 10 класс йу. Цигахь йу столови а, библиотека а, спортзал а, медицинан кабинет а^[4].

Кхоьллинарг йу — «Итон-Кхаьллан кӀоштан дешаран урхалла» муниципальни хьукумат^[1].

Ишколан дешархошна дешаран коьрта кепаш, «Россин Федерацехь дешаран хьокъехь» № 273 йолчу Федеральни законан гурашкахь. Дешаран кеп: очни. Хьехаран мотт: оьрсийн мотт. Нохчийн маттахь Ӏамош йу региональни компонентан предметаш (нохчийн мотт а, нохчийн литература а).

Дешар дӀахьо йуьхьанцарчу йукъара дешаран (1-4 классашкахь 4 шо) а, коьрта йукъара дешаран (5-9 классашкахь 5 шо) а, йуккъера йукъара дешаран (10-11 классашкахь 2 шо) программашца.

Ишколехь 2 методически цхьаьнакхетаралла йу (МЦ):

• Классан хьехархойн МЦ;
• Йуьхьанцарчу классийн МЦ.

2019-чу шарахь дуьйна ишколехь схьайиллина а, болх беш а йу йуьхьанцара а, тӀетоьхна а йукъарадешаран программаш кхочушъйарехь кхузаманан гӀирсашца «Точка роста» «Точка роста»(оьр.)нохч. терахьийн а, гуманитаран а дешаран центр, иштта предметни декъехь белхан меттигаш а йу:

• «Технологи»;
• «Информатика»;
• «Дахаран кхерамзалла бух»;
• Шахматийн зона.

Центро 100 % дӀакхачор ду дешархой предметийн декъехь хьехаран а, дешаран а керлачу кепашца. Мел лаххара а 70 % ишколан дешархоша Ӏамадо терахьийн, Ӏаламдовзаран н а, техникан а, гуманитаран а профилашкахь кхин а йукъара дешаран программаш дешаран сахьташна арахьа. Центро меттиг ло йукъара культурин компетенцеш кхиорна, терахьийн йоза-дешарна, шахматийн дешарна, проектан гӀуллакхашна, берийн а, хьехархойн а, дай-нанойн кхоллараллин, йукъараллин самореализаци йан а, дешархойн кхузаманан компетенцеш а, говзаллаш а кхоллайаларан тешалла до. Центрехь дӀахьо LEGO классаш — гӀишлошъйаран^[4].

Шарахь дешаран кӀиранан терахь: 1-чу классашна — 33 кӀира а, 2-чу — 11-чу классашна — 34 кӀира а.

2023-чу шарахь дӀайала лерина йолу Цхьаьнатоьхна пачхьалкхан экзамен дӀайеллачу дешархойн жамӀаш

Классан режиман коьрта элементаш:

• Ишкол болх беш йу шина сменехь: 1-ра смена 08:30 — 15:20 а, 2-гӀа смена 13:30 — 17:50 а;
• Белхан хан: 08:30 сахьт даьлча дуьйна 18:40 сахьт даллалц^[4];
• Урокан хан: 1-чу классашна — 35 минот (товбецан бутт — гӀуран бутт) а, 40 минот (кхолламан бутт — хӀутоссург бутт), 2-11-чу классашна — 40 минот а;
• кӀиранах дешаран де: 1-чу классашна — 5 де а, 2-11-чу классашна — 6 де а^[5].

2022/2023 дешаран шарахь лакхарчу классийн дешархошна лерина профилан классаш:

• Гуманитарни (кхиаме литература а, йукъараллин Ӏилма а) — 9 дешархо профилехь^[5]

2023—2024 дешаран шарахь 11-гӀа класс чекхъйаьккхинчу дешархойн йуккъера Цхьаьнатоьхначу пачхьалкхан экзаменан баллаш оьрсийн маттахь 74 йу.

Муниципальни бюджетни дешаран хьукумат хьехархойн коллектив «Исаев Хьусейн Абубакаровичан цӀарах йолу Итон-Кхаьллан йуьртан йуккъера йукъарадешаран ишкол» хьехархойн коллективах лаьтташ йу. Царах: лакхара квалификацин категори йолуш — 2 а, хьалхара категори йолуш — 1 а. Сийлахь цӀе «Россин Федерацин дешаран сферин сийлахь белхахо» — Горкавенко Татьяна Анатольевна а, Мизаева Зараъ Сайдалинан йоӀ а, Батукаева Заидат Мухан йоӀ а, Ацаева Луиза Катин йоӀ а, сийлахь цӀе «Россин Федерацин дешаран а, серлонан а сийлахь белхахо» — Рахмаева Курчали Магомедан йоӀ а, Исламова Алиса Пархудинан йоӀ а.

Ишколан директор: Хамидова Седа Тамирланан йоӀ^[4].

• Нохчийн Республикин хьалхарчу пхеа ишколехь республикин конкурсан жамӀашца «Нохчийн Республикин тоьлла ишкол» (2015 шо);
• Нохчийн Республикин йукъарадешаран организацеша йукъарадешаран дикалла лакхайаккхарехь динчу дакъа рейтингехь 5-чу меттехь (2022 шо);
• Оьрсийн маттахь шен культурех лаьцна тоьлла сочинени йазъйарна а, шен ненан маттахь оьрсийн культура тоьлла йийцарна а Йерригроссин конкурсан региональни муьрехь 3-гӀа меттиг, «Оьрсийн культура сурт хӀоттор ненан меттахь» номинацехь — 4-чу классан дешархо, Рамзан Чапанов (2022 шо);
• «Орамашна йухаверзар» республикин къовсаман социалан проектийн къовсаман Итон-Кхаьллан кӀоштан этапан толамхо — 10-чу классан дешархо Тимирханов Ӏумар (2017 шо);
• Дешаран хьукуматашна йукъахь эскаре бахале кегийрхой кечбаран тоьлла дешаран-материалан база лахаран хьажар-конкурсан совгӀатхо, Нохчийн Республикин дешаран а, Ӏилманан а министерство (2016 шо);
• «Сан дуьне» мультимедиан а, проектан а, талламан а белхийн ишколашна йукъарчу конкурсан совгӀатхо («Кхиаме дебют йарна» совгӀат) — 7 классан дешархой Муртазова Марха а, Мурадова Марха а, Москох (2016 шо);
• 2-гӀа меттиг хьекъалан ловзарехь «ХӀун? Мичахь? Маца?» Итон-Кхаьллан муниципальни кӀоштан йукъарадешаран ишколан дешархошна йукъахь (2014 шо)^[6];
• 3-гӀа меттиг Итон-Кхаьллан кӀоштан йуккъерчу ишколашкарчу дешархойн тобанашна йукъахь харжамийн бакъонан олимпиадехь — команда (2012 шо).

• Имадаев Зелим — Россин латархо ву, Ultimate Fighting Championship чемпионатехь йуккъерчу йозаллин дивизионехь къовсавелла.