Чебалин, Евгений Васильевич

Чебалин бералла а, къоналла а Чечана йуьртахь дӀайахна. Йуккъера ишкол чекхйаьккхина цо Гуьмсехь. Иза дакъалоцуш вара ницкъан акробатикехь а, неканехь а, самбохь а. Некан спортан говзанчийн стандарте кхаьчна. Чекхйаьккхина Нохч-ГӀалгӀайн пачхьалкхан хьехархой институтан спортан факультет. Дешаран шерашкахь къоман оперин театрехь солист вара иза, драмин кружоке а лелара.

Институт чекхйаьккхинчул тӀаьхьа цо болх бира Соьлжа-ГӀалин оьрсийн драмин театрехь. Цо ловзийна «Гамлет» а, «Варшавин истори» а спектаклашкахь. Эскаре дӀакхайкхина. Цо гӀуллакх дира Каспийн флотилин торпедан кеман тӀаьхь. ГӀуллакх деш кхоалгӀачу шарахь иллин а, хелхаран а ансамбле хоран солист санна дехьаваьккхира иза. Ансамблан гастролашкахь цуьнан аьтто белира Пьеха Эдитица а, Магомаев Муслимца а цхьаьна эшарш лакха.

Демобилизаци йинчул тӀаьхьа Соьлжа-ГӀала йухавеара иза. «Комсомолан тайпа» газетехь корреспондентан а, декъан куьйгалхо а болх бина цо. 1969 шарахь дуьйна — «Колыман бакъдерг» (Якути) газетан жоьпаллин секретарь, ткъа шолгӀачу шарахь дуьйна — Якутин Арктикин радион а, телевизионан а леррина корреспондент. 1975 шарахь ГИТИС аспирантуре деша вахара. Цуьнан ши пьеса Москохахь театрашкахь хӀоттийна: Сатирийн театр а, Вахтанговн театр. 1979-чу шарахь Нохчийчоьнан йаздархойн бертан председатель а, Российн йаздархойн бартехь йолчу драматургин Кхеташонан декъашхо а хилира.

1986-чу шарахь Нохчийчуьра дӀаваха дезна цуьнан. Цо болх бира «Советийн Росси (газет)|Советийн Росси]] а, «Литературин Росси» а газеташкахь корреспондент санна Къилбаседа Кавказехь. Цуьнан зорбаца сацамаш бора ССРС Министрийн Кхеташоно а, ЦК ССКП. Цуьнан статьяш зорбане йаьхначул тӀаьхьа "Бакъдерг" газетехь. МеттахӀиттийра Теркан тӀехь а, Каспий-хӀорд тӀехь а Ӏов тасар чабалкх чӀеро. Иштта, Бакъдерг газето зорбане йаьккхира Чебалинан статья, цул тӀаьхьа цара дӀайолийра Бекинан хьалхалерра чӀерий кхиоран технологи кхочушйан. «Миллиардаш чамдан чохь» цӀе йолу фильм, шозза гайтина центран телевизионехь, цуо ша-тайпана йолу Прохоровн сеялка йан йолайалийтира.

1995 шарахь шен предприяти йира мола хи шишнаш чу дуттуш.

Верриг а 2010-чу шаре кхаччалц йолчу хенахь Чебалин регионан а, йуккъерчу а зорбанехь зорбане йаьккхина пхи бӀе сов статья, очерк, фельетон. Чебалин пьесаш хӀиттийна иттаннаш театрашкахь йерриг а ССРС-н а, дозанал арахьа а. "Де" а, "Кхана" а газетийн зорбанехь арайийлина цуьнан статьяш. Цуьнан кхоллараллина ши бӀе сов рецензи арайаьлла, цуьнан кхоллараллина лерина кандидатийн а, докторан а диссертацеш ларйина Сорбоннийн, Гарвардан университеташкахь. Цуьнан «Ши йьхь йолчу стеган сахьт» а, «Ефрейторан хьарам» а романийн йерриг тираж йара ши миллион гергга экземпляр.