Гайтукаев, Казбек Байсалан воӀ
Гайтука́ев Казбе́к Байсалан воӀ (оьрс. Гайтукаев, Казбек Байсалович; 1937 шеран 8 март, Ишхойн-Йурт, Нохч-ГӀалгӀайн Автономин Советийн Социалистийн Республика) — советан а, россин а йаздархо а, Ӏилманча а, Нохчийн Республикин йаздархойн бертан председатель (1990—1994) а, ССРС йаздархойн бертан декъашхо (1992)[1][2] а.
Биографи
Вина 1937 шеран бекарг беттан 8-чу дийнахь Гуьмсан кӀоштан Ишхой-Йуьртахь. Йуккъера ишкол чекхйаьккхира церан доьзал цӀерарабаьккхинчу ГӀиргӀазойн ССРхь. 1963 шарахь чекхйаьккхира Нохч-гӀалгӀайн пачхьалкхан университет.
1966-чу шарахь цо чекхйаьккхира В. И. Ленинан цӀарахчу Москох пачхьалкхан хьехархойн университетехь аспирантура. 1971 шарахь цо Тиблисехь чӀагӀйира «Тема Кавказа в русской литературе 30-х годов XIX века» цӀе йолу кандидатски диссертаци.
16 шарахь Л. Н. Толстойн цӀарахчу Нохчийн пачхьалкхан университетехь оьрсийн литературин историн хьехархочун болх бина цо. 1978-чу шарахь доцент хилира. 1982-чу шарахь дуьйна болх бира Нохч-ГӀалгӀайн хьехархойн институтехь. Нохч-ГӀалгӀайн университетехь а, Нохч-ГӀалгӀайн хьехархойн институтехь а оьрсийн литературин кафедрийн куьйгалхо вара иза. 1983-чу шарахь иза дехьаваьккхина литературин кафедрин профессоран дарже[3].
Литературин а, оьздангаллин а зӀенийн декъехь дуккха а талламан белхийн автор ву иза, меттигерчу йаздархойн а, оьрсийн классикийн а произведенех халкъан гӀарайевллачу статьяшна а, рецензешна а автор ву иза.
1979-чу шарахь арайелира цуьнан «Дешнийн цӀергахь» цӀе йолу книга.
1984-чу шарахь Нохчийчохь дуьххьара Лермонтовн конференци вовшахтоьхна цо. Конференци дӀайаьхьначул тӀаьхьа, 1987 шарахь арайелира конференцин декъашхойн къамелийн «Проблема творчества и биографии М. Ю. Лермонтова» цӀе йолу сборник, цу тӀехь автор а, редактор а, вовшахтохархо а вара Гайтукаев.
1990-1994 шерашкахь иза вара Нохчийчоьнан йаздархойн бертан председатель. 1998-чу шарахь дуьйна иза ву Дуьненайукъарчу йаздархойн союзийн йукъараллин сопредседатель.
1999-чу шарахь цуьнан «Йаздархо а, цуьнан турпалхой а» цӀе йолчу киншкин тираж хӀаллакйира нийсса зорбанан цӀийнан складехь, бомбанаш лелхар бахьана долуш.
2022-чу шарахь Айдамиров Абузаран цӀарахчу къоман библиотекехь билгалдаьккхира Гайтукаев Казбекан юбилей[4].
СовгӀаташ
- Абузар Айдамировн мидал (2023)[5].
Билгалдахарш
- ↑ Казбек Гайтукаев: Делить на куски можно только чурек, но не истину… www.vesti095.ru (2018 шеран 11 май). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 июль.
- ↑ От правды жизни - к правде художественного слова - Гайтукаев К.Б.. — 2017. — ISBN 978-5-00066-129-1.
- ↑ Казбек Гайтукаев: «Истина не делится на куски!» - Нийсо-Дагестан, Нийсо-Дагестан. Дата обращения: 8 июлехь 2026.
- ↑ Юбилей Казбека Гайтукаева. spchr.ukit.me. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 июль.
- ↑ Медали Ахмада Сулейманова “За вклад в развитие чеченского языка” были удостоены сотрудники АН ЧР – НРӀА ПАЙДЕ СЕМИОТИКИН ОТДЕЛ. ps95.ru (2023 шеран 30 декабрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 июль.
Библиографи
- Гайтукаев К. Б. В пламени слова. Критические статьи и исследования. — Грозный: Чечено-Ингушское издательско-полиграфическое объединение «Книга», 1989. — 224 с.
- «Писатель и его герои» (1998);
- «От правды жизни – к правде художественного слова» (2017). — Нальчик : Тетраграф, 2017. — 302, [1] с. : 21 см.; ISBN 978-5-00066-129-1.
Кхин дӀа темана тӀехь
Нохчийн Республикин йаздархойн бертан председателаш | ||
|---|---|---|
 |
| |
