Газимагомадов, Муса Денилбекан воӀ

Газимагома́дов Муса́ Денилбе́кан воӀ (оьрс. Газимагомадов, Муса Денилбекович; 1964 шеран 1 май, Малые Варанды[d], Нохч-ГӀалгӀайн Автономин Советийн Социалистийн Республика2003 шеран 4 апрель, Москох) — российн милиционер, Нохчийн Республикин ЧГӀМ Башха Ӏалашонан милицин тобан баьчча, подполковник (РФ), Российн Турпалхо.

Биографи

Вина 1964 шеран 1 майхь Нохч-ГӀалгӀайн АССР Советски кӀоштара Жима Варандахь нохчийн доьзалехь. Варандойн тайпана векал.

1982 шарахь Советийн эскаре кхайкхина. ГӀуллакх дина Къилбаседа эскаран тобаан (Польша) 20 танкийн дивизин 96 ша йолчу талламан батальонехь.

1985 шарахь болх беш вара Нохч-ГӀалгӀайн ЧГӀМ гӀаролийн-поштан гӀуллакхан белхало а, оперуполномоченни а. 1993 шарахь чекхйаьккхина Нохч-ГӀалгӀайн пачхьалкхан хьехархойн институт.

1991 шарахь Ӏедале веира Дудаев ЖовхӀар, цуо фактехь Нохчийчоьнан маршо йаьккхира. ЧГӀМ меженаш дика болх бан хьелаш дацара, 1992 шеран йуьххехь Газимагомадовс йитира уьш. Иза цӀа вирзира шен йуьрта, дечиган пхьар болх бира, йуьртахой ларбан тоба йеш дакъа лаьцна.

1994 шеран ноябрехь цуо шен шеш лардан кхоьллинчу тобанца дакъа лецира Дуьххьара нохчийн-оьрсийн тӀамехь. 1995 шеран йуьххьехь жигара дакъа лецира Нохчийн Республикин ЧГӀМ денйеш. 1995 шеран мартехь дуьйна — Соьлжа-ГӀалин Ленинан кӀоштан ЧГӀКӀД зуламхой лахаран оперуполномоченни. Цул тӀехьа — НР ЧГӀМ ОМОН ротин баьчча. ТӀемлоша виен кхел йинера цунна.

1996 шеран августехь, нохчийн тӀемлой Соьлжа-ГӀала чубаьхкича, нохчийн ОМОНан белхалой чӀогӀа дуьхьало йира царна. Амма фералан баьччалло гӀо ца дира. Газимагомадов бисинчу белхалошца тӀемца дехьавелира Хен-Кхаьллара российн эскаран базе.

ТӀом чекхбаьлча нохчийн ОМОН дӀайаьхьира Нальчике, цигахь шеш шайна битира уьш. Газимагомадов Мусас гӀо дора шен куьйгакӀеларчу белхалошна шайн дахар тодеш. Цуо кхоьллира Нохчийчуьра ТӀеман ветеранийн ассоциаци, цуьнан коьрте а хӀоьттира.

1999 шеран августехь КТУ Газимагомадов къайлаха кхийтира Масхадов Асланах, кховдийра цунна цхьаьна хӀаллак бан ваххьабийш Нохчийчоь Российн йукъа йухайерзоран хьелашца, Масхадовгахь президентан дарж дуьсуш харжамаш хиллалц. Амма Масхадовс тӀе ца ийцира цуьнан кховдор. Болабелира ШолгӀа нохчийн тӀом.

Газимагомадов кхоьллира тоба Дуьххьалера нохчийн тӀамехь дакъа лаьцна нохчийн, федералин агӀора. Оцу тобано дакъа лецира Хьалха-Марта, Соьлжа-ГӀала, Шела мукъайоккхуш.

2000 шеран январехь йуха а хӀоттийра Нохчийн ОМОНан баьччин дарже. 2003 шеран январехь дуьйна — НР ЧГӀМ йукъараллин кхерамзаллин милицин хьаькаман гӀовс.

Цуьнан тобано иттаннаш тӀеман операцеш дӀайаьхьира, бӀе гергга хала а, къаьсттина хала а зуламаш къастийна (теракташ, нах байар), хӀаллаквина, йийсаре лаьцна 100 сов тӀемало, схьадаьккхира алссам герз а, патармаш а, оьккхуьйтурш а. Герз охьа а диллина, маьршачу дахаре йухаберза тешийра Газимагомадовс иттаннаш тӀемалой. 100 сов ОМОНе велира сепаратисташца хиллачу тӀемашкахь.

2003 шеран 9 мартехь авари хилира, цуьнан тӀаьхьалонех иза велира 2003 шеран 4 апрелехь. Иза дӀавоьллина Жима Варанда юьртахь.

Российн Федерацин Президентан 2003 шеран 24 октябрехь № 1239 йолчу Омарца Газимагомадов Муса Денилбекан воӀ Российн Федерацин Турпалхочун цӀе йелла (веллачул тӀаьхьа).

СовгӀаташ

Иэс

  • Соьлжа-ГӀалахь Газимагомадовн цӀе тиллина Висаитовн кӀоштан (хьалха 5-гӀа лини) цхьана урамна[1].
  • Иштта цуьнан цӀе лелош йу Невран кӀоштан Савельевскан станицехь йолу йуккъера ишкол[2];
  • Соьлж-ГӀаларчу ОМОН-ан базехь хӀоттийна турпалхочун бюст а, мемориалан у а (схьайиллина 2005 шеран оханан беттан 4-гӀа дийнахь).

Хьажоргаш

  1. Постановление Правительства Чеченской Республики. msgkhchr.ru (2023 шеран 26 декабрь). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 26 декабрь.
  2. О присвоении имени Героя России Мусы Газимагомадова. vesti095.ru. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 26 декабрь.