Финляндин Керла шо

Финляндин Керла шо (фин. Suomalainen uusivuosi) — пачхьалкхан Ӏида, даздо финнаша Григорийн рузманца, иза кхочу 31 декабрера 1 январан буса.

Ӏийса пайхамар вина де Финляндехь хуьлу Керла шерал хьалха, иза даздо буса 24 - 25 декабрехь.

Керла шеран шопинг-туризм — коьртачех цхьаъ йу Финляндин экономикин[1][2]. Керла шеран туристийн турийн областехь лидераш бара — россихой[3], цара 2014 шарахь даелира хьалхара меттиг Йоккха Британин туристашна[4].

Ламасташ

Историн керла шерал хьалхара самукъадаккхар Финляндех ду пал тасар дашанна тӀаьхь (йа гӀели тӀехь) — лалийна металл шийла хи чу дуттий, лацаделлачу массица, гӀоьрту хин дерг хаа, иза хуург цхьа дела бен воццушехь. Амма, 2018 шеран мартехь Европин бертан массо а мехкашкахь магош дац йохка даша долу хӀума, иза бахьнехь ламаста финнийн дашан-гӀелин ленаш а, кхин совгӀаташ, духкуш долу Керла шо доладалале, совцур йу[5].

31 декабрехь туьканаш а, урхаллаш а болх бо йацйинчу хенаца (7:00 тӀера 18:00 кхаччалц), ткъа йукъаллин транспорт лела пӀерасканан дийнан хенаца.[6] Хельсинкин метрополитена болх бо ши сахьт алсама кхечу деношца дуьстича, ткъа трамвайш Сенатан майда йолчохь шайн маршрут хуьйцу коьрта даздаран мероприятеш майданахь йарна, цуо шен йуьхьиг оьцу 1928 шарахь дуьйна.[7] Ламастаца, керла шеран буьйсанца гражданаш декъала ца бо Финляндин президенто, ткъа бо Хельсинкин мэра, цуьнан вистхила берриг махкахь гойту YLE канало.

Ламаста долу керла шеран фейерверкаш нахана магадо кхийса гӀодаран гӀуллакхо бакъо йелча, иза а йуккъера майданехь а, нах бехачу меттигийн паркашкахь а ца магало (31 декабрера 18:00 тӀера 1 январан 02:00 кхаччалц)[8][9]. Кхерамзаллин а, химикатийн а урхалла Tukes сацамца, ца магадо 18 шо кхачанза болчеран кара йала фейерверкаш.[10] Финляндехь лелайо Tukes магийна фейерверкаш йа СЕ макировка йерш.

1 январехь йукъараллин транспорт лела кӀиран дийнан рожехь, гена лела цӀерпошт дӀайоккху, ткъа туьканаш болх ца бо. Финляндехь Керла шарна совгӀаташ далар тӀеэцна дац, хӀунда аьлча иза комаьрша дина Ӏийса пайхамар винчу дийнахь — 24 декабрехь.

Керла шеран кухни

Керла шеран шун Финляндехь чӀогӀа хьал долуш а дац, Ӏийса пайхамар винчу дийнахь санна, дукхах болчара тоам бо сосискех а, картолан салатах а[11]. Молчу хӀуманах йий гӀарадаьлла ду.

Хьажа кхин а

Билгалдахарш

  1. Лапландия примет 6 чартерных поездов из России // © Yle Uutiset = Служба новостей Yle. = Сайт телерадиокомпании «Yleisradio Oy» (yle.fi) 28 декабря 2012.(Хьаьжина 1 январехь 2013)
  2. В Финляндии стартовали сезонные распродажи // © Yle Uutiset = Служба новостей Yle. = Сайт телерадиокомпании «Yleisradio Oy» (yle.fi) 30 декабря 2012.(Хьаьжина 1 январехь 2013)
  3. В этом году наплыва российских шопинг-туристов не предвидится. // © Yle Uutiset = Служба новостей Yle. = Сайт телерадиокомпании «Yleisradio Oy» (yle.fi) 26 декабря 2014.(Хьаьжина 27 декабрехь 2014)
  4. Поток новогодних туристов из России в Финляндию рухнул на 52 %. // © Yle Uutiset = Служба новостей Yle. = Сайт телерадиокомпании «Yleisradio Oy» (yle.fi) 19 февраля 2015.(Хьаьжина 23 февралехь 2015)
  5. Финская новогодняя традиция гадания на расплавленном олове может оказаться под угрозой. ТӀекхочу дата: 2017 шеран 21 декабрь. Архивйина 2017 шеран 22 декабрехь
  6. С наступающим! Новогодняя памятка // © Yle Uutiset = Служба новостей Yle. = Сайт телерадиокомпании «Yleisradio Oy» (yle.fi) 31 декабря 2012.(Хьаьжина 1 январехь 2013)
  7. В Хельсинки главные новогодние торжества пройдут на Сенатской площади // © Yle Uutiset = Служба новостей Yle. = Сайт телерадиокомпании «Yleisradio Oy» (yle.fi) 31 декабря 2012.(Хьаьжина 1 январехь 2013)
  8. В субботу начался сезон продажи новогодних фейерверков. // © Yle Uutiset = Служба новостей Yle. = Сайт телерадиокомпании «Yleisradio Oy» (yle.fi) 27 декабря 2014.(Хьаьжина 27 декабрехь 2014)
  9. Финны закупают эффектные фейерверки // © Yle Uutiset = Служба новостей Yle. = Сайт телерадиокомпании «Yleisradio Oy» (yle.fi) 29 декабря 2012.(Хьаьжина 1 январехь 2013)
  10. Спасательная служба запретила запуск фейерверков в центре Хельсинки // © Yle Uutiset = Служба новостей Yle. = Сайт телерадиокомпании «Yleisradio Oy» (yle.fi) 31 декабря 2012.(Хьаьжина 1 январехь 2013)
  11. Aalto, Satu: Suuri perinnekirja: Suomalaista juhlaperinnettä ennen ja nyt, s. 20. Hämeenlinna: Karisto, 1999. ISBN 951-23-3963-3.

Хьажоргаш