Оьрсийн меттан версиБашха проекташ
Мотт хийца
РУВИКИ-Х ЛАЬЦНА

Пушилин, Денис Владимирович

Пуши́лин Дени́с Влади́мирович (укр. Деніс Володимирович Пушилін; 1981 шеран 9 май, Макеевка, Донецкан область, Украинийн Советийн Социалистийн Республика, ССРС) — россин пачхьалкхан а, политикин а гӀуллакххо. Донецкан Халкъан Республикин корта 2023 шеран товбецан беттан 23-чу дийнахь дуьйна[1].

ДХР ханна йолу правительствон цхьаьна председатель ву (2014 шеран оханан беттан 7-чу дийнахь — хӀутоссург беттан 15-чу дийнахь). ДХР Лакхара Кхеташонан председатель (2014 шеран хӀутоссург беттан 15-чу дийнахь — мангалан беттан 18-чу дийнахь). Донецкан Халкъан Республикин Халкъан Кхеташонан председатель (2015—2018) а, ДХР гуттаренна а, йуьззина бакъонаш а йолу векал Минскера кхаа агӀор контактан тобанна дийцаршкахь. Ша кхайкхийна Донецкан Халкъан Республикин корта а, лакхара коьртабаьчча ДХР герзашца долу ницкъийн (2018 шеран лахьанан беттан 20-чу дийнахь — 2022 шеран эсаран беттан 4-чу дийнахь).

Биографи

Хьалхара дахар

Вина 1981 шеран хӀутоссург беттан 9-чу дийнахь Макеевкехь Донецки областехь Украински ССР-ехь[2][3]. Бералла а, жималла а дӀайаьхьна даймахкахь[4].

1998 шарахь чекхйаьккхина Макеевн № 1 лицей (1992 шо кхачале — Макеевкин № 14 йуккъера йукъарадешаран ишкол). 1999—2000 шерашкахь тӀемагӀуллакххо — могӀаршкахь Украинин къоман гвардин[4].

Цо дешна Донбассерчу Къоман гӀишлошъйаран а, архитектуран а академехь (предприятин экономикан факультет), амма иза чекх ца йаьккхира[4].

2002 шарахь дуьйна болх бира «Солодке Життя» цӀе йолчу йохк-эцаран фирмехь[4].

2013-чу шарахь Киеван областан 94-чу харжамийн округехь Лакхарчу Радан депутате юха а харжамашкахь дакъалаца дагахь вара иза, амма ца хаьржира[5].

ДХР-хь политикан карьера

2014-чу шеран оханан беттан 5-чу дийнахь Донецкан кӀоштан «халкъан губернаторана» Губарев Павелан гӀовс хӀоьттира иза[3], цул тӀаьхьа Донецкан бахархойн гуламна куьйгалла а дира. Оханан беттан 7-чу дийнахь ДХР кхайкхийра, Пушилин хилира ДХР ханна Ӏедалан сопредседатель[2].

2014 шеран хӀутоссург беттан 15-чу дийнахь иза хӀоьттира ДХР Лакхара Кхеташонан председатель (хӀетахь, Конституцица ДХР уггар лакхара дарж)[6].

2014-чу шеран мангалан беттан 18-чу дийнахь Пушилина шен дарж дитира: Москох волуш цо шен дарж дитарх лаьцна кехат дахьийтира парламентан куьйгалхочун гӀовсе Макович Владимире[7]. Ша даржера дӀаваьллачул тӀаьхьа «Керла Россин халкъан фронтан» координатор а, сопредседатель а вара иза[8][9].

2014-чу шеран товбецан баттахь цо дӀахьедира, ша лахьанан баттахь хир болчу ДХР-н куьйгалхочун а, декъашхойн а харжамашкахь дакъалаца дагахь ву аьлла[10]. Эсаран баттахь цо дӀайазвелира ДХР-н Лакхарчу кхеташонан кандидат санна «Донецкан Республика» йукъараллин боламера[11].

2014 шеран лахьанан беттан 3-чу дийнахь ДХР-хь хилла ерриг а харжамаш хиллачул тӀаьхьа иза хилира ДХР-н Халкъан Кхеташонан депутат «Донецкан Республика» йукъараллин-политикан боламера[12]. 2014-чу шеран лахьан беттан 14-чу дийнахь иза хаьржира Халкъан Кхеташонан председателан когаметта[13][12].

2014-чу шеран лахьанан беттан 9-чу дийнахь ДХР-н куьйгалхочун Захарченко Александран омрица Пушилин хӀоттийра Минскехь КхоалгӀанан зӀенан тобанан дийцаршкахь республикан даима лелачу йуьззина бакъо йолу векалан дарже[14][15].

2015 шеран товбецан беттан 4-чу дийнахь ДХР Халкъан Кхеташонан рогӀера йоцу кхеташо йоьдуш сацам бира Пушилин республикин векалийн органан председателан декхарш кхочушдаран дарже хӀотторан хьокъехь[16]. Иза ша Пушилина кхетийра, хьалха Халкъан Кхеташонан спикер лаьттина Пургин Андрей(оьр.)нохч. гулам талхо гӀортарна даржера дӀаваккхарна тӀе а тевжаш[17]. Иштта цо дӀахьедина, ша Минскехь дӀахьочу дийцаршкахь ДНР-н векал вуьсур ву аьлла[18].

2015 шеран товбецан беттан 11-чу дийнахь иза хаьржина ДХР Халкъан кхеташонан председатель; 76 депутато кхаж тесна иза харжарна[19].

ДХР-н куьйгалхо

2018-чу шеран товбецан беттан 7-чу дийнахь ДХР-н Халкъан Кхеташоно иза хӀоттийра ДХР-н куьйгалхочун декхарш кхочушдан, 2018-чу шеран лахьан беттан 11-чу дийнахь дӀабахьа леринчу йерриг пачхьалкхан харжамашкахь Республикан Куьйгалхо харжалц[20]. Оццу дийнахь Пушилина дӀайаьккхира ДХР-н министрийн кхеташо, кхочушдаран Ӏедалехь баккхий кадрийн хийцамаш бира.

2018 шеран товбецан беттан 21-чу дийнахь цо документаш делира 2018 шеран лахьанан беттан 11-чу дийнахь ДХР куьйгалхочун харжамашкахь дакъалаца, кхаьжнаш тасаран жамӀашца Пушилин Денис 60,85 % кхаьжнаш гулдина[21].

undefined

2020 шарахь цо чекхъйаьккхира ДХР куьйгалхочун куьйга кӀел йолу Донецкан урхаллин а, пачхьалкхан урхаллин а академи (хӀинца РАНХИГС Донецкан филиал) «пачхьалкхан а, муниципалан а урхаллин» говзалла йолуш[22].

2021-чу шеран гӀуран баттахь Пушилин «Цхьааллин Росси» партин декъашхо хилира; гӀуран баттахь 4-чу дийнахь партсъездехь Пушилинна партбилета йелира[23].

2022-чу шеран чиллин беттан 21-чу дийнахь Пушилина ДХР цӀарах Россица доттагӀаллин а, цхьаьнаболхбаран а, вовшашна гӀо даран хьокъехь барт бира.

2022-чу шеран эсаран беттан 4-чу дийнахь Россин Федерацин Президентан омрица иза хӀоттийра Россин Федерацин йукъахь йолчу Донецкан Халкъан Республикан куьйгалхочун декхарш кхочушдеш[24].

2023 шеран товбецан беттан 3-чу дийнахь иза хаьржира ДХР Халкъан кхеташоно Россин Федерацин йукъахь йолчу Донецкан Халкъан Республикан Куьйгалхочун дарже[1].

Украинехь санкцеш а, зуламан хьийзавар а

2014-чу шарахь оханан беттан 29-чу дийнахь иза тӀетоьхна санкцеш кхайкхийначу нехан тептаре — Евробертана йукъабаха дехкар а, бахамаш дӀакъовлар а — ша Пушилина Малхбузехь шен цхьа а бахам бац аьлла, билгалдаьккхинехь а[25]. ХӀутоссург беттан 12-чу дийнахь иза тӀетоьхна Канадин санкцийн тептаре[26], ткъа асаран беттан 20-чу дийнахь Ӏамеркан санкцийн тептаре[27]. Иштта Австралин а, Швейцарин а, Лихтенштейнан а, Норвегин а санкцийн тептаршкахь ву Пушилин[28].

2014-чу шарахь хӀутоссург беттан 2-чу дийнахь Украинин прокуратуран дехарца Пушилин лехамашка хӀоттийра. Асаран баттахь Украинин Кхерамазаллин службо а дӀакхайкхийра Пушилин лоьхуш хиларх лаьцна[29]. Цунна шеко яра конституцин низам ницкъаца хийца йа йохо йа пачхьалкхан Ӏедал схьадаккха Ӏалашонца гӀуллакхаш дарна (Украинин зуламе кодексан 109-гӀа йаззам, 1-ра дакъа). 2021-чу шеран хӀутоссург беттан 21-чу дийнахь иза тӀетоьхна Украинин санкцийн тептаре.

2022-чу шарахь, леррина тӀеман операци йолийначул тӀаьхьа, Японин а[30], Керлачу Зеландин а санкцийн тептаршна тӀетоьхна иза[31].

СовгӀаташ

  • «Даймахкана хьалха дина гӀуллакхаш бахьана долуш» орден, I-ра даржан (2022 шо, Росси)[32][33];
  • Орден «Декхарна тешаме хиларна» (бекарг беттан 16-чу дийнахь 2018 шеран, Республика ГӀирма);
  • Кадыровн орден (товбецан беттан 27-чу дийнахь 2022 шеран, Нохчийчоь) — машар ларбарехь а, Россин пачхьалкхалла чӀагӀъярехь а шен кхиамаш бахарна, Нохчийн Республикан а, Донецкан Халкъан Республикан а йукъаметтигаш кхиорехь доккха дакъа лацарна[34];
  • Инарла Шаймуратовн орден (2021 шеран эсаран беттан 11-чу дийнахь, Башкирийчоь) — дахарна кхерам болчу хьелашках граждански дехар кхочушдарехь гайтина доггахалла а, доьналла а баккхийна долуш[35];
  • ДоттагӀаллин орден (2019, ЛХР)[36];
  • «Доьналлина а, майраллина а» мидал (2021 шеран оханан беттан 30-чу дийнахь, Республика ГӀирма)[37];
  • ДоттагӀаллин орден (2016 шо, Къилба ХӀирийчоь) — Къилба ХӀирийчоьнан а, Донецкан Халкъан Республикан а къаьмнийн йукъаметтигаш а, цхьаьнаболхбар а кхиорехь а, чӀагӀдарехь а боккха дакъа лацарна а, Къилба ХӀирийчоьнан Республикан Парламент кхоллаелла 25 шо кхачар даздарца доьзна а[38];
  • Мидал «Къилба ХӀирийчоьнан халкъан Даймехкан тӀамехь толам баьккхина 10 шо кхачар дагалоцуш» (2018-чу шеран хьаьттан беттан 21-чу дийнахь, Къилба ХӀирийчоь) — Къилба ХӀирийчоьнан Республикан къаьмнашна йукъара доттагӀаллин йукъаметтигаш кхиорехь а, чӀагӀъйарехь а дакъалацарна а, Донецкан Республикан а, Донецкан халкъан юбилей Ӏ0-гӀа шо даздарна а. Къилбаседа ХӀирийчоьнан Республика Россин Федерацино суверенан а, йозуш йоцу а пачхьалкх санна къобалъйарх[39];
  • Нохчийн Республикан сийлахь вахархо (2025 шо, Нохчийчоь)[40].

Мах хадор а, ойланаш а

Республикин хьалхара куьйгалхочо Захарченко Александра (1976—2018) дӀахьедира, Пушилина хьалха лаьтта дуьненайукъара декхар, иза ду «Новоросси дӀахӀоттор Донецк а, Луганск а, Харьков а, Запорожье а, Днепропетровск а, Николаев а, Херсон йукъахь йолуш»[41].

BBC журналисто Ньюман Динаса, ДХР кхоллайеллачу хьалхарчу беттанашкахь Пушилинан гӀуллакхех лаьцна дуьйцуш, йаздира, 2014-чу шеран оханан баттахь, ДХР кхоллар дӀакхайкхийча, регионан администрацино, Пушилин «регионан кханенна баккъалла а сагатдеш волу стаг» санна хетар, амма цо дӀакхайкхийна политикин планаш леррина тӀе ца ийцира.

Политологаша билгалдаьккхина Пушилин Россин Ӏедалца уллора уьйраш хилар. 2018-чу шарахь хьаьттан баттахь Захарченко Александр вийначул тӀаьхьа Пушилин ДХР-н куьйгалхо хаьржина хиларх лаьцна комментари йеш, Россин политолого, политологин докторан кандидато Армьянов А. Д. элира политиках «лаккхара тоьшаллаш долу стаг», къаьсттина билгалдаьккхира цо Российца гергарло лелор[42]. РБК агенталло политологан Самодуров Вадиман дешнашна тӀе а тевжаш, Пушилина гайтина ша «Москохаца зӀенаш а, диалог а йолуш дика дийцарш дӀахьош а, политик а» хилар[43].

Доьзал

Зуда йалийна ву. Кхоъ йоӀ йу[44].

Билгалдахарш

  1. ↑ 1 2 Дениса Пушилина избрали главой ДНР. ТАСС (2023 шеран 23 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  2. ↑ 1 2 Главой президиума ДНР избран Денис Пушилин. Российская газета (2014 шеран 19 май). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  3. ↑ 1 2 Биография Дениса Пушилина. РИА Новости. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  4. ↑ 1 2 3 4 Автобиография Дениса Пушилина(укр.). Портал «МММВолонтёр» (2013 шеран 25 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  5. ↑ [ Результати голосування на виборчих дільницях округу. Повторні вибори народних депутатів України в одномандатних виборчих округах № 94, 132, 194, 197, 223] [ Архивировано] 7 апрелехь 2014 года. «ЦВК»,
  6. ↑ Денис Пушилин избран спикером Верховного совета «Донецкой народной республики». Коммерсантъ (2014 шеран 15 май). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  7. ↑ Спикер парламента ДНР Пушилин ушел в отставку. Интерфакс (2014 шеран 18 июль). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  8. ↑ Пушилин: ополченцы и силовики в среду обменяются пленными «40 на 40». РИА Новости (2014 шеран 22 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  9. ↑ Пушилин решил участвовать в выборах в ДНР. web.archive.org. Росбалт (2014 шеран 25 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  10. ↑ Пушилин решил участвовать в выборах в ДНР(оьр.), Росбалт. Дата обращения: 23 июнехь 2026.
  11. ↑ «Захарченко, Пушилин и я»: Пургин озвучил предвыборный список «Донецкой республики». НТВ (2014 шеран 11 октябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  12. ↑ 1 2 Виктория Дэ. Депутат ДНР Денис Пушилин назвал желание Порошенко отменить особый статус Донбасса истерикой. Комсомольская правда (2014 шеран 4 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  13. ↑ Надежда Ермолаева. Андрей Пургин избран главой Народного совета ДНР. Российская газета (2014 шеран 14 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  14. ↑ Представителем ДНР на переговорах в Минске назначен Пушилин. web.archive.org/. Росбалт (2014 шеран 10 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  15. ↑ Указ Главы Донецкой Народной Республики № 8 от 9.11.2014 «О полномочном представителе Донецкой Народной Республики на переговорах Трёхсторонней контактной группы в Минске». web.archive.org. Официальный сайт Правительства и Народного Совета ДНР (2014 шеран 9 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  16. ↑ Источник: и. о. председателя Народного совета ДНР назначен Пушилин. РИА Новости (2015 шеран 4 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  17. ↑ Пушилин объяснил отставку главы Народного совета ДНР. Lenta.ru (2015 шеран 5 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  18. ↑ Пушилин заявил, что остаётся представителем ДНР на минских переговорах. РИА Новости (2015 шеран 5 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  19. ↑ Пушилин официально стал спикером парламента ДНР. Интерфакс (2015 шеран 11 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  20. ↑ Временно исполняющим обязанности Главы ДНР назначен председатель парламента Денис Пушилин (2018 шеран 7 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  21. ↑ Donbass elections helped avert chaos after DPR leader’s murder, says Russian diplomat, TASS (2018, 15 ноябрь). Дата обращения: 23 июнехь 2026.
  22. ↑ Пушилин, Денис Владимирович. tass.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  23. ↑ Медведев вручил партбилеты «Единой России» руководству ДНР и ЛНР. ТАСС (2021 шеран 4 декабрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  24. ↑ Указ об исполняющем обязанности главы Донецкой Народной Республики. kremlin.ru (2022 шеран 5 октябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  25. ↑ Артем Филипенок, Александра Федотова. ЕС обнародовал новый санкционный список против России. web.archive.org. РБК (2014 шеран 29 апрель). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  26. ↑ Даниил Студнев. Канада ввела санкции против 11 российских и украинских официальных лиц. ТАСС (2014 шеран 21 июнь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  27. ↑ США включили Болотова и Пушилина в санкционный список. Lenta.ru (2014 шеран 20 июнь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  28. ↑ Consolidated list of Ukraine-related sanctions and restrictive measures: individuals, entities and sectoral sanctions (инг.). web.archive.org. riskadvisory.net. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  29. ↑ СБУ объявила в розыск главу Верховного совета ДНР Дениса Пушилина. РИА Новости (2014 шеран 18 июнь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  30. ↑ Путеводитель по санкциям и ограничениям против Российской Федерации (после 22 февраля 2022 г.). base.garant.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  31. ↑ New Zealand Ministry of Foreign Affairs and Trade. Russia Sanctions(бил-боцу.). New Zealand Ministry of Foreign Affairs and Trade. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  32. ↑ Награждённые государственными наградами Российской Федерации. www.kremlin.ru (2022 шеран 20 декабрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  33. ↑ Милена Костерева. Путин наградит врио ЛНР и ДНР Пасечника и Пушилина орденами «За заслуги перед Отечеством», Коммерсантъ (2026, 23 июнь).
  34. ↑ О награждении орденом Кадырова Пушилина Д. В. www.chechnya.gov.ru (2022 шеран 27 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  35. ↑ Пушилин награжден орденом генерала Шаймуратова. www.dan-news.ru (2021 шеран 11 октябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  36. ↑ Пасечник наградил орденами и медалями друзей ЛНР. www.news.ru (2019 шеран 12 май). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  37. ↑ О награждении медалью «За мужество и доблесть» руководителей Донецкой Народной Республики и Луганской Народной Республики. Госсовет Республики Крым (2021 шеран 30 апрель). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  38. ↑ Леонид Тибилов принял Председателя Народного собрания ДНР Дениса Пушилина. web.archive.org/ (2016 шеран 10 апрель). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  39. ↑ Указ «О награждении государственными наградами Республики Южная Осетия». web.archive.org (2018 шеран 21 август). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  40. ↑ Глава ДНР Денис Пушилин стал почетным гражданином Чечни, TACC (2025, 26 август). Дата обращения: 23 июнехь 2026.
  41. ↑ Захарченко о Пушилине: Те вещи, которые говорит Денис — это будущее, мы сейчас живем настоящим. web.archive.org (2014 шеран 19 октябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  42. ↑ Игнатенко И. Политолог о новом главе ДНР: Денис Пушилин — проверенная фигура. РБК (2018 шеран 20 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  43. ↑ Дергачев Д., Костина Е., Солопов М. Выбор Москвы: почему преемник Захарченко в ДНР не продержался и недели. РБК (2018 шеран 7 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.
  44. ↑ Глава Донецкой Народной Республики Денис Пушилин. web.archive.org. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 23 июнь.

Хьажоргаш

Кхин дӀа темана тӀехь

Категореш