Оьрсийн меттан версиБашха проекташ
Нисде хатӀМотт хийцаХаам
РУВИКИ-Х ЛАЬЦНА

Уйба, Владимир Викторович

Владимир Викторович Уйба (вина 1958 шеран 4 октябрь, Омск, РСФСР, ССРС) — Россин пачхьалкхан гӀуллакххо, лор а, профилактикин медицинин областера Ӏилманча а. 2024 шеран 7 ноябрехь дуьйна Россин Дуьхьалонан министерствон Коьртачу тӀеман-медицин урхаллин хьаькаман хьалхара гӀовс[1].

Коми Республикин куьйгалхо (2020 шеран 23 сентябрь — 2024 шеран 5 ноябрь)[2]. «Цхьааллин Росси» партин Коми регионалан декъан секретарь 2022 шеран 29 январехь дуьйна (врио 2021 шеран 3 декабрь — 2022 шеран 29 январь).

2004—2020 шерашкахь — Россин Федералан медико-биологически агентствон куьйгалхо, 2020 шарахь — Россин Федерацин могашалла Ӏалашйаран министран заместитель (2020 шеран 22 январь — 2 апрель). Медицински Ӏилманийн доктор (2005), профессор, Россин Федерацин 1-чу классан бакъболу пачхьалкхан хьехамча (2012). Россин Федерацин сийлахь лор, Россин Федерацин Ӏилманан сийлахь гӀуллакххо.

Биографи

Вина 1958 шеран 4 октябрехь Омскехь инженерийн доьзалехь[3][4].

Дешар

1982 шарахь «эпидемиолог, лор-гигиенист» говзаллица чекхйаккхира Свердловскан пачхьалкхан медицинин институт(оьр.)нохч.[3][4].

2000-чу шарахь чекхйаккхира «Экономика а, предприятехь урхалла а» цикл Россин Федерацин правительствехь йолчу халкъан бахаман Академехь(оьр.)нохч. (РАНХиГС)[3][5].

2005 шарахь Санкт-Петербургехь С. М. Кировн цӀарахчу ТӀеман-медицин академихь диссертаци ларйира «Управление качеством медицинской помощи в сети лечебно-профилактических учреждений специализированного государственного здравоохранения» темин тӀехь. Медицински Ӏилманийн доктор. Профессор[3].

Уйба — йукъараллин могашаллин проблемашна лерина 250 гергга Ӏилманан публикацин автор а, соавтор а ву[3].

Медицинан карьера

Медицински институт чекхйаьккхинчул тӀаьхьа 1982—1984 шерашкахь Уйба вара Свердловскехь (хӀинца Екатеринбург) № 20 йолчу гӀалин больницин № 3 йолчу поликлиникин декъан цехан лор-терапевт[3][4][5].

1984—1989 шерашкахь — Свердловскан областера Заречни гӀалин Белоярски АЭС-н(оьр.)нохч. профилакторин коьрта лор, КПСС-н декъахо[3][5].

1989 шарахь Заречний гӀалахь йолчу ССРС Могашалла Ӏалашйаран министерстван 3-чу Коьртачу урхаллин № 32 йолчу медико-санитарин декъан хьаькам хилира. ХӀокху урхаллин тергонехь дара космосан медицинин гӀуллакхаш, атомни промышленностца, ядерни, химически, бактериологически герз кечдарца а, арахецарца а зӀе йолчу предприятийн а, Ӏилманан-талламан институтийн (НИИ) а белхалошна лазаршха ларбаран а, царна дарба лелоран а гӀуллакхаш. 1992 шарахь КхоалгӀа урхалла РФ Могашалла Ӏалашйаран министерстван Медико-биологически а, экстремальни а проблемийн федеральни урхалла (ФУМБЭП) аьлла хийцира. Владимир Уйба шен даржехь висира, 1999 шаре кхаччалц медсанчастан куьйгалхо вара[3].

1999 шарахь Уйба Россин Минздравехь йолчу Медико-биологически а, экстремальни а баланийн федеральни управленин («Медбиоэкстрем» Федеральни управление) куьйгалхочун заместителан должности хӀоттийра, Москоха дӀа а вахара. Оцу должностихь къахьийгира 2002 шо кхаччалц[3].

2000 шарахь Уйба Заречный гӀалин мэран харжамашкахь дакъалоцуш вара, амма шолгӀачу турехь эшна.

2002 шарара 2003 шо кхаччалц йолчу йоцачу ханна Уйба Заречный гӀаларчу фармацевтикин а, медицинин а сурсатийн а, техникин а оптови эрцараллица къахьоьгучу «Виру» ООО-н генеральни директор вара[3][5].

2003 шеран июнехь Уйба йухавеара пачхьалкхан гӀуллакхе, Минзравехь йолчу Медико-биологически а, экстремальни а баланийн федеральни управленин куьйгалхочун заместителан постана тӀе[3][4].

2003 шеран 16 декабрехь хӀоттийра РФ Минздравехь йолчу Медико-биологически а, экстремальни а баланийн федеральни управленин («Медбиоэкстрем» Федеральни управлени) куьйгалхо.

2004 шарахь дӀайаьхьира кхочушдаран Ӏедалан федеральни органийн реформа. 2004 шеран октябрехь реформа йеш Президентан Путинан омарца «Медбиоэкстрем» федеральни урхалла дӀайаьккхира, ткъа цуьнан бух тӀехь кхоьллира РФ Могашалла Ӏалашйаран а, социалан кхиаран а министерствона куьйгакӀелара Федеральни медико-биологин агентство (ФМБА). Уйба агентствон коьртехь вара 2004 шеран 6 ноябрера 2020 шеран 22 январе кхаччалц[3][4][5].

ФМБА-хь болх бечу хенахь 2005 шарахь дуьйна Россин ФМБА-н Дипломан тӀехьара дешаран академийн говзалла лакхакхоран институтан йукъараллин могашаллин а, могашалла Ӏалашйаран а кафедрин куьйгалхо вара. 2009 шарахь дӀалецира ФМБА-н А. И. Бурназянан цӀарах йолчу Дипломан тӀехьара говзаллин дешаран институтан ректоран пост (2018 шарахь цӀе хийцарца — ФМБА-н Инновацийн а, сецдацаран дешаран а медико-биологин университет (ФМБА МБУ ИНО)). 2020 шеран бӀаьсте йолалуш кхин дӀа а йукъараллин могашаллин а, могашалла Ӏалашйаран а кафедрин коьртехь латташ вара. МБУ ИНО-н Ӏилманан советан декъашхо ву. Иштта Владимир Уйба 2020 шо долалуш «Медицина экстремальных ситуаций» а, «Медицинская радиология и безопасность» а журналийн коьрта редактор вара[3][4][5].

Уйбин куьйгаллица ФМБА, цо ша ма-аллара, 300 сов Ӏилманан а, лечебни а учреждени цхьаьнатоьхначу «суперминистерстве» доккха хилла дӀахӀоьттира. Организацин бюджет шарахь 80 миллиард соьме кхочуш йара. Иштта, ведомство жоп луш йу Россин космосан программин медицинин декъах а, космонавтийн могашаллех а, цӀийн донорствех а, вакцинаш талламца лелорах а, арахецарах а, лакхаран кхиамийн спортан медицинин декъах а. ФМБА-с дакъалецира 2008 шарахь Къилба ХӀирийчохь хиллачу гуьржийн а, хӀирийн а конфликтехь гуманитарни миссехь.

2015-чу шеран лахьанан беттан 9-чу дийнахь ФМБА-н куьйгалхочо Уйбас WADA-н йозуш йоцчу комиссин докладах элира Россин йайчу атлеташа допинг шуьйра лелорах(оьр.)нохч. а, Россин агӀор зуламаш даран Атлетикин федерацийн дуьненаюкъарчу ассоциацис дӀачӀагӀдарх а «Росси питана таса а, сийсазйан а» Ӏалашоно хӀоттийна питана ду.

Уйба «Восточный» космодром(оьр.)нохч. хӀотторца доьзначу зуламан гӀуллакхашкахь хьахош вара.

2020 шеран 21-22 январехь Россин Минздравехь хийцамаш хилира: могашалла Ӏалашйаран сферехь талламан федеральни службан куьйгалхо Михаил Мурашко Президентан Владимир Путинан омарца РФ керла могашалла Ӏалашйаран министр хӀоттийра, хьалха министр хилла Вероника Скворцова(оьр.)нохч. Премьер-министра Михаил Мишустинан омарца ФМБА-н куьйгалхо хӀоттийра, цуьнца цхьаьна ФМБА Минздраван куьйгакӀелара арадаьккхира. 22 январехь премьер-министран омарца Уйба могашалла Ӏалашйаран керлачу министран заместителан должности хӀоттийра[6][7].

Коми Республикин куьйгалхочун декхарш ханна кхочушдеш верг

2020 шеран 2 апрелехь, керла коронавирусан эпидеми чӀагӀйеллачу муьрехь, Россин Президентан указаца Уйба Коми Республикин куьйгалхочун декхарш ханна кхочушдан хӀоттийна[8]. ХӀокху даржехь цо хийцира Сергей Гапликов, регионехь COVID-19 коронавирусан инфекцица йолчу чолхечу хьолаца доьзна отставке вахана волу[9]. СЗФО-хь Президентан полпред волу Александр Гуцанс, Уйба регионан Ӏедалшна вевзийтташ, билгаладаьккхира цуьнан медицински опытана хӀокху кризисах чекхбовла гӀодан дезаш хилар[5][10].

Уйба регионан правительствехь цхьадолу хийцамаш бира, иштта ФМБА-ра цхьаболу белхалой а балийра. Апрелехь Уйба Архангельски областан а, Коми а дозанехь Шиес полигон йарна дуьхьал вистхилира[11].

17 апрелехь Уйба дӀаэлира, 2020 шеран 13 сентябрехь цхьаьнатоьхначу кхаж тасаран дийнахь дӀахьочу Коми Республикин куьйгалхочун харжамашкахь дакъалаца дагахь хилар. 24 июнехь официальни шен кандидатура хьалхатеттира. 6 августехь республикин избиркомо «Цхьааллин Росси» партигара регистраци йира цунна[12][13][14]

Коми Республикин куьйгалхо

Коми Республикин Куьйгалхочун харжамашкахь (2020) Уйба «Цхьааллин Росси» партигара кандидат хьалхатеттина вара. ДӀабазбинчу харжамхойн йукъара 30,16 % кхаж таса бахкарца цо 73,16 % кхаьжнаш гулбина, шен оппоненташха хьалха а ваьлла, субъектан куьйгалхо хилира[15]. Инаугураци хилира 2020 шеран 23 сентябрехь[16].

2020 шеран 21 декабрехь дуьйна — Россин Федерацин Пачхьалкхан Советан президиуман декъахо[17].

Владимир Уйба 2021 шеран июнехь коронавирус йаьлла больнице вижира[18]. Социалан сеташкахь цо билгалдаьккхира шен хьал тоам болуш хилар.

Пачхьалкхан Думе хиллачу харжамашкахь (2021) «Цхьааллин Росси» партин депутаташка кандидатийн региональни спискин коьрте хӀоьттира[19].

2022 шеран 29 январехь дуьйна — «Цхьааллин Росси» партин Коми регионалан декъан секретарь (врио 2021 шеран 3 декабрехь — 2022 шеран 29 январехь)[20].

2024 шеран 5 ноябрехь регионан куьйгалхочун постера мукъавалар дӀахьедира[2].

Кхин дӀа йолчу карьера

2024 шеран 7 ноябрехь ТАСС агентствон хаамца, Уйба Владимир дӀахӀоттийна Россин Дуьхьалонан министерстван Коьртачу тӀеман-медицин урхаллин хьаькаман хьалхара гӀовс[21].

Санкцеш

2022 шеран июлехь дуьйна Уйба Йоккха Британин санкцешна бухахь ву[22].2022 шеран 15 декабрехь дуьйна АЦШ-н санкцешна бухахь ву.

Доьзал

Зуда — Галина Юрьевна Уйба (маре йахале — Казакова). Дешарца лор йу, Калугин областан Афанасово эвлахь даьхнийлелоран ферма шен долахь йу[5].

Владимир Уйбин пхи бер ду: виъ воӀ а, цхьа йоӀ а. Илья а, Савва а 2020 шарахь дешархой бу. Шиъ баккхах волу воӀ могашалла Ӏалашйаран сферехь къахьоьгуш ву: Артём Уйба — ФМБА Биомедицински технологийн Ӏилманан центран Алтайн филиалан директоран заместитель, Станислав Уйба — вакцинаш талламца лелочу «Mechnikov S.A.» Россин а, Никарагуан а съединенни компанин гендиректор[5][23].

СовгӀаташ, премеш, сийлахь цӀераш

Уйбана йелла[3][5] «Даймехкан хьалха айтина гӀуллакхашна» II[24], III (2014)[25] а IV (2011) тӀегӀанан орденца, Александра Невского орденца, Доьналлин кхаа орденца, Къилба ХӀирийчоьнан Республикин ДоттагӀаллин орденца (2012), Россин Президентан баркаллашца (2008), Россин Федерацин Президентан Сийлахь грамотица (2010), Россин Минздравсоцразвитин Сийлахь грамотица (2008), медалшца, царна йукъахь «Нохчийн Республикин хьалха гайтина гӀуллакхашна» медалца (2017)[26], «Могашалла Ӏалашйаран отличник» некхан билгалонца (1995).

Россин Федерацин Правительствон Ӏилманан а, техникин а областера премин лауреат (2004). Россин Федерацин Правительствон дешаран областера премин лауреат (2013)[3].

Россин Федерацин Сийлахь лор (1998). Россин Федерацин Сийлахь Ӏилманан гӀуллакхо (2017).[3][27].

Нохчийн Республикин Сийлахь лор (2017)[28], ГӀалгӀайчоьнан Сийлахь лор, Къилба ХӀирийчоьнан Сийлахь лор.

Билгалдахарш

  1. ↑ Экс-главу Коми назначили первым замначальника управления Минобороны, TACC (2024, 7 ноябрь). Дата обращения: 8 сентябрехь 2026.
  2. ↑ 1 2 Глава республики Коми объявил об отставке, РИА Новости (05.11.2024). Дата обращения: 8 сентябрехь 2026.
  3. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 Биография врио главы Коми Владимира Уйбы. ТАСС (2020 шеран 2 апрель). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 24 апрелехь
  4. ↑ 1 2 3 4 5 6 Биография Владимира Уйбы. РИА Новости (2020 шеран 2 апрель). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 26 майхь
  5. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Уйба Владимир Викторович. Федерал Пресс (2020 шеран 2 апрель). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 28 августехь
  6. ↑ Возглавлявшую Минздрав Скворцову назначили главой ФМБА. РИА Новости (2020 шеран 21 январь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 23 мартехь
  7. ↑ Мишустин назначил экс-главу ФМБА замминистра здравоохранения. РБК (2020 шеран 22 январь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 19 августехь
  8. ↑ Владимир Уйба вступил в должность Главы Республики Коми | Республика Коми Официальный портал. rkomi.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2021 шеран 3 декабрехь
  9. ↑ Путин назначил замглавы Минздрава Уйбу врио губернатора Коми. РБК (2020 шеран 2 апрель). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 6 апрелехь
  10. ↑ Полпред президента в СЗФО Гуцан представил врио главы Коми Владимира Уйбу. ТАСС (2020 шеран 3 март). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 24 апрелехь
  11. ↑ Глава Коми высказался против строительства мусорного полигона в Шиесе. РБК (2020 шеран 17 апрель). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 23 августехь
  12. ↑ Владимир Уйба выдвинул свою кандидатуру на пост главы Коми. ТАСС (2020 шеран 24 июнь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 25 июнехь
  13. ↑ Избирком Коми зарегистрировал для участия в выборах главы региона четверых кандидатов. ТАСС (2020 шеран 6 август). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 8 августехь
  14. ↑ Единая Россия в Коми поддержала выдвижение Владимира Уйбы на пост главы региона. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2021 шеран 11 июлехь
  15. ↑ Избирком Коми утвердил победу Уйбы на выборах главы региона. ТАСС. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 20 сентябрехь
  16. ↑ Владимир Уйба / VK. Владимир Уйба вступил в должность Главы Республики Коми. rkomi.ru (2020 шеран 23 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2021 шеран 13 июнехь
  17. ↑ Распоряжение Президента Российской Федерации от 21.12.2020 № 310-рп ∙ Официальное опубликование правовых актов ∙ Официальный интернет-портал правовой информации. publication.pravo.gov.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2021 шеран 10 январехь
  18. ↑ Глава Коми заразился коронавирусом. РИА Новости (20210616T0056). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2021 шеран 15 июнехь
  19. ↑ Владимир Уйба возглавил территориальную группу списка кандидатов от ЕР на выборы в Госдуму. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2021 шеран 11 июлехь
  20. ↑ Главы ещё 12 субъектов РФ возглавили региональные отделения «Единой России». er.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2021 шеран 3 декабрехь
  21. ↑ Экс-глава Коми Уйба стал замначальника управления Минобороны, РБК (2024, 7 ноябрь). Дата обращения: 8 сентябрехь 2026.
  22. ↑ Главы Коми и Вологодской области попали под санкции Великобритании. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2022 шеран 26 июлехь
  23. ↑ Младшие сыновья Владимира Уйбы пойдут в школу Сыктывкара. Аргументы и факты (2020 шеран 17 август). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 27 сентябрехь
  24. ↑ Врио Главы Республики Коми В. В. Уйба. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Архивйина 2020 шеран 19 июлехь
  25. ↑ Указ Президента Российской Федерации от 22 мая 2014 № 356 «О награждении государственными наградами Российской Федерации»
  26. ↑ ФМБА России - Глава Чеченской Республики Рамзан Кадыров дал торжественный ужин в честь сводного мобильного отряда ФМБА России, завершившего работу по диспансеризации жителей Ч... ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь. Кху чуьра архивйина оригиналан 2018 шеран 19 июлехь
  27. ↑ Указ Президента Российской Федерации от 18 мая 2017 № 215 «О награждении государственными наградами Российской Федерации»
  28. ↑ Официальный сайт Главы Чеченской Республики  » Тип документа » Указ Главы(бил-боцу.). chechnya.gov.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 8 сентябрь.

Хьажоргаш

Кхин дӀа темана тӀехь

Категореш