Дуьненан къаьмнаш
Лахахь йазбина бу меттанийн генетикин классификацица нисбина халкъийн могӀам.
Хьажа ишта Дуьненан къаьмнаш (абатца нийса бина могӀа).
Къаьмний могӀа
| № | цӀе | дукхалла дуьненахь, млн стаг |
% массо бахархойх |
СНГ а, Балти а |
Европа | Ази | Африка | Америка | Океани |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Индоевропин къаьмнаш | 2105,815 | 45,19 | 216,410 | 463,712 | 793,130 | 11,485 | 602,980 | 18,098 |
| 2 | Сино-тибетан къаьмнаш | 1065,653 | 22,87 | 0,060 | 0,123 | 1064,110 | 0,060 | 1,220 | 0,080 |
| 3 | Нигеро-кордофанан къаьмнаш | 287,560 | 6,17 | 0 | 0,110 | 0,150 | 287,300 | 0 | 0 |
| 4 | Афразийн къаьмнаш | 238,235 | 5,11 | 0,030 | 2,400 | 55,060 | 179,690 | 0,930 | 0,135 |
| 5 | Австронезийн къаьмнаш | 229,674 | 4,93 | 0 | 0,064 | 216,550 | 9,480 | 1,190 | 2,390 |
| 6 | Алтайн къаьмнаш | 190,528 | 2,50 | 44,040 | 2,340 | 70,010 | 0,036 | 0,090 | 0,012 |
| 7 | Дравидийн къаьмнаш | 180,355 | 3,87 | 0 | 0 | 180,355 | 0 | 0 | 0 |
| 8 | Японийн къаьмнаш | 120,031 | 2,58 | 0 | 0,016 | 118,460 | 0 | 1,550 | 0,005 |
| 9 | Австроазийн къаьмнаш | 80,245 | 1,72 | 0 | 0,010 | 79,815 | 0 | 0,325 | 0,095 |
| 10 | Таи-кадайн къаьмнаш | 67,800 | 1,45 | 0 | 0 | 67,750 | 0 | 0,050 | 0 |
| 11 | Корейн къаьмнаш | 62,482 | 1,34 | 0,400 | 0,016 | 61,670 | 0 | 0,395 | 0,001 |
| 12 | Индейн къаьмнийн тоба | 35,350 | 0,76 | 0 | 0 | 0 | 0 | 35,350 | 0 |
| 13 | Нило-сахаран къаьмнаш | 29,225 | 0,63 | 0 | 0 | 0 | 29,225 | 0 | 0 |
| 14 | Уралан къаьмнаш | 24,090 | 0,52 | 4,475 | 18,430 | 0 | 0 | 1,140 | 0,045 |
| 15 | папуассийн къаьмнийн тоба | 4,450 | 0,10 | 0 | 0 | 1,750 | 0 | 0 | 2,700 |
| 16 | Гуьржийн къаьмнаш | 3,845 | 0,08 | 3,700 | 0 | 0,145 | 0 | 0 | 0 |
| 17 | Къилбаседера Кавкасан къаьмнаш | 3,455 | 0,07 | 3,220 | 0 | 0,235 | 0 | 0 | 0 |
| 18 | Баскан къаьмнаш | 1,191 | 0,03 | 0 | 1,030 | 0 | 0 | 0,160 | 0,001 |
| 19 | Койсанан къаьмнаш | 0,306 | 0,01 | 0 | 0 | 0 | 0,306 | 0 | 0 |
| 20 | Группа австралийн къаьмнаш | 0,160 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0,160 |
| 21 | Эскимоссийн-алеутийн къаьмнаш | 0,104 | 0 | 0,002 | 0 | 0 | 0 | 0,102 | 0 |
| 22 | Бурушаски мотт (буриши) | 0,050 | 0 | 0 | 0 | 0,050 | 0 | 0 | 0 |
| 23 | Чукот-камчатан къаьмнаш | 0,023 | 0 | 0,023 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| 24 | Айнийн мотт | 0,020 | 0 | 0 | 0 | 0,020 | 0 | 0 | 0 |
| 25 | Нивхийн къаьмнаш | 0,004 | 0 | 0,004 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| 26 | Андаманийн къаьмнаш | 0,001 | 0 | 0 | 0 | 0,001 | 0 | 0 | 0 |
| 27 | Юкагирийн къаьмнаш | 0,001 | 0 | 0,001 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| 28 | Кетийн къаьмнаш | 0,001 | 0 | 0,001 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Кхин меттанаш | 3,641 | 0,080 | 0,131 | 0,578 | 1,392 | 0,630 | 0,886 | 0,024 |
Палеоевропан къаьмнаш
Индоевропан къаьмнаш
(Индоевропейш) — альтернативни цӀе
Кельтийн къаьмнаш
(Кельташ)
Мацахлера кельташ †
См. Континентан кельтийн меттанаш
- Бритташ — бриттан бухара тоба
- Галлаш
- Лепонтийхой
- Кельтибераш
- Галаты
ХӀинцалера къаьмнаш
См. Гойделийн меттанаш — по мере создания статьи Гойдельские народы эта строка уберётся
- Шотландаш (Ингалс-шотландийн мотт) — кельташ шайн цӀарца
- Ирландхой
- Мэнкаш (Мэнкийн мотт)
См. (Бриттийн меттанаш)
Германийн къаьмнаш
Дойче диалектийн къаьмнаш
См. Германофонаш (Germanophone)
Ингалс-Фризийн къаьмнаш
- Фризаш — сближаются с нидерландцами
- Малхбален Фризаш (Малхбален Фризийн мотт) — сближаются с немцами
См. Ингалсфонаш (Anglophone)
- Народы смешанного происхождения, говорящие на германских языках; на основе нидерландского языка
Африка
- Африканераш
- «Цветные» Къилба Африкера
Америка
- Суринамаш-креолаш (Суринамаш); на основе английского языка
Европа
Азия
Африка
- Ингалс-африканаш
- Криолы Сьерра-Леоне
- Либерийхой
- Аку Гамби
- Сентленаш (Остров Святой Елены)
- Фернандино
Къилбседа Америка
- Американхой АЦШ
- Ингалс-канадахой (Ингалс-канадахой)
- Бермудаш (Бермудаш)
- Белизаш (Белиз)
- Райсальхой (Райсальский креольский язык. Сан-Андрес-и-Провиденсия); англоязычные народы Антильских островов
- Антильхой (Нидерландские Антильские острова)
- Антильянос (Antillanos. Центральная Америка)
- Ангильхой (Ангилья)
- Антигуанаш (Антигуа и Барбуда)
- Багамаш
- Барбадосаш (Барбадос)
- Виргинаш (Виргинийн гӀайренаш)
- Гренадхой (Гренада)
- Доминикхой
- Кайманхой (Каймановы острова)
- Монтсерраташ (Монтсеррат)
- Сентвинсенташ (Сент-Винсент а Гренадина а)
- Сенткитсхой (Сент-Китс и Невис)
- Сентлюсийцы (Сент-Люсия)
- Тёрксцы (Тёркс и Кайкос)
- Тринидадцы-креолы (Тринидад а Тобаго а)
- Ямайхой
Къилба Америка
Океани
Италин къаьмнаш †
(Италикаш)
Романан къаьмнаш
(Романаш)
Шира Римхой †
Иберо-романан къаьмнаш
Галло-романан къаьмнаш
Итало-романан къаьмнаш
Далматинаш †
Балкано-романан къаьмнаш
- Народы смешанного происхождения, говорящие на романских языках
Африка; на основе португальского языка
- Кабовердаш (Кабо-Верде)
- Сантомийхой (Тонгаш)
- Пагальхой (Аннобонаш); на основе французского языка
- Маврикийхой
- Реюньонцы
- Сейшельхой
Америка
Латиноамериканхой
- на основе французского языка
См. Франкофонаш (Francophone)
- Гаитийхой
- Гваделупаш (Гваделупа)
- Мартиникаш (Мартиника)
- Гвианаш (Французская Гвиана); на основе португальского языка
- Бразильхой; на основе испанского языка
См. Испанофонаш (Hispanophone)
Балтийкера къаьмнаш
(Балташ)
Кккъерчу бӀешерий къаьмнаш †
ХӀинцалера къаьмнаш
Славянийн къаьмнаш
(Славяне)
Малхбален славянаш
Къилба славянаш
Иллирийн къаьмнаш †
Албанаш
Желтой къаьмнаш
(Желтой)
Мацахлера желтой †
ХӀинцалера къаьмнаш
- Желтой (Желтойчоь, ах диаспора)
- Анатолийн грекаш (Анатолия, хӀинца диаспора)
- Желтой-киприоташ (Кипр)
- Понтийхой (Понт, тӀехь Крым а ХӀордан йист а)
- Румеи (Таврида, хӀинца Приазовье)
- Караманлиды (тюркизированные греки Каппадокии)
- Урумаш (тюркизированные греки Тавриды)
- Греки-мусульмане
- Каракачанаш
Фракийн къаьмнаш †
- Бизалташ
- Битинаш
- Дакаш
- Геташ (Геродот, Истори 4:93)
- Дии
- Киконаш
- Медаш
- Мушкаш
- Нипсеи (Геродот, Истори 4:93)
- Одоманташ
- Сатраш
- Скирмиадаш (Геродот, Истори 4:93)
- Травсаш
- Трибаллаш
- Эдонаш
- Не полностью фракийские племена
Анатолийн къаьмнаш †
(Анатолийн метташ) (Анатолийхой)
- Палайн бухара тоба
- Хеттийн бухара тоба
- Лувийн бухара тоба
Эрмалой
Иранан къаьмнаш
(Иранцы)
Мацахлера иранаш †
- Оседлые и полуоседлые народы
- Кочевые народы
Каспи йистера къаьмнаш
Юккера къаьмнаш
- Фарсаш-Дари мотт буьйцу къаьмнаш
Памирийн къаьмнаш
Индоарийн къаьмнаш
Къилбседа къаьмнаш
Малхбузен къаьмнаш
Цыганийн къаьмнаш
(Цыганаш)
Индопакистанаш
- Народы смешанного происхождения, говорящие на индийских языках
Африка
Америка
- Тринидадцы-индопакистанцы (Тринидад и Тобаго)
- Гайанцы-индопакистанцы (Гайана)
- Суринамцы-индопакистанцы (Суринамцы)
Океани
Дравидийн къаьмнаш
(Дравидаш)
- Къилбседа-малхбузен тоба
- Къилбседа-малхбален тоба
- Юккъера тоба
- Гондванан тоба
- Гондаш (мотт Гонди)
- Байга (мотт Байгани)
- Порджа (мотт Конда)
- Кхондаш (мотт Куви)
- Манда (мотт Манда)
- Пенго (мотт Пенго)
- Къилба-малхбален тоба
- Къилба-малхбузен тоба
- Тулу (мотт Тулу)
- Корага (en:Koraga people)
- Беллари (en:Bellary language)
- Къилба тоба
- Нилгирин къаьмнаш
Кавказан къаьмнаш
Абх-адыгейн къаьмнаш
Убыхаш
Вайнеха-ДегӀастана къаьмнаш
Суьйлийн къаьмнаш
ГӀазгӀумкий
Лаьзгийн къаьмнаш
Уралан къаьмнаш
Финно-угорийн къаьмнаш
Саамаш
Балтикайистера-финийн къаьмнаш
Пермско-финийн къаьмнаш
Самодийн къаьмнаш
Алтайн къаьмнаш
Туьркийн къаьмнаш
- Азербайджанаш
- Алтайхой
- Балкхарой
- Башкираш
- Булгараш †
- Гагаузаш
- Гаджалаш
- Гуннаш †
- Долганаш
- Каджараш
- Кхазакхаш
- Караимы (Алано-Хазары)[6]
- Каракалпакаш
- Ккхарачой
- Карлукаш †
- Кашкайхой
- ГӀиргӀазой
- Крыман гӀезалой
- Крымчакаш
- Кряшены
- Кумандинаш
- ГӀумкий
- НогӀий
- Печенегаш †
- Половцаш †
- Польско-литовийн гӀезалой
- Салараш
- Сойоташ
- ГӀезалой
- Теленгиташ
- Телеуташ
- Торкаш †
- Тофалараш
- Трухменаш
- Тубалараш
- Тувинаш
- Туркой
- Туркой-месхетинхой
- Туркменаш
- Туркоманаш
- Тюркюташ †
- Узбекаш
- Уйгураш
- Хазары †
- Хакасаш
- Челканаш
- Чувашаш
- Чулымаш
- Шорхой
- Якуташ
Монголийн мотт буьйцу къаьмнаш
Тунгусо-маньчжурийн къаьмнаш
Корейш
Японаш
Кусунда
Веддаш
Сино-тибетан къаьмнаш
Австроазийн къаьмнаш
Тай-кадайн къаьмнаш
Андаманаш
Австронезийн къаьмнаш
Гаошань
Аэта
Моро (къаьмнаш)
Филиппинашан лаьмнийн къаьмнаш
Индонезийхой
Амбоно-тиморийн къаьмнаш
Малагасийхой
Малхбузера керлагвинейн къаьмнаш
Меланезийхой
Микронезийхой
Папуасаш
Австралин аборигенаш
Тасманийцаш†
Афразин къаьмнаш
Бербераш
- Берегваташ †
- Гараманташ †
- Гуанчаш †
- Кабилаш
- Санхаджаш †
- Туарегаш
Копташ
Семитан къаьмнаш
Кушитийн къаьмнаш
Нило-сахаран къаьмнаш
Пигмеи
Нигеро-кордофанан къаьмнаш
Догонаш
Къаьмнаш ква
Къаьмнаш кру
Бенуэ-конголезийн къаьмнаш
Игбо
Йоруба
Катаб
Этсако
Ибибо
Коренные американцы
Эскимосско-алеутийн къаьмнаш
Индейцы
Къилбседера Америкин индейш
кКъаьмнаш на-дене
Атабаски (атапаски)
Алган къаьмнаш
Алгонкинаш
Беотуки
Йокутс
Майду
Сиу къаьмнаш
Пенутийн къаьмнаш Плато
Помо
Салиши
Цимшиан
Чумаш
Чинук (шинук)
Юто-ацтекийн къаьмнаш
Изоляташ
- Индейцы Северной Америки, говорящие на изолированных языках
Генетика-йоцу тобанаш
Юккъерачу Америкера индейш
Пурепеча
Майя-киче къаьмнаш
Ото-мангийн къаьмнаш
Билгалдахарш
- ↑ Иногда рассматриваются в составе палеоазиатов. — А. П. Володин Палеоазиатские языки (pdf) из Языки мира: Палеоазиатские языки (в библиотеке портала auditorium.ru Архивйина 2015-02-22 — Wayback Machine)
- ↑ Другие названия: литовники, литвины, литва, лятувяй.
- ↑ Не путать с древними судовами (ятвагами).
- ↑ В средневековье название «литовники» употреблялось, в некоторых случая, для обозначения всех литовцев.
- ↑ Индоарийский народ, говорящий на креольском языке.
- ↑ Происхождение караимов дискуссионно: различные учёные рассматривают либо как группу евреев, либо как тюркский народ.
- ↑ Китайская историография относит киданей к тунгусо-маньчжурским народам.
- ↑ Ийна удэгейн а, нанайцан а, китайхойн а орамашах даьлла къам. — Старцев А.Ф. Некоторые аспекты проблемы этногенеза удэгейцев // Россия и АТР. — Владивосток, 2004. — № 2. — С. 75-86.
- ↑ Тибето-бирманский либо китайский народ. Подробнее — см. статью о байском языке.
- ↑ Семитан орамаш болу къамнийн тоба (и. ц. й. метаэтнически юкъарло).
- ↑ Включают большое количество этнических групп. Подробнее — см. этнические группы евреев.
Литература
- Народы мира: Историко-этнографический справочник / Глав. ред. Ю. В. Бромлей; Ред. коллегия: С. А. Арутюнов, С. И. Брук, Т. А. Жданко и др. Институт этнографии АН СССР имени Н. Н. Миклухо-Маклая. — М.: Советская энциклопедия, 1988. — 624, [12] с. — 100 000 экз. (в пер.)
- Народы мира. Энциклопедия / под науч. ред. Минца Л. М.; науч.-ред.совет: Чубарьян А. О., Фурсенко А. А. и др.; ав. кол.: Анчабадзе Ю. Д., Арутюнов, С. А., Ветюков, В. А., Власова, И. В. и др.. — цв.ил., фото.цв. — М.: ОЛМА Медиа Групп, 2007. — 640 с. — 4000 экз. — ISBN 978-5-373-01057-3; ББК 63.5я2.