Дадашева, Тамара Висхаджин йоӀ
Тама́ра Дада́шева Висха́джин йоӀ (оьрс. Тамара Висхаджиевна Дадашева; 1955 шеран 10 ноябрь, Ошан область) — россин йишлакхархо а, композитор а. Нохч-ГӀалгӀайн АССРн Халкъан артистка (1990) а, Россин Федерацин Сийлахь артистка а (2024).
Шахбулатовн цӀарах йолчу Нохчийн пачхьалкхан филармонин солистка[1].
Биографи
Йина ГӀиргӀазойчоьнан ССР-хь Ошан областехь лахьанан беттан 10-чу дийнахь 1955 шарахь. Цуьнан да Ножай-Йуртарчу йуккъерчу кӀоштан дарбанан цийнахь лор-стоматолог болх беш вара.
Ишколера йаьлча иза райисполкоме йахара секретарь болх бан. Цо исбаьхьаллин кхолламаллехь дакъа лоцура. Цхьана динахь республикин радион белхлой бехкира иза йолчу балха. Цара эшар лакхар дихира белхлошка[2].
|
Тхо долчу бехкира радион белхалой эшеран отделан редактор Тамара Ахмадова коьртахь а йолуш. Цара соьга эшар лакха элира. Аса лекхира цхьа эшар. Оцу эшеран дешнаш аса цхьана книгин тӀера ийцира, мукъам аса айса кхоьллира. Иза дӀа а йазйина радио чухула лекхира[2].
Дадашева, Тамара
|
|
Эшар гӀарайелира. Дадашева радиос а, телевиденис кхайкха йолайира.
Со цкъа хьалха ца кхетара сайна гонах хуьлуш долчунах. Со хилира республикин массо а дезденан гӀуллакхан декъашхо. Аса лехна йоцу а, со кийча йоцу а гӀарайалар йеара соьга. Тхо долчу Нажи-Йурте нах йаккхи тобанашца схьаоьхура суна тӀе хьажа[2].Дадашева Тамара
Цкъа хьалха цо корматаллин сценех лаьцна ойла ца йора. Иза йара фармацевт болх бан лууш. Иза медучилище деша йахара. Амма тӀаьхьа цо медицина йитира. Цуьнан хьалхара концерташ аншлагаш хуьлуш чекхйаьлира[2].
Цо чекхйаьккхира музыкальни училище а, культпросветучилище а, кооперативни училище а, хьехархойн институт а[2].
1976 шо дуьйна иза йара Нохч-ГӀалгӀайн пачхьалкхан филармонин солистка. 1982 шарахь иза хилира «Жайна» цӀе йолу зударийн эшеран ансамблан исбаьхьаллин куьйгалхо. И ансамбль гӀарайелира республикехь. Тамара Дадашева хилира дукха йерригсоюзан а, республикин а конкурсийн лауреат а, дипломант а[2].
Шен майра велча цо цхьана шарахь сов эшараш ца лоькхура. Иза йара шен болх бита лууш. Амма цуьнан доттагӀаш а, гергарчара а дехараш дина, цо шен болх ца битира[2].
1982 шарахь цунна йелира Нохч-ГӀалгӀайн АССР Сийлахь артисткан цӀе, 1990 шарахь — Нохч-ГӀалгӀайн АССР Халкъан артисткан цӀе. 2004 шарахь иза хилира Нохчийн Республикин «Шеран адам». 2005 шарахь цунна йелира «Пётр I» мидал[2].
2004 шеран хӀутоссург беттан 9-чу дийнахь иза йара Соьлжа-ГӀалахь «Динамо» стадионехь Толаман денна лерина концертехь дакъа лоцуш. Иза эшар лекхна ма йаьлла эккхар хилира. Концертехь волу Ахмат Кадыров винера. Иза а лазийнера. Цо цхьа хан йаккхира Нальчикехь больницехь[2].
Актриса дукха лела гастролешца Россиехь а (Москох а, Москохан область а, ХӀинжа-ГӀала а, Нальчик а, Элиста а), Европехь а (Германи а, Нидерландаш а, Австри а, Норвеги а, Бельги а)[3].
2023 шеран гӀуран беттахь Дадашева шен кхоллараллина лерина сольни концерт йелира А. Шахбулатовн цӀарахчу Нохчийн пачхьалкхан филармонехь[4]. 2025-чу шарахь филармонехь иллиалархочун дагалецаман суьйре дӀайаьхьира, цуьнан 70 шо кхачар билгалдоккхуш[5].
СовгӀаташ
- 1982 — Нохч-ГӀалгӀайн АССР Сийлахь артистка;
- 1990 — Нохч-ГӀалгӀайн АССР Халкъан артистка;
- 2004 — Нохчийн Республика «Шеран адам»;
- 2005 — ГӀалгӀайн Республикан халкъан артист[5];
- 2005 — Пётр I мидал;
- 2009 — Нохчийн Республикин исбаьхьаллин Сийлахь гӀуллакххо;
- 2024 — Россин Федерацин Сийлахь артист (2024 шеран мангалан беттан 22-чу дийнахь) — Россин культура а, исбаьхьалла а кхиорехь доккха дакъа лацарна, дуккха а шерашкахь беркате болх барна[1].
1996 шарахь иза хьалхатеттира Россин Сийлахь артистка цӀе йаларан, амма Нохчичоьхь тӀом хиларна бахьнехь иза реза ца хилира и цӀе тӀелаца[2].
Критика
«Тамара ирсе йу, — элира ССРС-н халкъан артисто Кобзон Иосифа, — сийлахьчу нохчичунна Эсамбаев Махьмудна лерина хиллачу сцени тӀехь цо керла бӀешо долийра»[6]
«Халкъан ламасташ вайзаманан эстрадаца цхьаьнатоьхна цо, иза вуно хала ду, иза баккъалла а похӀма долчу, сийлахьчу наха бен кхочуш ца до», — бохуш дийцира Россин Федерацин хьакъволу оьздангаллин гӀуллакхо волчу Березина Владимира[6].
«Дадашева – нохчийн халкъан барта кхоллараллин бух а, нохчийн эстрадан исбаьхьа дог а ду», – элира Нохч-ГӀалгӀайн АССР Халкъан йаздархо Абузар Айдамиров[6].
Доьзалла
- Да — стоматолог;
- Майра — лор а, профессор а, Хасан Мусалатов;
- КӀант (в. 1999).
Билгалдахарш
- ↑ 1 2 Дадашева Тамара Висхаджи́евна. filarma-chr.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 27 май.
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Биография. web.archive.org. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 27 май.
- ↑ Тамара Дадашева биография. web.archive.org. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 27 май.
- ↑ Тамара Дадашева — биография. Биограф.ру (2024 шеран 1 август). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 27 май.
- ↑ 1 2 Указ от 27.03.2005 г № 74 О присвоении почетного звания «Народный артист Республики Ингушетия» - ingush-gov.ru. ingush-gov.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 27 май.
- ↑ 1 2 3 Марем Ялхароева, Ваха Автуринский. Ее песни для души. Вести Чеченской Республики © (2014 шеран 4 июль). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 27 май.
Хьажоргаш
- Тамара Дадашева. mkchr.com. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 27 май.
Кхин дӀа темана тӀехь
