Сагаипова, Макка Ӏумаран йоӀ

Сагаипова Макка Ӏумаран йоӀ (1987 шеран 14 февраль, Соьлжа-ГӀала, Нохч-ГӀалгӀайн АССР, РСФСР, СССР) — нохчийн эшархо, Нохчийн Республикин Халкъан артист, Умар Сагаипован йоI, кавказан хелхарийн «Laram» студин хьехархо йу[1].

Из йу 6 шо кхаччултӀехь дуьйна эшарш лоькхуш. Цо йазйина 2 альбом. Макка Сагаипова йара МГУ экономикин факультетехь доьшуш.

Биографи

Иза гӀарайалла кегирхошна йазйина эшараш бахьнехь. Оцу эшарашкахь бу цхьаьна ийна кавказан мукъамаш а, таханлера аранжировкаш а, карла даьхна девзаш долу шира дешнаш а. Цо арахецна ши альбом, сольни концерташ а йина Россехь а, кхечу пачхьалкхашахь а. Цо йиш локху нохчийн а, оьрсийн а меттанашкахь. Иштта и йевзаш йу «Ловзар» ансамблехь хелхара йаларна.

Макка Сагаипова — гӀараваьллачу нохчийн пондарчин Сагаипов Ӏумрин йоӀ йу. 6 шо долуш эстрадехь йиш лакха йолайелла, 8 шо долуш — хелха йала Ӏамийна «Ловзар» ансамблехь. Дуьххьара шуьйра йовза йолайелла 15 шо долуш, шен «Хаза кӀант» эшар бахьнехь. Эшар йийкира йуккъерачу телевизионехь, сихха хит хелира.

Цо дийшира Москохан эстрадин а, а джазан доьшийлехь, Москохан пачхьалкхан социальни университетехь, экрномикин факультетехь а. 2003 шарахь цо йазйира альбом «Со хьан йоӀ йу, Нохчийчоь», Пачхьалкхан Кремлин гӀалин сценехь лекхира[2]. Хьалхара альбом чӀогӀа гӀарайелира ДегӀастехь. Оцу альбоман тӀера эшараш радиохь а, телевизионехь а лоькхуш йара.

2003 шарахь Макка Сагаипова йара Шамо цӀе йолу жӀайхойн йишлакхархоца цхьана эшар локхуш. ТӀаьхьо иза йара ХӀинжа-ГӀалахь концерташ луш. Цуьнан концерташка дукха нах богӀура[2]. Иштта иза йара кхечу пачхьалкхашахь концерташ луш (масала, Бельгехь). 2005 шарахь цо арахийцира 2-гӀа диск «Безам». Цхьана хенахь иза йара Парижехь Ӏаш. 2011 шарахь иза цӀа йирзира[3].

Йукъараллехь гӀуллакх

Сагаипова Макка «Солидарность» йукъараллин фондан жигара декъашхо йу. Рекламех шена луш долу ахча сагӀадоьхучу йукъараллин чоьте дӀало цо.

Москох дехьаваьллачул тӀаьхьа йишлакхархочун хьехна «Ларам» цӀе йолчу кавказхойн хелхаран студи чохь. Дукхаха болу дешархой 3 шо а, цул лакхара а хенаш йолу бераш ду[4].

Шен дахар

Шен 18 шо долуш Макка маре а йахана, цхьана ханна сцени тӀера дӀайелира. Сагаипова Макка Сайдуллаев Маликехь марехь хилла. Советан Ӏедал долчу хенахь цо гӀишлошйаран белхало а, цул тӀаьхьа махбаран болх а бина, тӀаьхьо Нохчийн пачхьалкхан университетехь экономикин дешар дешна. Сагаипова Маккин хилла майра Нохчийчоьнан Пачхьалкхан Кхеташонан председатель а ву, иштта Москохарчу нохчийн диаспорех жоп луш а ву[5].

СовгӀаташ

«Нохчийн Республикин хьакъйолу артист» цӀе (2012 шо)[6].

Дискографи

Со хьа йоI ю — Нохчийчоь (2004)
  • Даймохк;
  • Вола;
  • Ловзар;
  • Безам;
  • Мавлид;
  • Шийла мох;
  • Бабийн КӀант;
  • Ӏаржи бӀаьргаш;
  • Денош;
  • Са гатделла;
  • Веза хьо (Люблю тебя);
  • ГӀургӀезаш;
  • Ца йогӀуьйту;
  • Хаза кӀант;
  • Сатийсар;
  • Хаза йоI;
  • Хьабиби;
  • Эмгараллин Кавказ (Ревнивый Кавказ);
  • Кийра цӀелетта;
  • Сан ойла хьоьца йу;
  • Хьоьца Бен Дахар дац;
  • Сирла седа;
  • Ахь дӀахаийта;
«Безам» (2005)

Билгалдахарш

  1. Сагаипова Макка. 24СМИ.орг. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 23 сентябрь.
  2. 1 2 Объединённая газета" — № 21 (53) ноябрь 2004.
  3. Сагаипова Макка. Оренбуржская филармония. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 23 сентябрь.
  4. Биография Макки Сагаиповой. Stories-of-success.ru (сайт). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 23 сентябрь. Архивйина 2025 шеран 5 августехь
  5. Макка Сагаипова: биография и личная жизнь артистки (ru-KZ), NUR.KZ (2017, 12 декабрь). Дата обращения: 18 декабрехь 2025.
  6. Чеченская певица Макка Сагаипова стала заслуженной. islamnews.ru. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 18 декабрь.