Оьрсийн меттан версиБашха проекташ
Мотт хийца
РУВИКИ-Х ЛАЬЦНА

Межиев, Салахь МитӀин воӀ

РУВИКИ чохь изза фамили йолчу кхечу адамех лаьцна йаззамаш бу Межиев.

Межи́ев Са́лахь МитӀин воӀ (вина 1977 шеран 10 январехь, Соьлжа-ГӀалахь, Нохч-ГӀалгӀайн АССР) — российн нохчийн йукъараллин а, динан а гӀуллакххо. Муфти а, Нохчийн Республикин бусалба нехан Син-мехаллин урхаллин председатель 2014 шеран 11 июнехь дуьйна[1][2]. Къилбаседа Кавказан бусулбачеран кординацин центран председатель 2024 шеран 28 сентябрехь дуьйна[3].

Нохчийн Республикин Турпалхо (2024).

Биографи

Хьалхара шераш а, дешар а

Вина 1977 шеран 10 январехь гӀалин уллера посёлкехь Мичурино Соьлжа-ГӀалин БойсгӀаран кӀоштахь (Нохч-ГӀалгӀайн АССР)[1]. 1982 шеран сентябрера 1993 шеран июнь кхаччалц дешна цигара № 16 йолу йуккъера ишколехь. 10 шо кхаьчначу хенахь дуьйна Ӏамийна цӀахь Ӏарбийн мотт а, исламан Ӏилманаш а бевзаш болу нохчийн Ӏелам нахехь[1].

2025-чу шеран сентябрехь Аль-Азхаран университетехь Нохчийчоьнан Куьйгалхочун хьехамчас, Нохчийчоьнан муфтис Межиев Салахьа кхиамца чӀагӀйира шен диссертаци, исламан Ӏилманийн доктор хӀуттуш[4].

Даржаш

1996 шарахь шен къинхьегаман некъ болийна хьехархочун тӀера, цул тӀаьхьа ректор хилла син-мехаллин дешаран учрежденин «Исламан Газалин цӀарах хьуьжаран» посёлкехь Мичурино, Соьлжа-ГӀала[1][5].

2005 шарахь Нохчийн Республикин муфтин сацамца Нохчийн Республикин муфтин хьехамчийн йуьззина бакъонаш йелла[5]. 2007 шеран 20 февралера 2014 шеран 11 июнь дуьйна Нохчийчоьнан муфтийн гӀовс даржехь вара[5].

2014 шеран 11 июнехь Нохчийн Республикин бусалба нехан гуламан сацамца хаьржира Нохчийн Республикин муфти, «Нохчийн Республикин бусалба нехан син-мехаллин урхаллин» председатель хаьржира[1][5].

2014 шарахь дуьйна Кавказан къаьмнийн(оьр.)нохч. Лакхара динан кхеташонан йукъа воьду (штаб-петар Бакохахь, Азербайджан).

2017 шеран 19 апрелехь Къилбаседа Кавказан бусалбанийн координацин тушан хийшамашкахь Кхеташонан декъашохойн сацамца хаьржина КЦМСК председателан хьалхара гӀовс[6].

Нохчийн Республикин куьйгалхочун Кадыров Рамзанан сацамца № 126-рг 2014 шеран 20 июнехь хӀоттийна Нохчийн Республикин куьйгалхочун хьехамхочун дарже[1].

2018 шеран 16 октябрехь дуьйна — фетваш дахаран дуьненайукъара кхолламийн а, учрежденийн Инарлин секретариатан Кхеташонан декъахо (штаб-петар КъахӀирехь, Ӏарбийн Республика Мисар).

2018 шеран 12 декабрехь дуьйна — Дерригдуьненан исламан лигин Лакхара учредительни кхеташонан бакъ волу декъахо (штаб-петар Макка, СаӀудийн Ӏаьрбийчоь)[7].

2019 шеран 25 декабрехь Нохчийн Республикин гуламан сацамца йуха шолгӀачу ханна Нохчийн Республикин муфти хаьржина[5].

ТӀарикъат

Салахь Межиев ву Кунта-Хьаьжин вирдехь къадарийн(оьр.)нохч. тӀарикъатехь[5], ву агӀонча вахьабизм къобал ца йенчеран, муьлхха кепара а[1]. Салах-Хьаьжас Ӏаьрбийн маттахь «Фаваиду Шишания ала Матни Исагужи» цӀе йолу жайна йаздина.

СовгӀаташ

РФ пачхьалкхан совгӀаташ

2019 шарахь йелла — ДоттагӀаллин орден, Российн Федерацин Президентан № 611 йолу 2019 шеран 19 декабран омарца[2].

2023 шарахь совгӀат дина Российн Федерацин Президентан сийлаллин грамотица, Российн Федерацин Президентан № 300-рп йолу 2023 шеран 8 сентяран омарца[8].

РФ субъектийн пачхьалкхан совгӀаташ

2011 шарахь — «Нохчийн Республикин хьалха гӀуллакхаш дарна» мидал, Нохчийн Республикин куьйгалхочун омар № 266 йолу 2011 шеран 20 декабрехь[5].

2017 шарахь — Кадыровн Орден, Нохчийн Республикин куьйгалхочун омар № 143 йолу 2017 шеран 22 августехь[5].

2018 шарахь — «Кадыров Ахьмад-Хьаьжин, Нохчийн Республикин хьалхара Президентан иэсан» мидал, Нохчийн Республикин куьйгалхочун омар № 20 2018 шеран 12 февралехь[5].

2024 шарахь хилира Нохчийн Республикин Турпалхо, Нохчийн Республикин куьйгалхочун омар № 29 2024 шеран 13 февралехь[9].

Ведомствийн совгӀаташ

2015 шарахь белла — «Нохчийн Республикехула йолу Российн УФСИН-ан 15 шо кхачарна» болу некха тӀеуллу седа, Нохчийн Республикехула Российн кхел кхочушйаран Федералан Урхаллин хьаькман омар № 15-лс 2015 шеран 04 февраль[5].

2017 шарахь — «Терроризман дуьхьал къовсам латторехь билгалваларна» цӀе йолу Нохчийн Республикин Чоьхьара ГӀуллакхийн министраллин некха тӀеуллу седа белла.

Баркалаллин кехаташ

2017 шарахь — Российн Федерацин Пачхьалкхан Федералан Гуламан депутатан баркалаллин кехат[5].

2018 шарахь — Кхарачойн-Чергазийн Республикин куьйгалхочун баркалаллин кехат.

Йукъараллин кхолламийн совгӀаташ

СКФО Йукъараллин кхеташонан, Нохчийн Республикин Къанойн Кхеташонан сийлаллин грамота[2].

2019 шарахь — Российн ФСИН-ера Йукъараллин кхеташонан председателан бакалаллин кехат.

Билгалдахарш

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Сухарев М. Муфтий Чечни рассказал как в республике борются с экстремизмом // Российская газета-Неделя-Кубань-Кавказ. — 26 июля 2018. — № 162.
  2. ↑ 1 2 3 Лекции Муфтия ЧР Шейха Салаха-Хаджи Межиева | ВКонтакте. vk.com. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 18 сентябрь. Архивйина 2022 шеран 1 майхь
  3. ↑ Салахь-Хаджи Межиев избран председателем Координационного центра мусульман Северного Кавказа. Вести Чеченской Республики (2024 шеран 28 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 18 сентябрь.
  4. ↑ Муфтий Чечни стал доктором исламских наук | Информационное агентство "Грозный-Информ"(бил-боцу.). www.grozny-inform.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 15 январь.
  5. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Межиев Салах Митаевич. hajjmission.ru. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 18 сентябрь. Кху чуьра архивйина оригиналан 2021 шеран 5 августехь
  6. ↑ Приймак А. Ислам на Кавказе заговорил по-чеченски. НГ-Религии (2017 шеран 17 май). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 18 сентябрь.
  7. ↑ الأمانة العامة لدور الإفتاء العالمية (Ӏаьр.). web.archive.org. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 18 сентябрь.
  8. ↑ Распоряжение Президента Российской Федерации от 8 сентября 2023 года № 300-рп «О поощрении»
  9. ↑ Указ Главы Чеченской Республики от 13 февраля 2024 года № 29 «О присвоении звания Героя Чеченской Республики»

Хьажоргаш

Категореш

Салахь Митаевич Межиев