Берестинан кӀошт


Берестинан кӀошт (укр. Красноградський район) — Украинин Харьковн областан къилба-малхбузера административан единица. Административан центр — Берестин гӀала.

Географи

Майда — 4335 км² (5-гӀа меттиг кӀошташна йукъахь). КӀоштан доза Харьковн областан Богодуховн, Харьковн, Чугуевн, Лозовин кӀошташца ду, ткъа кхин а Полтавин областан Полтавин кӀоштаца, Днепропетровскан областан Новомосковскан кӀоштаца.

КӀошт лаьтта хьуьн-бай-аренан зонехь. Климат — барамера континентан. Шеран йуккъера температура — аьхкенан — +19,7 °C, Ӏаьнан — 5,1 °C. Йочанин йуккъера барам — 563 мм. Тайпана Ӏалам — бай-аре, кегийра хьаннаш. Латтанаш хьена ду — дукхаха дерш Ӏаьржа латтанаш.

КӀоштан махкахула 5 эрк охьадогӀу. Коьрта эрк — Берестови.

Ӏаламан ресурсаш (пайден маьӀданаш): сацкъарш, гӀамар-тӀулгаш, гӀишлошйен а, ангали ден а гӀамарш, кибирчигаш йен сацкъар, Ӏаламан газ, тӀулган туьха, калийн-магнийн туьханаш (бишофиташ).

Истори

Бахархой

КӀоштан бахархойн барам даккхий динчу дозанашкахь — 108,9 эз. стаг[4].

КӀоштан бахархойн барам ширчу дозанашкахь 2020 шеран 1 январан хьолехь — 43 034 стаг, царех гӀалин бахархой — 20 272 стаг (Берестин гӀала), йуьртан — 22 762 стаг[7]. 1966 шарахь кӀоштахь вехара 47 244 стаг.

Административан хӀоттам

Даккхий динчу дозанашкахь кӀошт йекъало 6 мехкан йукъараллин (громадийн)[8][4], оцу йукъахь 1 гӀалин, 3 поселкан, 2 йуьртан йукъаралла (къовларгашна йукъахь — церан административан йаккъаш):

КӀоштан йекъайаларан истори

undefined

2020 шеран 17 июль кхачале хиллачу ширчу дозанашкахь кӀоштан йукъайоьлхура

Меттигера кхеташонаш (ширчу дозанашкахь 2020 шеран 17 июлехь):

Берестинан гӀалин кхеташо
Владимировкин йуьртан кхеташо
Зорянски йуьртан кхеташо
Ивановски йуьртан кхеташо
Кириловкин йуьртан кхеташо
Кобзевкин йуьртан кхеташо
Крестищен йуьртан кхеташо

Мартыновкин йуьртан кхеташо
Наталинон йуьртан кхеташо
Николо-Камышеватин йуьртан кхеташо
Петровкин йуьртан кхеташо
Песчанкин йуьртан кхеташо
Поповкин йуьртан кхеташо
Сосновкин йуьртан кхеташо

Нах беха меттигаш (шира дозанашкахь):

Александровка й.
пос. Балки
Березовка й.
Берестовенька й.
Варваровка й.
Вишнёви й.
Владимировка й.
Вознесенски й.
Вольни й.
Высоки й.
Гадяч й.
Горчаковка й.
Граново й.
Добреньки й.
пос. Дослидни
пос. Дружба
Зоряни й.
Ивановски й.
Калиновка й.

Каменка й.
Кирилловка й.
Кобзевка й.
Кобзевка ШолгӀа й.
Кобцевка й.
Копанки й.
гӀ. Берестин
Крестище й.
пос. Кумы
Липянка й.
Лукашовка й.
Мартыновка й.
Маховик й.
Мокрянка й.
Наталино й.
Николо-Камышевати й.
Новопавловка й.
Новоселовка й.
Отрадовка й.

Оленовка й.
Ольхови Рог й.
Першотравневи й.
Песчанка й.
Петровка й.
пос. Покровски
Поповка й.
Раздолье й.
пос. Садови
Светли й.
Сосновка й.
пос. Степови
Тишенковка й.
Украинка й.
Ульяновка й.
Червони й.
Шкаврово й.
Ясни Поляна й.

ДӀайаьхна йарташ (ширчу дозанашкахь):

Катериновка й.

пос. Ленински (Наталинон йуьртан кхеташо)

Новомихайловка й.
Новопавловка й. (Поповкин йуьртан кхеташо)

Экономика

Берестинан кӀошт — тайп-тайпанчу кепара 29 йуьртабахаман предприяти йолу йуьртабахаман район. Йалта а, техникин культураш а кхиорехь, бежанан а, шурин а даьхний лелорехь, хьакхарчий лелорехь, зӀакардаьхний лелорехь говзалла йу.

Йуьртабахаман латтан майда (берриг сурсаташдархошца, оцу йукъаралла долара бахамаш) — 79,1 эз. гектар, цунах: охана — 65,5 эз. гектар; байданаш — 7,7 эз. гектар.

Транспорт

КӀоштахула чекхйовлу Харьков-Симферополь а, Берестовин-Полтава а автомагистралаш. Красноградан станцин цӀерпоштнекъан дӀасакъастарера (1964 шо кхаччалц — Константиноградан станци) асаш дӀасайаьржира Днепропетровске , Полтаве , Харькове , Лозове кхаччалц. Эксплуатацин йохалла: цӀерпоштнекъан — 47,9 км; къоман а, регионан а, меттигерчу а маьӀна долу автомагистралаш — 349,5 км.

Хьосташ а, билгалдахарш

  • ред. Сероштан Н.А., Кумака А.М., Слюсарский А.Г. и др. Берестинан кӀошт // Харьковская область / Тронько П.Т. (пред. Главной редколлегии). — 2-е. — Киев: Главная редакция УСЭ, 1976. — С. 430—451. — 724 с. — (История городов и сёл УССР в 26 томах). — 15 000 экз.
  1. Про призначення В.Войтенко головою Красноградської районної державної адміністрації Харківської області (укр.). Офис президента Украины (30 березня 2021). ТӀекхочу дата: 28 февраля 2020. Архивйина 2021 шеран 25 майхь
  2. 1 2 3 4 Архивированная копия. ТӀекхочу дата: 2021 шеран 5 ноябрь. Архивйина 2022 шеран 14 февралехь
  3. 1 2 Населенные пункты Красноградский район (Харьковская область) | Фотопланета. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 30 октябрь. Архивйина 2020 шеран 6 ноябрехь
  4. 1 2 3 Нові райони: карти + склад. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 7 август. Архивйина 2022 шеран 25 февралехь
  5. Постанова Верховної Ради України «Про утворення та ліквідацію районів». ТӀекхочу дата: 2020 шеран 7 август. Архивйина 2020 шеран 21 июлехь
  6. Про утворення та ліквідацію районів (укр.). www.golos.com.ua. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 18 июль. Архивйина 2021 шеран 9 июлехь
  7. Чийуьртність наявного населення України на 1 січня 2020 року Архиван копи 2020 шеран 9 октябрехь дуьйна Интернетан архив#Проекташ // Державна служба статистики України. Київ, 2020. Стор. 66-70
  8. Постанова Верховної Ради України «Про утворення та ліквідацію районів». ТӀекхочу дата: 2020 шеран 7 август. Архивйина 2020 шеран 21 июлехь

Хьосташ а, хьажоргаш а

Кхин дӀа темана тӀехь