Кравцов, Сергей Сергеевич

Кравцов Сергей вина 1974 шеран бекарг беттан 17-чу дийнахь Москохь^[1]. Цуьнан да инженер хилла, «Энергия-Буран» тӀурненийн кеманийн проектехь болх беш вара. Нана хьехархо йу, «Информатика в школе» журналан коьрта редактор йу^[2].

1996 шарахь Кравцовс дикачу баллашца чекхъйаьккхира Москохн пачхьалкхан схьайиллина хьехархойн университет (2006 шарахь дуьйна — М. А. Шолоховн цӀарах Москохан пачхьалкхан гуманитаран университет; 2015 шарахь лдз-н университет цхьаьнатоьхна МХьПУ-ца), цигахь цо Ӏаммийна математикин а, информатикин а Ӏилма^[1]. 1994—1996 шерашкахь Москох 176-чу ишколехь математикан хьехархо вара^[3].

1997—2002 шерашкахь Кравцовс болх бира Россин дешаран академин дешаран урхаллин институтехь, жимахволчу Ӏилманан белхахочун, Ӏилманан белхахочун, лакхара Ӏилманан белхахочун, лабораторин куьйгалхочун даржаш кхочушдеш. 2000 шарахь цо чекхъйаьккхира РАГӀ министерствон Москох пачхьалкхан дуьненайукъара йукъаметтигийн институт, «кхечу къаьмнийн мотт хууш пачхьалкхан а, муниципалан а урхалла» говзалла йолуш^[4].

2002-чу шарахь Россин Федерацин дешаран министерствехь болх бан волавелира Кравцов. 2004—2008 шерашкахь дешарна а, Ӏилманна а тӀехь терго латторан федеральни службан куьйгалхочун Болотов Викторан гӀоьнча вара^[1].

2008-чу шарахь иза хӀоттийра ЦПЭ дӀайахьаран низам хӀоттош йолчу «Федеральни тестированин центр» цӀе йолчу Федеральни пачхьалкхан учрежденин директоран дарже. 2009 шарахь Россин дешаран академин дешаран урхаллин институтан куьйгалхо вара^[1].

2011 шеран оханан беттан Кравцов хӀоттийра Россин Федерацин дешаран а, Ӏилманан а министерствон регионаш кхиоран департаментан директоран дарже; Иштта 2011-чу шарахь «Дешаран белхахойн говзалла лакхайаккхаран а, говзалла хийцаран а академи» цӀе йолчу федеральни пачхьалкхан учрежденин ректоран декхарш кхочушдеш вара иза. 2012 шеран мангалан беттан иза хӀоттийра Дешаран а, Ӏилманан а министерствон программийн урхаллин а, къовсадаларан процедурийн а отделан директоран дарже^[1].

2013 шеран хьаьттан беттан 8-гӀа дийнахь Ӏедалан омрица иза хӀоттийра дешарна а, Ӏилманна а тӀехь терго латторан Федеральни службин куьйгалхочун дарже, оцу даржехь Муравьёв Иванан метта а хӀоьттина. 2017-чу шеран эсаран беттан 28-чу дийнахь дуьйна 2018-чу шеран хӀутоссург беттан 24-чу дийне кхаччалц Кравцовс болх бира Россин Федерацин дешаран а, Ӏилманан а министран гӀовсан даржехь — Рособрнадзоран куьйгалхочун даржехь, хӀунда аьлча и урхалла дешаран а, Ӏилманан а министерствон муьтӀахь йара. 2018 шарахь дешарна а, Ӏилманна а тӀехь терго латторан федералан гӀуллакх Ӏедалан муьтӀахь йира; 2018-чу шеран хӀутоссург беттан 24-чу дийнахь цуьнан куьйгалхо юха а хӀоттийра Кравцов^[1].

2020 шеран кхолламан беттан 21-чу дийнахь Кравцов хӀоьттира Россин Федерацин дешаран министерствон куьйгалхо^[5].

2021 шеран гӀуран беттан 4-гӀа дийнахь Кравцов дӀакхийтира «Цхьааллин Росси» партин коьрттера кхеташоне цуьнан кандидатура къобалйира партин съездехь кхажтасарца, урхаллин органийн ротацин декъехь^[6]. Оццу цхьаьнакхетарехь Кравцовна йелира «Цхьааллин Росси» партин карта^[7].

2024 шеран хӀутоссург беттан 14-чу дийнахь Кравцов йуха а къобалвира Пачхьалкхан Думо дешаран министран дарже^[8],оццу дийнахь Россин Федерацин президенто куьг йаздира цу дарже хӀотторан хьокъехь долчу омранна^[7].

2025-чу шеран оханан баттахь дуьйна Кравцов лоьхуш ву ЧГӀМ а, Украинин кхерамзаллин гӀуллакх а. Иштта иза дӀайазвина ву «Миротворец» сайта тӀехь а^[9].

1999 шарахь Кравцовс шен кандидатски диссертаци ларйира «Мультимедиан технологих пайда а оьцуш, математикехь вон кхиамаш гойтучу дешархошца урокаш дӀайахьаран методика»^[1].

2007-чу шарахь Россин дешаран академин хьехаран чулацаман а, методийн а институтехь хьехархойн Ӏилманийн докторан даржехь шен диссертаци чӀагӀйира Кравцовс «Россин Федерацин ишколашкахь леррина дешар вовшахтохаран теори а, практика а» цӀе йолчу темина^[1] (леррина оппоненташ А. В. Баранников а, В. И. Блинов и В. С. Данюшенков). 2013 шеран хьаьттан беттан Пачхьалкхан Думан депутато В. В. Бурматовс а бехке вира Кравцов шен докторан диссертацехь плагиат йарна^[10].

Кравцов Сергей зуда йалийна ву, цуьнан ши бер ду: йоӀ а, кӀант а^[1].

Украинехь тӀеман гӀуллакхаш дӀадоладелчхьана Кравцов санкцешна кӀел вара Европан Бертан^[11], Канадин а, Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн а, Йоккха Британин а, Швейцарин а, Австралин а, Керла Зеландин а.

Кравцовна делла цхьа могӀа совгӀаташ, шайна йукъахь:

• Россин Федерацин Правительствон баркалла (2016 шеран оханан бутт 6-гӀа де) — «цӀахь дешаран дикалла мах хадоран система кхолларехь, объективни цхьаьнатоьхна пачхьалкхан экзамен дӀайахьаран механизмаш тойарехь боккха дакъа лацарна»^[1][12];
• «РФ лакхарчу корматаллин дешаран сийлахь белхахо» цӀе;
• РФ дешаран а, Ӏилманан а министерствон Сийлаллин грамота^[13];
• «Сий а, доьналла а ду» мидал (Кемеровн кӀошт; 2015);
• Мемориалан билгало «350 шо Сийлахь Пётрана» (Петарбух; 2023)^[14];
• «Омскан кӀоштана гӀуллакх дарна» 1-ра дарж (кхолламан бутт 28-гӀа де 2025 года)^[15];
• Россин жуьгтийн йукъараллийн Федерацин совгӀат «Пачхьалкхан гӀуллакххо» категорехь (2021) — «йукъарчу дешаран системехь Россин къаьмнийн къоман а, оьздангаллин а ламасташна гӀо дарна»^[16].
• Башкортостан Республикин Халкъийн ДоттагӀаллин орден – дешаран система кхиорехь боккха дакъа лацарна^[17].