Жабраилов, Ӏилмади Зайндин воӀ
Жабраи́лов Ӏилма́ди Зайндин воӀ (1965 шеран 6 сентябрь, Хаси-Эвл, ДегӀастанан АССР) — советийн, российн, кхазакхийн нохчех схьавалар долу паргӀата кепара латархо[1]. Олимпийн ловзарийн детин совгӀатхо, дуьненан чемпион а, дуьненан чемпионатан совгӀатхо а, Европин чемпион а, масийттаза чемпионатийн совгӀатхо а, Азин чемпион, Азин ловзарийн совгӀатхо а, Малхбален-Азин ловзарийн чемпион, ССРС чемпион а, чемпионатийн совгӀатхо а, ЛПД чемпион. ССРС хьакъ долу спортан говзанча (1989)[2].
Биографи
Вина Хаси-Эвлахь. Лата волавелла 15 шо долуш, шен баккхийра болу вежарий Руслан а, Лукъман а волчохь. 1983 шарахь чекхйаьккхира Хаси-Эвлара № 17 йолу ишкол, тӀехьа кхелхина ХӀинжа-ГӀала.
1983-чу шарахь спортан говзанча хилира иза. 1986 шарахь Прагехь, цо хьалхара меттиг йаьккхира «Динамо» йукъараллин дуьненайукъара чемпионатехь. 1989-чу шарахь, ССРС-н чемпионатехь ша гайтина, хьалхара меттиг йаьккхира цо. Оццу шарахь дуьненан чемпионан цӀе йаьккхира цо, амма Европин чемпионатехь кхоалгӀа меттиг бен ца йаьккхира. 1990 шарахь Европин чемпионатехь шолгӀа, ССРС чемпионатехь шолгӀа меттиг йаьккхира. 1991-чу шарахь ССРС-н чемпионан цӀе йухаерзийра, тӀаьххьара а Европин чемпионан цӀе йаьккхира цо.
1992 шеран аьхкенан Олимпиада
1992 шарахь цо ЛПД паргӀата кепара латаран чемпионатехь, хьалхара меттиг йаьккхира, йукъатуьйхира Олимпийн тобанна. Барселонехь хиллачу 1992 шеран аьхкенан Олимпиадехь 82 кила кхаччалц йозаллин категорехь летта иза. Цуьнан категорехь къовсалуш вара 19 спортхо, шина тобане бекъабелла, хӀора а спортхо ши эшам хиллачул тӀаьхьа дӀаваккхар. Бисина хьалхара 10 латархо (тобанера пхиъ) къовсавелира 1-чу тӀера 10-чу кхаччалц йолчу меттигашна, хьалхара латаршкахь шаьш йаьхна баллаш тидаме а оьцуш.
Латаршкахь:
- хьалхара гуонехь тоьлла чоьтаца 7-0 Ацуси Итол (Япони), 3 очко йелла;
- шолгӀачу гуонехь тоьлла чоьтаца 2-1 Ганс Гстёртнерал (Германи), 3 очко йелла;
- кхоалгӀачу гуонехь тоьлла чоьтаца 8-7 Логиня Йозефал (Чехословаки), 3 очко йелла;
- боьалгӀачу гуонехь тоьлла 1-0 Ласло Дворякал (Мажарчоь), 3 очко йелла;
- пхоьалгӀачу гуонехь дакъа ца лаьцна
Финалехь тасавелира Джексон Кевинца (АЦШ), ийшира 1 балл, 1-0, Олимпиадин детин совгӀатхо хилира[3].
Ша латархочо гойту шен латар ловзаршкахь:
Иштта йуьхьанца дерриг а дика нисделира суна Испанехь. Цхьа а хало йоцуш ахфинале кхаьчна со, цу тӀехь а толам баьккхира, амма хӀокху латарехь со лазийра, ткъа финалехь со дакъалацаран хаттар чӀогӀа ирча хилира. ЖаӀартайпа кӀозйохург лазийра, лоьраша хьехар дира турнир оцу хенахь чекхйаккха аьлла. Ткъа Руслана элира, кхидӀа а дийцарх цхьа а пайда бац: «Сан коьрта къийсам бухахь бу, когашкахь бу, латалур вац хьо». Амма тӀаккха сан барт хила йиш йарий, Олимпиадан финале кхаьчна, латар дӀатосур ду бохучух? Мехий тоьхна, эххар а Ӏамеркахочуьнца Джексон Кевинца лата аравелира со. Ткъа тӀаккха, суна хетарехь, ас нийса дӀахӀоттийра латар: йуьххьехь жигара ца велира со, ницкъ кӀелхьара баьккхира ас, хӀунда аьлча, суна хаьара, кхечу кепара, сан лазар тидаме эцча, сан ницкъ кхочур бац иза лан. ТӀаьххьарчу минотехь когашкахь тӀекхетна Ӏамеркахочунна тӀехула а ваьлла, кхаа очко тӀе хӀоттийра ас иза, амма суьдхоша цхьа а очко ца йелира суна. Хьовсархойн реакцино цецваьккхира со. Арбитрийн сацамна реза боцучу хьовсархоша бакъйолу «протест» дӀайаьхьира, гуш-хезаш Ӏамеркана дуьхьал чулацам болуш. И гӀовга шовзткъа минотехь гергга лаьттира. Хууш ма-хиллара, латар сацийра, йуха дӀайолайелча, сан дуьхьалончо сан санна гӀулч йира, ткъа кхелахоша оцу сохьта, цунна цхьа очко йелира. Шаьш Ӏамеркахой латар дӀадирзинчул тӀаьхьа суна тӀебаьхкира, со тешийра, арбитран гӀалаташна къера а хуьлуш. Испанин паччахьо цу хьокъехь элира: «Суна эхь хета, сан махкахь иштта харцо йина хиларна». Амма и дерриге долчух а, ма-дарра аьлча, вуно кӀезиг синтем хилира суна. ЦӀахь со чемпион санна тӀеэцнехь а: Москохахь а, ХӀинжа-ГӀалахь а, Соьлжа-ГӀалахь а[4].
Олимпиада чекхйаьлча кхин дӀа а Кхазакхстанан гулйинчу командехь летира, 1994 шарахь дуьненан чемпионатехь висира цхьайтталгӀ меттигехь, амма хилира шолгӀа Азин ловзаршкахь. 1995 шарахь хилира Азин чемпион, дуьненан чемпионатан детин совгӀатхо.
1996 шеран аьхкенан Олимпиада
Летта 1996 шеран Олимпийн ловзаршкахь Атлантехь Кхазакхстан гулйина команда.
Цуьнан категорехь леташ ву 21 спортхо.
- хьалхара гуонехь туьйлира чоьтаца 4-1 Ибрагимов Мохьмадал (Азербайджан), 4 техникин балл йаьккхина;
- шолгӀа гуонехь летира шен воккхаха волчу вешийца Жабраилов Лукъманца, иза леташ вара Молдавин гулйинчу командехь, туьйлира чоьтаца 10-8, йаьккхира 10 техникин балл.
- чийрикфиналехь туьйлира чоьтаца 2-1 Гатчес Лесера (АЦШ), йаьккхира 2 техникин балл;
- ахфиналехь ийшира чоьтаца 3-2 Янг Хъон Мо (Къиба Корей), синтеме латаре Ибрагимов Мохьмадца ца веира, 6-гӀа меттиг йаьккхира.
Спортан карьера чекхйаккхар
1997 шарахь Малхбален-Азин ловзарийн чемпион хилла, дукха хан йалале йитира спортан карьера. 1993 шарахь совгӀат дина Дуьненайукъара йезархойн латаран ассоциацин дешин орденца.
Чекхйаьккхира ДегӀастан пачхьалкхан техникин университет (1991)[5]. Хаьржина ДегӀастан Пачкхеташонан депутат, Республика ДегӀастан президентан хьехача хилла.
2008 шарахь дуьйна коьртехь ву Республика ДегӀастан Федералан ГУ «Минмелиоводхозан». «ДегӀастан нохчийн йукъараллин кхеташо» регионан йукъараллин кхолламан председатель ву[6].
ССРС чемпионаташкахь латар
Билгалдахарш
- ↑ Достижения братьев Жабраиловых. Грозный-информ (2014 шеран 30 май). ТӀекхочу дата: 2020 шеран 15 июнь. Архивйина 2021 шеран 30 апрелехь
- ↑ Год рождения
- ↑ Elmadi Zhabrailov Biography and Olympic Results|Olympics at Sports-Reference.com. ТӀекхочу дата: 2012 шеран 16 ноябрь. Кху чуьра архивйина оригиналан 2009 шеран 7 октябрехь
- ↑ Эльмади Жабраилов — Книги — Библиотека международной спортивной информации. ТӀекхочу дата: 2012 шеран 16 ноябрь. Кху чуьра архивйина оригиналан 2013 шеран 5 октябрехь
- ↑ Федерация спортивной борьбы республики Дагестан Архиван копи 2013 шеран 5 октябрехь дуьйна Интернетан архив#Проекташ
- ↑ 05-06-2012 — Съезд чеченцев Дагестана — 5 Июня 2012 — Общественная организация «ОПТИМУМ» Архиван копи 2013 шеран 4 октябрехь дуьйна Интернетан архив#Проекташ
- ↑ Теннисисты Жабраиловы выиграли открытое первенство Республики Адыгея. ТӀекхочу дата: 2018 шеран 20 январь. Архивйина 2018 шеран 21 январехь
- ↑ Мовлади Абдулаев. Жабраиловы Эльнара, Милана, Тамерлан. Энциклопедия чеченского спорта (2021 шеран 13 май). ТӀекхочу дата: 2021 шеран 14 май. Архивйина 2021 шеран 14 майхь
Литература
- С-А. М. Аслаханов, Х. Х. Хизриев. Физическая культура и спорт Чечни: истоки и современность. — Москва: «Перо», 2015. — С. 141-142. — 240 с. — ISBN 978-500086-997-0.
Хьажоргаш
- Эльмади Жабраилов — олимпийн статистика сайт тӀехь Sports-Reference.com(ингалс.)
- Эльмади Жабраилов — профиль сайт тӀаьхь International Wrestling Database(ингалс.)
- Жабраилов Эльмади Зайнайдиевич. Спортивная Россия. ТӀекхочу дата: 2018 шеран 8 октябрь.