Днепран кӀошт (Днепропетровскан область)
Днепран кӀошт (схьадаьлла укр. Дніпровський район) — Украинин Днепропетровскан областан административан дакъа. Йиллина 1965 шарахь.
Административан йукъ — Днепр (2020 шеран 17 июль кхачале — гӀтп Слобожански).
Географи
КӀоштан йукъара майда — 5605[6] км².
КӀоштан доза ду Каменски коштаца, малхбузехь, Кривой Роган кӀоштаца, къилба-малхбалехь, Никополан кӀоштаца, къилбехахь, Синельниковон кӀоштаца, къилба-малхбалехь, Самаран кӀоштаца къилбаседа-малхбалехь.
КӀоштан махкахура чекхдовлу эркаш — Днепр, Самара, Орель, Кильчень, ТӀеда Сура, Декъа Сура, Маячка, Губиниха, Грушевка, Татарка.
Латтанаш — Ӏаьржа латта.
Истори
КӀошт дӀайаккхира 1959 шеран 21 январехь[7], меттахӀоттийна 1965 шеран 4 январехь. 2016 шо кхаччалц алара Днепропетровскан кӀошт; хӀинцалера цӀе йелла Украинин Лакхара радин 2016 шеран 19 майн сацамца[8].
2020 шеран 17 июлехь[9] административан-мехкан реформа бахьана долуш кӀошт йоккха йира, цунна йукъа даьхкира мехкаш:
- Днепран кӀоштан,
- Солёни кӀоштан,
- Петриковкин кӀоштан,
- Царичанкин кӀоштан,
- кхин а областан маьӀна долу Днепр гӀала.
Бахархой
Административан хӀоттам
КӀошташ даккхий дина дозанашкахь йекъало 17 мехкан йукъараллаш (громадаш)[12][10], оцу йукъахь 2 гӀалин, 6 поселкан, 9 йуьртан йукъаралла йу (къовларгашкахь — церан административан йаккъаш йу):
- ГӀалин:
- Днепран гӀалин йукъаралла (Днепр гӀала),
- Подгородненски гӀалин йукъаралла (Подгородни гӀала);
- Поселкан:
- Новопокровкин поселкан йукъаралла (гӀтп Новопокровка),
- Обуховкин поселкан йукъаралла (гӀтп Обуховка),
- Петриковкин поселкан йукъаралла (гӀтп Петриковка),
- Слобожански поселкан йукъаралла (гӀтп Слобожански),
- Солёни поселкан йукъаралла (гӀтп Солёни),
- Царичанкин поселкан йукъаралла (гӀтп Царичанка);
- Йуьртан:
- Китайгородан йуьртан йукъаралла (Китайгород йуьрт),
- Любимовкин йуьртан йукъаралла (Любимовка йуьрт),
- Ляшковкин йуьртан йукъаралла (Ляшковка йуьрт),
- Могилёвн йуьртан йукъаралла (Могилёв йуьрт),
- Николаевкин йуьртан йукъаралла (Николаевка йуьрт),
- Новоалександровкин йуьртан йукъаралла (Новоалександровка йуьрт),
- Святовасильевкин йуьртан йукъаралла (посёлок Святовасильевка),
- Сурско-Литовски йуьртан йукъаралла (Сурско-Литовски йуьрт),
- Чумакин йуьртан йукъаралла (Чумаки йуьрт).
Йуьртан бахам
Тахана кӀошто цхьаьнатуху массо а гӀалин йистера бахамаш, бахьана доцуш дац цо ницкъ болчу шина промышленни йукъан йуьртабахаман пхьолгӀийн цӀе йаьккхина хилар — Днепр а, Каменски а, оцу гӀаланашна хастоьмийн а, шурин а сурсаташца кхачо йеш. Цо, шен рогӀехь, къастадора йуьртабахаман говзаллин хасстоьмийн а, шурин а агӀо.
Йуртабахаман сурсаташ арахоьцу 235 йуьртабахаман структуро.
КӀоштан бахамаш лерина бу:
- латталелорехь - йалта кхиор (Ӏаьнан кӀа, хьаьжкӀаш, маьлхан хӀуш, шекаран бурак);
- даьхнийлелорехь - шура, жижиг, хӀоьаш латторехь.
Йуьртабахамийн латтанийн йукъара майда йу 112,4 эз. га, цунна йукъахь йуьртан пайден латтанаш 111,3 эз. га, царех 92,7 эз. га — охана ду.
Социалан кхоче
Дешар
Цигахь болх беш йу 28 ишкол а, 4 берийн беш а:
- Берийн а, дешархойн а экологин, производственни цхьаьнакхетаралла.
- Берийн кхоллараллин центр.
- Ишколан дешархойн а, кегийрхойн а техникан кхоллараллин а, садаӀаран а йукъ[13].
МогашаллаӀалашйар
Регионехь болх беш йу 37 медицинин учреждени. Уггар йаккхийчех йу йуккъера кӀоштан дарбан цӀа а, Подгородненски гӀалин дарбан цӀа а. Любимовски а, Николаевски а, Сурско-Литовски а, Новоалександровски а дарбан хӀусамаш а йу кхузаманан лехамашца йогӀуш. Цул сов, йарташкахь болх беш йу 16 фельдшерийн-акушерийн станци, 13 амбулатори, 4 кӀоштан больница, 2 профилактори, 5 могушаллаӀалашйаран пункт[14].
Билгалдахарш
- ↑ Дніпропетровська районна рада (укр.). dovidka.com.ua. ТӀекхочу дата: 13 декабря 2019. Архивйина 2020 шеран 18 сентябрехь
- ↑ Про призначення В.Поклонської головою Дніпровської районної державної адміністрації Дніпропетровської області (укр.). Офис президента Украины (11 грудня 2019). ТӀекхочу дата: 13 декабря 2019. Архивйина 2019 шеран 12 декабрехь
- ↑ Дніпровський район
- ↑ Чисельність наявного населення Україна на 1 січня 2022
- ↑ Днепровский район | Днепропетровская область | Украина — mistaUA
- ↑ Дніпропетровська область, площа районів
- ↑ s:uk:Указ Президії ВР УРСР від 21.01.1959 «Про ліквідацію Дніпропетровського, Сталінського і Юр'ївського районів Дніпропетровської області»
- ↑ Постанова Верховної Ради України «Про перейменування окремих населених пунктів та районів» Архиван копи 2016 шеран 18 июлехь дуьйна Интернетан архив#Проекташ // Верховна Рада України (офіційний веб-портал)
- ↑ Про утворення та ліквідацію районів (укр.). www.golos.com.ua. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 18 июль. Архивйина 2021 шеран 9 июлехь
- ↑ 1 2 Нові райони: карти + склад. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 6 август. Архивйина 2021 шеран 2 мартехь
- ↑ Чисельність наявного населення України на 1 січня 2020 року Архиван копи 2020 шеран 9 октябрехь дуьйна Интернетан архив#Проекташ // Державна служба статистики України. Київ, 2020. Стор. 17-21
- ↑ Постанова Верховної Ради України «Про утворення та ліквідацію районів». ТӀекхочу дата: 2020 шеран 6 август. Архивйина 2020 шеран 21 июлехь
- ↑ Навчальні заклади у Дніпровському районі Дніпропетровської області
- ↑ Здравоохорона Дніпровського району
