Оьрсийн меттан версиБашха проекташ
Нисде хатӀМотт хийцаХаам
РУВИКИ-Х ЛАЬЦНА

Сайтиев, Адам Хамидович

Сайтиев, Адам Хьамиидан воӀ (оьрс. Адам Хамидович Сайтиев; 1977 шеран 12 декабрь, Хаси-Эвл, ДегӀастанан АССР, РСФСР, ССРС) — Россин паргӀата кепара латархо, Россин Сийлахь спортан говзанча, диъзза Россин чемпион, кхозза Европин чемпион, шозза дуьненан чемпион, 2000 шеран Олимпийн чемпион. Шен спортан карьера цо 2012 шарахь чекхйаьккхира. 2024 шеран Олимпийн чемпионан Разамбек Жамалован тренер.

Биографи

Иза вина 1977 шеран 12 декабрехь ДегӀастанан Хаси-Эвлахь. Миллатца иза нохчо ву.

Цуьнан да — Хьамид Сайтиев, нана — Белижи, воккха вежарий — Абдул-Хаким а, латархо а, кхозза Олимпийн чемпион а волу Бувайсар а[1].

1986 шарахь иза паргӀата кепара латарца дӀаволавелира Исхьакъ а, Мурад Ирбайханов(оьр.)нохч. а вежарийн куьйгаллица. Хаси-Эвлахь цо Ӏиса Хожиковн(оьр.)нохч. куьйгаллица а тренировкаш йора.

1994 шарахь цо Хаси-Эвлахь йолу № 17 школа чекхйаьккхира[2].

1996 шарахь иза Красноярске дӀавахара[3][4]. Иза «Виктор» клубан цӀарах лелара, тренировкаш йора хӀинца Миндиашвилин цӀарах йолчу латаран академехь[1][5].

1997 шарахь иза 69 кг кхаччалц йозаллин категорехь Россин чемпион хилира[5]. Цу шарахь иза Россин вовшахтоьхна тобана йукъайазвира[6].

1998 шарахь цо толам беккхира Иван Ярыгинан(оьр.)нохч. сий деш йолу дуьненайукъара турнирехь, дуьненан Кубкан детин мидал а, Европин чемпионатан борзан мидал а йаьккхира 76 кг кхаччалц йозаллин категорехь[5]. Цо дуьненайукъара классан спортан говзанчачун(оьр.)нохч. норматив кхочушйира[4].

1999 шарахь иза 76 кг кхаччалц йозаллин категорехь Россин чемпион, Европин а, дуьненан а чемпион хилира.

2000 шарахь иза 85 кг кхаччалц йозаллин категорехь шолгӀа Европин чемпион а, кхоалгӀа Россин чемпион а хилира[5]. Сиднейхь хиллачу 2000 шеран аьхкенан Олимпийн ловзаршкахь(оьр.)нохч. цо Россин цӀарах дакъалецира. Цо дешин мидал йаьккхира, цӀена толам баккхина цхьаъ бен воцу спортхо а хилла[1].

2002 шарахь иза дуьненан чемпион хилира[5]. Цу шарахь цо Красноярскан пачхьалкхан университетан(оьр.)нохч. спортан факультет чекхйаьккхира[2].

2006 шарахь цо толам беккхира Европин чемпионатехь. Цу шарахь иза Россин вовшахтоьхна тобанах дӀаваьлла[5].

2008 шарахь цо спорт дӀабитира позвонкашна йуккъехь йолу дискан грыжан(оьр.)нохч. бахьанехь.

2012 шарахь иза йуха а спорте веара, Иван Ярыгинан сий деш йолу дуьненайукъара турнирехь детин мидал а йаьккхина, цул тӀаьхьа тренеран болх бан дӀавахара[1].

Тренеран болх

Шен спортан карьера чекхйаьккхинчул тӀаьхьа, иза тренеран болх бан волавелира Хаси-Эвлахь йолчу СайтиевгӀеран цӀарахчу латаран школехь. Иза хилира Разамбек Жамаловн тренерх цхьаъ. Жамаловс Узбекистанан вовшахтоьхна тобанан(оьр.)нохч. цӀарах лелаш, Парижхь хиллачу 2024 шеран аьхкенан Олимпийн ловзаршкахь(оьр.)нохч. дешин мидал йаьккхира[7][8].

2025 шеран оханан баттахь цо дакъалецира Соьлжа-ГӀалахь Бувайсар Сайтиевн цӀарахчу республикан спортан латаран центр схьайелларан церемонехь[9].

СовгӀаташ

  • Сийлаллин орден (2001).
  • ДоттагӀаллин орден (2004).
  • 2015 шарахь Бельгин Эйпенехь «Сайтиев» латаран клуб схьайиллина[10].

Билгалдахарш

  1. ↑ 1 2 3 4 Адам Сайтиев. 24SMI (В источнике не указана). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 1 октябрь.
  2. ↑ 1 2 Канаев, М. СПОРТИВНАЯ СЛАВА ДАГЕСТАНА. 1956-2009.- Махачкала, 2010.- 187 с., calameo.com. Дата обращения: 1 октябрехь 2026.
  3. ↑ Сайтиев Адам Хамидович — Российский борец вольного стиля, мастер спорта международного класса (1998),заслуженный мастер спорта России (2000) / Досье / Справка. newslab.ru (В источнике не указана). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 1 октябрь.
  4. ↑ 1 2 Movladi ABDOULAEV. Адам Сайтиев | WSPORT-SHATOY(бил-боцу.). wsport.su (2013 шеран 5 октябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 1 октябрь.
  5. ↑ 1 2 3 4 5 6 САЙТИЕВ Адам Хамидович | Российские спортсмены | Спортивная Россия. infosport.ru (В источнике не указана). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 1 октябрь.
  6. ↑ Сайтиев Адам Хамидович. Динамо (В источнике не указана). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 1 октябрь.
  7. ↑ Разамбек Жамалов — триумфатор Олимпийских игр-2024. Wrestdag.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 1 октябрь.
  8. ↑ Борец из Дагестана Разамбек Жамалов стал чемпионом Олимпиады-2024. Эксперт Юг. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 1 октябрь.
  9. ↑ В Грозном открылся Республиканский центр спортивной борьбы имени Бувайсара Сайтиева. Грозный-информ. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 1 октябрь.
  10. ↑ Интервью президента БК «Сайтиев» радио BRF. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 1 октябрь. Архивйина 2015 шеран 26 июнехь

Литература

  • С-А. М. Аслаханов, Х. Х. Хизриев. Физическая культура и спорт Чечни: истоки и современность. — М.: «Перо», 2015. — С. 183—184. — 240 с. — ISBN 978-500086-997-0.

Хьажоргаш

Кхин дӀа темана тӀехь

Категореш