Вараев, Адлан Абуевич

Адла́н Абу́евич Вара́ев (оьрс. Вараев, Адлан Абуевич; 1962 шеран 2 январь, Садови, Нохч-ГӀалгӀайн Автономин Советийн Социалистийн Республика2016 шеран 4 май, Нохчийн РеспубликаСадови, Соьлжа-ГӀалин кӀошт, Нохчийн Республика, РСФСР, ССРС) — Советан а, Российн а, паргӀата кепар латаран ССРС а, Европин а, дуьненан а чемпион, ССРС Сийлахь спортан говзанча а, Олимпиадан дато совгӀатхо 1988 шарахь Сеулехь. 1986 шарера 1992 шаре кхаччалц къоман тобанан декъашхо, шен спортан карьера чекхъйаьккхира 1992 шарахь[1].

Биографи

Адлан Абуевич Вараев вина Соьлжа-ГӀалин кӀоштан Садови йуртахь, Соьлжа-ГӀалин кӀоштахь а, Нохч-Галгайн АССР-хь. Иза лата Ӏама волавелира шен воккха ваша Вахид бахьнехь. Цуьнан хьалхара тренер вара паргӀат кепехь латаран Нохч-ГӀалгӀайн бухбиллархо Дэги Багаев[2].

1985 шарахь цо ССРС чемпионатехь борзан мидал йаьккхира. 1986 шарахь цо толамаш беккхира ССРС а, Европин а чемпионаташкахь, дато Мидал йаьккхира Дика Ӏалашон ловзарашкахь а, дуьненан чемпионатехь а. И кхиамаш бахьнехь цунна йелира ССРС-н Сийлахь спортан говзанчан цӀе. 1987 шарахь иза хилира ССРС а, Европин а, дуьненан а чемпион. 1988 шарахь иза йуха а хилира Европин чемпион, ткъа Олимпиадан ловзаршкахь детин мидал йаьккхина[3]. 1990 шарахь цо йаьккхира борзан мидал Дика Ӏалашон ловзарашкахь а, дато мидал Российн чемпионатехь а, 1992 шарахь — борзан мидал СНГ чемпионатехь а[4].

1996 шарахь Адлан Вараев хилира «Российн Сийлахь тренер». Цо чекхйаькхина 1989 шарахь Нохч-ГӀалгӀайн хьехархойн институтан физкультуран факультет, 1998 шарахь — физкультуран тӀеман институт. 2016 шо кхаччалц вара Российн паргӀата кепар латаран гулйина тобанан коьрта тренер а, Российн спортан латаран Федерацин 1-ра вице-президент (иза ву паргӀата кепар латарах жоп луш).

Спортан жамӀаш

  • 1985 шарахь ССРС паргӀат кепехь латаран чемпионат — 3 борза;
  • 1986 шарахь ССРС паргӀат кепехь латаран чемпионат— 1 деши;
  • 1987 шарахь ССРС паргӀат кепехь латаран чемпионат — 1 деши;
  • 1990 шарахь ССРС паргӀат кепехь латаран чемпионат — 2 дети;
  • СНГ паргӀат кепехь латаран чемпионат— 3 борза;
  • 1986 шарахь Европан чемпионат — 1 деши;
  • 1987 шарахь Европан чемпионат — 1 деши;
  • 1988 шарахь Европан чемпионат— 1 деши;
  • 1986 шарахь дуьненан чемпионат — 2 дети;
  • 1987 шарахь дуьненан чемпионат — 1 деши;
  • Дика Ӏалашон ловзарашкахь 1986 шарахь — 2 дети;
  • Дика Ӏалашон ловзарашкахь 1990 шарахь — 3 борза;
  • Аьхкенан Олимпиадан ловзарш 1988 шарахь (Сеул) — 2 дети[5].

Пачхьалкхан совгӀаташ

  • Мидал «Къинхьегаман доьналлех» (шозза);
  • Орденан мидал «Даймахкана хьалха дина гӀуллакхашна » II даржан[6];
  • Кадыровн Орден[7].

Доьзал

Зуда йалийна вара. 5 кӀант ву[8]. Цуьнан кӀант Вараев Ахьмед а ву паргӀат латарца лелаш. Иза къовсало 74 кг йозаллин классехь[9].

Иэс

2023-чу шарахь дӀайаьхьира Вараев Ӏадлан дагалоцуш кегийчу божаршна йукъахь маьрша латаран Йерриг а Российн къовсам[10].

Вараев Ӏадланан цӀе тиллина Пролетарски йуртахь а урамна[11].

Билгалдахарш

  1. Вараев Адлан Абуевич. infosport.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 апрель.
  2. В  спортивном зале СОШ  села Сад. web.archive.org. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 апрель.
  3. Первые чеченские олимпийцы. web.archive.org. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 апрель.
  4. Вараев Адлан Абуевич. infosport.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 апрель.
  5. Вараев Адлан Абуевич. infosport.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 апрель.
  6. Виталий Мутко вручил государственные награды известным спортсменам, тренерам и работникам спортивной отрасли. web.archive.org/ (2011 шеран 27 апрель). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 апрель.
  7. В Чечне простились с первым вице-президентом Федерации вольной борьбы России Адланом Вараевым. wwww.grozny.tv. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 апрель.
  8. Вице-президент ФСБР погиб, сорвавшись в ущелье, когда фотографировал горы, РИА Новости (2026, 14 апрель). Дата обращения: 13 апрелехь 2026.
  9. На ковре Вараев – младший(бил-боцу.). www.grozny-inform.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 апрель.
  10. Всероссийские соревнования  по вольной борьбе среди юношей  до 18 лет  памяти Заслуженного тренера России, Заслуженного мастера спорта СССР Адлана Вараева. www.dyussh-sport2.ru (2023 шеран 20 декабрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 апрель.
  11. улица А.А. Вараева. yandex.ru. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 апрель.

Хьажоргаш