Сулейманан аьрзу

1931-чу шарахь иза Петарбухе дӀайигира гоьваьллачу Кавказан говзанчас Яковлев Николайс, цигахь Ӏаьрбийн халифатна лерина Пачхьалкхан Эрмитажан музейн зала чохь гойтуш йу иза.

38 см лекхачу, цӀестах йиначу статуэтко дика гойту аьрзунан пластикалла а, цуьнан буьрса, говза куц-кеп а.

Чохь хара йу иза, пхьегӀа санна лело мегар дара. Цунна тӀехь дети а, цӀестан а инкрустаци йу. Ворта йолчехь тӀехь Ӏаьрбийн маттахь йоза ду:

оьрсийн матте гочдича иштта йаздина ду: «Къинхетаме а, къинхетаме а волчу АллахӀан цӀарца». Дуьхьал йолчу агӀонна тӀехь говзанчийн-кечдархо «Сулейман» цӀе а, иза йина хан а йу — хӀижрий 189-гӀа шо (григорианан рузманца 796-797-гӀа шерашца йогӀуш йу).

«Сулейманан аьрзу» — уггаре а шира нийса хан билгалъйаьккхина борзан хӀума йу, Гергарчу Малхбалера, керла исламан дин гучудаьллачул тӀаьхьа^[2].

Эрмитажан леррина сайта тӀехь йаздина ду, хӀайкал дина меттигах лаьцна хаамаш кхеташ бац аьлла, амма Ӏилманчашна дукхахболчара лору и реликви Ӏаьрбийн Халифатан культуран а, говзаллин а центрех цхьаъ йолчу Басра гӀалахь (хӀинца Ӏиракъ) йина аьлла.

Дуьненахь ларъйина кхин а кхоъ йу цунах тера кеп йолу статуэткаш (Берлинехь Исламан исбаьхьаллин музейхь(оьр.)нохч., Италин гӀ. Луккехь, Синай тӀехь йолчу Екатеринан монастырехь), амма Эрмитажехь латточу экземпляран бен йац гайтина хан, иза хила тарло оцу йиъ фигуран пхьегӀах уггаре а шира.

Кху шеран бекарг беттан 17-чу дийнахь Пачхьалкхан Эрмитажан музейхь йеза церемони дӀайаьхьира «Сулейманан аьрзунан» экземпляр ГӀалгӀайчоьнан Пачхьалкхан музейна дӀайаларан хьокъехь.