Оьрсийн меттан версиБашха проекташ
Мотт хийца
РУВИКИ-Х ЛАЬЦНА

Духар исламехь

Духар исламехь — исламан пачхьалкхашкахь, маьждигашкахь, йа йукъараллин меттигашках бусалба нехан духаран бехкамаш. Исламо доьхку бусалба нахана лело муьлхха а духар, цунна йелла роль кхочуш йеш йолу, магийначул сов ца бовлуш, дукха исраф а доцуш.

Коьрта бехкамаш

Коьрта бехкам божарийн а, зударийн а духаран — шариӀато гайта ца магийна дегӀан меженаш (Ӏаврат) дӀакъовлар бу. Божаршна Ӏаврат лору цӀингин тӀера голин тӀекхаччалц йолу меттиг, зударшна — дерриг дегӀ, йуьхь а куьйган пӀелгаш доцург. Ӏавратан дакъа гайта мега зуда маре йаха хьарам долчунна (махьрам)[1].

Зударийн духар дан деза ламастан зударийн хатӀца, божарийнчух тера хила ца деза. Иштта божарийн духар зударийчух тера хила а ца деза. Иза догӀу духар доцуш леларна а (хабар дийцарна, боларна, леларна). Исламан зударийн духар дуьхьала ца хуьлу оьздаллин-этикин Ӏалашонна керстачеран а, йахӀудийн а ламасташна[1].

Духар тӀаьхь боьхала хила йиш йац (наджаса), чӀогӀа башха ламаз дечу хенахь[2].

Хьарам дина духар

Хьарам духарна йукъа догӀу[2]:

  • Ӏаврат дӀа ца къовлу духар;
  • адам тардеш долу духар, стаг зудчух, зуда стегах;
  • стаг бусалба боцу нахах тара веш волу духар (масала, духар керстачеран мозгӀарийн, жӀар лелор);
  • куралла гойтуш долу духар;
  • бусулба божарийн дари а, деши а долу духар;
  • совнаха дерг гойту, исраф а ден духар[2];
  • тӀаьхь адамаш а, дийнаташ а, ца магийна йозанаш а долу духарш[3].

Этикет

Исламехь йу этикет (Ӏадаб) леладарехь а, Ӏашдарехь а духар. Бусалба стеган духар цӀена хила деза, хаза хила деза (гуттарен чӀогӀа рузбанехь йа Ӏидехь). Духар тӀедохале иза дикка дего деза, дуӀа дан деза: «Хастам бу АллахӀан, суна тӀе духар доьхна волу, аса сайн Ӏаврат къайладоккху а, нахана йуккхъехь кечло а». Бедарш дӀайохчучу хенахь, дешча дика ду: «АллахӀан цӀарца,иза воцург кхин дела вац». ДӀайаьккхина бедар нисйина охьайилла йеза[4].

Бедарш йацйар

Божарийн бедарш йацйар исламан этикин дакъа ду, пайхамаран суннат кхочуш дар ду, АллахӀан муьтӀахь хилар а ду[3]. Йеха изар лелор пайхамаран заманахь куралла гайтар хилла[5].

Зударийн духар

Бусалба зудчун йа бусалбачун зудчун духар (бусалбанаш боцурш, бусалбачеран зударий хила мега керстанаш а, йахӀудийш а) хила деза беркате цӀена, кучамаш — йеха, къевлина, чекх са ца гуш. Иза паргӀата хила йеза, зудчун хатӀ тӀедаьлла хила ца деза. Дика ду хаза духар доьхча, къехка деза къегина бесех[6].

Зударийн духаро декхар ду къайладаккха дерриг дегӀ, йуьхь а, куьйган пӀелгаш а доцург. Къуръана боху шайна шаршуш тӀеохка шана (джильбаб)[7], неха божарех лаг а, накха а, декхарийлахь йац йуьхь лечкъо[8].

Хьиджаб а, никъаб а
Чадра
Джильбаб
Паранджа (верта)
Абайя
Буркини

Билгалдахарш

  1. ↑ 1 2 Аляутдинов, Шамиль Как одеваться. umma.ru. ТӀекхочу дата: 2015 шеран 10 март. Архивйина 2015 шеран 18 мартехь
  2. ↑ 1 2 3 Одежда в исламе. newmuslimguide.com. ТӀекхочу дата: 2015 шеран 14 март. Архивйина 2015 шеран 2 апрелехь
  3. ↑ 1 2 Цитатийн гӀалат: <ref> тег нийса йац; кху Сакаф тIетовжаран йоза йаздина дац
  4. ↑ Адабы, которые необходимо соблюдать в одежде и во внешнем виде. Ислам.ру. ТӀекхочу дата: 2015 шеран 15 июль. Архивйина 2017 шеран 22 февралехь
  5. ↑ Является ли ношение брюк ниже щиколоток греховным? Мечеть «Хазрет Султан». ТӀекхочу дата: 2015 шеран 8 ноябрь. Кху чуьра архивйина оригиналан 2016 шеран 4 мартехь
  6. ↑ Что такое мусульманская мода // Афиша. — 2015. — № 386.
  7. ↑ Коран: Кеп:Коран/ссылка см. также Кеп:Коран/ссылка, Кеп:Коран/ссылка
  8. ↑ Виды традиционной женской одежды в исламских странах. РИА Новости (2010 шеран 29 январь). ТӀекхочу дата: 2015 шеран 10 март. Архивйина 2015 шеран 2 апрелехь

Литература

оьрсийн маттахь
кхечу меттанашкахь

Хьажоргаш

Кхин дӀа темана тӀехь

Категореш