Григорий XIII

Григо́рий XIII (лат. Gregorius PP. XIII; дуьненахь Уго Бонкомпаньи, итал. Ugo Boncompagni; 1502 шеран 7 январехь ^[3], Болоньяхь — 1585 шеран 31 мартехь (10 апрелехь), Румехь) — Руман Папа 1572 шеран 13 майра 1585 шеран 31 март (10 апрель кхаччалц) ^[4]. Цо дӀаяьхьира рузманан реформа, юлианан рузман метта, алсама нийса йолу григорианан рузма тӀе а оьцуш.

Уго Бонкомпаньи вина 1502 шеран 7 январехь Болонья гӀалахь. Иза схьаваьлла меттигерчу элийн Бонкомпани доьзалера. Цо бакъо Ӏамийна Болоньян университетехь, цул тӀаьхьа, говза юрист, юрисдикцин доктор, дуккха а епископийн хьехамча вара Румехь а, Тридентехь а. 1565 шарахь хӀоттийра кардинал, дипломатин миссица дӀахьажийра Мадриде. Пий IV понтификат йолуш къобал ца дора папин таӀзарш тӀех луьра хилар, цунна хетарехь. Цуьнан цхьа къотӀагӀала вина кӀант вара Джакомо, папин тиара схьаэцначул тӀаьхьа, цуьнан йиш яцара Тридентан реформин керлачу атмосферехь тӀех сов Ӏуналла дан. Григорий XIII — тӀаьххьара папа ву, къотӀагӀалла кӀант вина хилла вевзаш волу.

Иезуитийн, театинийн, церан агӀончийн боккха ницкъ хилла Папин тӀехь. Амма Григорий XIII-гӀачун аьтто белира шен вешин ши кӀант кардиналаш хӀитто, амма Руман курехь церан Ӏаткъам кӀезиг бара. Папин ваша, Болоньяра Руме ваха новкъа ваьлла, Григорий Сийлахь-Веза Петр Петран Ӏарше хаьржина декъалван йухаверза аьлла омра кхаьчна. Хроникаша чӀагӀдо, папас, Пий V масал эцна кӀирнах кхузза месса йора. Возрожденин муьрехь месса даздеш папа гуш хилар (къаьсттина сийлахьчу хенахь доцург) вуно наггахь бен ца хилла. Румехь реформийн болх дӀабаьхьира керлачу ламастан орденийн декъашхоша, кхайкхам бира динан дахар дендан а, керста принципаш йаржо а Трентин кхеташонан сацамийн синхаамца. Ӏилманан болх иезуитийн Беллармин, Робертон къобал беш тӀеийцира, Папан инициативица Румехь кхоллаелира дешаран ши учреждени (колледж). Хьалхара колледж тӀаьхьо Григорианан университет аьлла цӀе тиллира, ткъа шолгӀаниг — немцойн колледж — лерина йара йукъараллин лакхарчу тӀегӀанашкара схьабевллачу немцойн динан дайшна. Иштта кхоьллина желтойн колледж, православин килсан Ӏаткъамехь йолуш, территорешкахь пасторан болх бан лерина динан дай кечбан.

Григорий XIII-гӀачо шен цӀе сийлахь айира, массо а католикийн пачхьалкхашкахь иезуитийн динан дас а, астрономо Христофор Клавиуса а кхоьллина Григорианан рузма. Реформа йар бахьана дара де-буйса нисдалар 10 мартехь хилар, ткъа Пасха юлианан рузманера 21 мартехь тидаме эца дезаш хилар. Цо арахийцира папин булла Inter gravissimas, иза кхайкхийра 1582 шеран 24 февралехь. Рузман реформо дӀайаьккхира Юлианан рузма итт денна тӀаьхьайисар мелхан шерал. Високосан шераш, февраль беттан 29 де долуш, кӀезиг хӀиттийра.

Васильев П. П., Корелин М. С. Григорий, римские папы // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.

Хьалха хилларг: Джулио Павеси	Виестен епископ 1558 шеран 20 июлера — 1565 шеран 20 октябрь кхаччалц	Когаметтаниг: Антонио Гангузиа
Хьалха хилларг: Филибер Бабу де Лабурдезьер	Кардинал-мозгӀар килсан даржца Сан-Систо 1565 шеран 15 майра — 1572 шеран 13 май кхаччалц	Когаметтаниг: Филиппо Бонкомпаньи
Хьалха хилларг: Пий V	Руман Папа 1572 шеран 13 майра — 1585 шеран 31 март (10 апрель) кхаччалц	Когаметтаниг: Сикст V

↑ ¹ ² de Pas L. v. Genealogics (инг.) — 2003.
↑ Union List of Artist Names (инг.) — 2015.
↑ Pope Gregory XIII (инг.). Catholic Encyclopedia. ТӀекхочу дата: 2011 шеран 7 февраль. Архивйина 2012 шеран 11 февралехь
↑ Советская историческая энциклопедия: В 16 томах. — Т.4. ГААГА - ДВИН. — М.: Советская энциклопедия, 1963.

[_a1bcfd977bf07861-1] ¹ ² de Pas L. v. Genealogics (инг.) — 2003.

[_62c88b8055b1b73d-2] Union List of Artist Names (инг.) — 2015.

[3] Pope Gregory XIII (инг.). Catholic Encyclopedia. ТӀекхочу дата: 2011 шеран 7 февраль. Архивйина 2012 шеран 11 февралехь

[4] Советская историческая энциклопедия: В 16 томах. — Т.4. ГААГА - ДВИН. — М.: Советская энциклопедия, 1963.

[3]

[4]

Руман папанаш
I бӀешо	Пётр Лин Клет Климент I Эварист
II бӀешо	Александр I Сикст I Телесфор Гигин Пий I Аникет Сотер Елевферий Виктор I Зефирин
III бӀешо	Каликст I Урбан I Понтиан Антер Фабиан Корнелий Луций I Стефан I Сикст II Дионисий Феликс I Евтихий Гай Марцеллин
IV бӀешо	Марцелл I Евсевий Мильтиад Сильвестр I Марк Юлий I Либерий Дамасий I Сириций Анастасий I
V бӀешо	Иннокентий I Зосима Бонифаций I Целестин I Сикст III Лев I Гиларий Симплиций Феликс III (II) Геласий I Анастасий II Симмах
VI бӀешо	Гормизд Иоанн I Феликс IV (III) Бонифаций II Иоанн II Агапит I Сильверий Вигилий Пелагий I Иоанн III Бенедикт I Пелагий II Григорий I
VII бӀешо	Сабиниан Бонифаций III Бонифаций IV Адеодат I Бонифаций V Гонорий I Северин Иоанн IV Теодор I Мартин I Евгений I Виталий Адеодат II Домн Агафон Лев II Бенедикт II Иоанн V Конон Сергий I
VIII бӀешо	Иоанн VI Иоанн VII Сизинний Константин Григорий II Григорий III Захарий Стефан II Стефан II (III) Павел I Стефан III (IV) Адриан I Лев III
IX бӀешо	Стефан IV (V) Пасхалий I Евгений II Валентин Григорий IV Сергий II Лев IV Бенедикт III Николай I Адриан II Иоанн VIII Марин I Адриан III Стефан V (VI) Формоз Бонифаций VI Стефан VI (VII) Роман Теодор II Иоанн IX Бенедикт IV
X бӀешо	Лев V Сергий III Анастасий III Ландон Иоанн X Лев VI Стефан VII (VIII) Иоанн XI Лев VII Стефан VIII (IX) Марин II Агапит II Иоанн XII Лев VIII Бенедикт V Иоанн XIII Бенедикт VI Бенедикт VII Иоанн XIV Иоанн XV Григорий V Сильвестр II
XI бӀешо	Иоанн XVII Иоанн XVIII Сергий IV Бенедикт VIII Иоанн XIX Бенедикт IX Сильвестр III Бенедикт IX Григорий VI Климент II Бенедикт IX Дамасий II Лев IX Виктор II Стефан IX (X) Николай II Александр II Григорий VII Виктор III Урбан II Пасхалий II
XII бӀешо	Геласий II Каликст II Гонорий II Иннокентий II Целестин II Луций II Евгений III Анастасий IV Адриан IV Александр III Луций III Урбан III Григорий VIII Климент III Целестин III Иннокентий III
XIII бӀешо	Гонорий III Григорий IX Целестин IV Иннокентий IV Александр IV Урбан IV Климент IV Григорий X Иннокентий V Адриан V Иоанн XXI Николай III Мартин IV Гонорий IV Николай IV Целестин V Бонифаций VIII
XIV бӀешо	Бенедикт XI Климент V Иоанн XXII Бенедикт XII Климент VI Иннокентий VI Урбан V Григорий XI Урбан VI Бонифаций IX
XV бӀешо	Иннокентий VII Григорий XII Мартин V Евгений IV Николай V Каликст III Пий II Павел II Сикст IV Иннокентий VIII Александр VI
XVI бӀешо	Пий III Юлий II Лев X Адриан VI Климент VII Павел III Юлий III Марцелл II Павел IV Пий IV Пий V Григорий XIII Сикст V Урбан VII Григорий XIV Иннокентий IX Климент VIII
XVII бӀешо	Лев XI Павел V Григорий XV Урбан VIII Иннокентий X Александр VII Климент IX Климент X Иннокентий XI Александр VIII Иннокентий XII Климент XI
XVIII бӀешо	Иннокентий XIII Бенедикт XIII Климент XII Бенедикт XIV Климент XIII Климент XIV Пий VI Пий VII
XIX бӀешо	Лев XII Пий VIII Григорий XVI Пий IX Лев XIII
XX бӀешо	Пий X Бенедикт XV Пий XI Пий XII Иоанн XXIII Павел VI Иоанн Павел I Иоанн Павел II
XXI бӀешо	Бенедикт XVI Франциск
Исписка йекъна понтификат йолаеллачу бӀешерашкара дуьйна.

Руман-католикийн килсан истори
Йукъара	Католикийн килсан истори Папаллин истори Руман курин истори Дуьненан католикийн гуламаш Католикийн килсан хронологи Керсталлин истори Малхбузен цивилизацин католикийн килсан роль Руман-католикийн килсан говзалла Католикийн орденаш Керсталлин монахалла Папин область
Килсан йухьиг	Ӏийса Шийтта асхьаб Пётр асхьаб Павел асхьаб Сийлахь Стефан Иоанн Деладош Сийлахь тӀедиллар Къудс-ГӀалара гулам Асхьабийн боьрша нах Игнатий Антиохан Ириней Лионан Виктор I Тертуллиан
Константин Сийлахьволчунна тӀера Григорий I тӀекхаччалц	Константин I Сийлахьверг а, керсталла а Арианалла Латеранийн базилика Хьалхара Никейн гулам Сильвестр I Хьалхара Константинополан гулам Инжилан канон Иероним Вульгата Эфесан гулам Халкидонан гулам Бенедикт Нурсин ШолгӀа Константинополан гулам Григорий I Григорийн йишлакхар
ЙуккъерабӀешерел хьалхар	КхоалгӀа Константинополан гулам Сийлахь Бонифаций Иконашца къовсам латтор Византехь ШолгӀа Никейн гулам Карл Сийлахьверг Лев III БоьалгӀа Константинополан гулам: (869—870; 879—880) Килсаш дӀасакъастар
Лакхара ЙуккъерабӀ ешераш	Урбан II Инвеститурин къовсам ЖӀ арахойн тӀелетарш Хьалхара Латеранийн гулам ШолгӀа Латеранийн гулам КхоалгӀа Латеранийн гулам Иннокентий III Латинан импери Франциск Ассизан БоьалгӀа Латеранийн гулам Инквизици Хьалхара Лионан гулам ШолгӀа Лионан гулам Бернард Клервон Фома Аквинан
ТӀ аххьара ЙуккъерабӀ ешераш	Бонифаций VIII Авиньонан папанаш йийсарбар Климент V Вьеннан гулам Тамплиераш Екатерина Сиенан Доккха малхбузен къастар (Доккха схизма) Александр VI
Реформаци/ Контрреформаци	Реформаци Контрреформаци Томас Мор Лев X Ӏийсан йукъаралла Игнатий де Лойола Франциск Ксаверий Клаудио Аквавива Франсиско Суарес Педру да Фонсека Антонио Рубио Луис де Молина Педро Уртадо де Мендоса Родриго де Арриага Франсиско де Овьедо Коимбрин схоластикаш Бенедикт Перейра Хуан Мартинес де Рипальда Павел Валлий Антонио Руис де Монтоя Тюдоран секуляризаци Тридентан гулам Пий V Тридентан хьехам Тереза Авилан Иоанн Креста Филипп Нери Роберто Беллармин
Бароккон муьран тӀера Сийлахь французийн революцин тӀекхаччалц	Иннокентий XI Бенедикт XIV Иезуитийн орден хӀаллак йар Антиклерикализм Пий VI Симабаран гӀаттам Нантан эдикт Сийлахь французийн революци йолуш керсталла дӀайаккхар
XIX бӀ ешо	Пий VII Пий IX ЙоӀстаг Марьям сакхт доцуш берах хиларан догмат ЙоӀстаг Мария Ла-Салеттера Хьалхара Ватиканан гулам Руман папин къинош ца латар Лев XIII Ӏийса пайхамаран Сийлахь Дог лараран дуӀ а Rerum Novarum
XX бӀешо	Пий X ЙоӀстаг Марьям Фатимин гар Бенедикт XV Пий XI Латеранийн барт Пий XII Католикийн Килс а, Пий XII хьийзабар ЙоӀстеган Марьяман Къинош доцу дог машаран хьажор Католицизм Полякийн халкъан республикехь ЙоӀстаг Марьям хьалайахьаран догмат Иоанн XXIII ШолгӀа Ватиканский гулам Павел VI Иоанн Павел I Иоанн Павел II Дерригдуьненан кегийрхойн де 1995 1998
XXI бӀешо	Католикийн килсехь сексан сийн тӀе кхийдарна дов Бенедикт XVI Дерригдуьненан кегийрхойн де 2002 2005 2008 2011 2013 2016 Папа Франциск
Мехкашкахула а, регионашкахула а	Бразили Венесуэла Германи Ирланди Испани Испанин Америка Куба Мексика АЦШ Франци Япони

Григорий XIII

Биографи

Григорианан рузма йукъайаккхар

Литература

Ссылки

Хьажоргаш

Кхин дӀа темана тӀехь

Категореш