XVIII бӀешо

II эзар шо

XVI бӀешо — XVII бӀешо — XVIII бӀешо — XIX бӀешо — XX бӀешо

1690‑гӀа	1690	1691	1692	1693	1694	1695	1696	1697	1698	1699

1700‑гӀа	1700	1701	1702	1703	1704	1705	1706	1707	1708	1709
1710‑гӀа	1710	1711	1712	1713	1714	1715	1716	1717	1718	1719
1720‑гӀа	1720	1721	1722	1723	1724	1725	1726	1727	1728	1729
1730‑гӀа	1730	1731	1732	1733	1734	1735	1736	1737	1738	1739
1740‑гӀа	1740	1741	1742	1743	1744	1745	1746	1747	1748	1749
1750‑гӀа	1750	1751	1752	1753	1754	1755	1756	1757	1758	1759
1760‑гӀа	1760	1761	1762	1763	1764	1765	1766	1767	1768	1769
1770‑гӀа	1770	1771	1772	1773	1774	1775	1776	1777	1778	1779
1780‑гӀа	1780	1781	1782	1783	1784	1785	1786	1787	1788	1789
1790‑гӀа	1790	1791	1792	1793	1794	1795	1796	1797	1798	1799

1800‑гӀа	1800	1801	1802	1803	1804	1805	1806	1807	1808	1809

Хронологин таблица

БерхӀийтталгӀа (XVIII) бӀешо дахделла Григори рузманца 1701 шерера 1800 шо кхаччалц. ДӀасадаьржина ду гӀалат, 18 бӀешо 1700 шеран 1 январехь доладелла а, 1799 шеран 31 декабрехь чекхдаьлла а бохуш.

Петр I хийцамаш (1696—1725). Боккха Къилбаседан тӀом (1700—1721). Полтавин тӀом (1709). Петарбухах коьрта шахьар хилира (1712). Росси импери дӀакхайкхор (1721).
Испанин верасалла къовсар (1701—1714). Утрехтан (1713) а, Раштаттан (1714) а машаран берташ. ЙоьалгӀа альянсан тӀом (1718—1720).
Франкин-ингалсан девнаш Къилбаседа Америкехь (1702—1713; 1744—1748; 1754—1763). Керла Франци караяхна ингалсан а, Испанин а (1763).
Ӏусманан империн тӀемаш: Российца (1710—1713; 1735—1739; 1768—1774; 1787—1792), Венецица (1714—1718), Австрица (1716—1718; 1787—1791).
Ойратийн-маньчжурийн тӀемаш (1715—1739; 1755—1759). Йуьйхира Джунгаран ханалла (1635—1755).
Ингалсан-испанин тӀом (1727—1729; Венин а, Ганноверан а берташ).
Польшин верасалла къовсаран тӀом (1733—1735).
Йоккха Къилбаседехьара экспедици (1733—1743).
Австрин когаметталла къийсаран тӀом (1740—1748; Габсбург-ЛотаринггӀеран некъий). Ахенан машар (1748).
Оьрсийн-шведийн тӀемаш (1741—1743; 1788—1790).
ХӀиндин тергоярхьама Британин Ост-ХӀиндин компанин тӀемаш (1746—1763(ингалс.)нохч.; 1767—1799; 1775—1782). Британин ХӀиндера мацалла.
Бразилера (1754), Португалера (1759), Францера (1764), Испанера, церан колонешкара (1767) иезуиташ лахкар.
Итт йоккха кампани(ингалс.)нохч. (1755—1792). Цийчоь «дӀакъовлар» (1757).
Дипломатин революци (1756). ВорхӀ шеран тӀом (1756—1763).
Сиамин-бирмин тӀемаш (XVI—XIX; 1759—60^[en]; 1765—67^[en]).
Немцойн колонисташ массашкахь Росси кхалхор (1763—1766).
Речь Посполити екъар (1772, 1793, 1795).
Пугачёвн Емельянан куьйгаллера ахархойн тӀом (1773—1775).
АЦШн маршонан тӀом (1775—1783). Парижан машар (1783). Къилбаседа-малхбузен индихойн тӀом (1785—1795).
- Хьалхара герзашца йолу нейтралитет (1780—1783). БоьалгӀа ингалсан-голландин тӀом (1780—1784). Гибралтаран боккха гуо лацар (1779—1783).
Баварин когаметталла къуьйсу тӀом (1778—1779)
Европахоша Австралин колонизаци йолор (1788; дуьххьарлера охьахевшина меттиг — Сидней).
Речь Посполити екъар
Сийлахь французийн революци (1789). Революцин тӀемаш (1793—1797, 1799—1802). Термидорианан харцам (1794). 18 брюмеран харцам (1799).

Серладаккхаран мур (XVII бӀешеран чаккхе — XVIII бӀешо). Серлаяьккхина абсолютизм (1740—1789).
Барокко. Рококо. Академизм. Классицизм.
Кхаа сенан йохк-эцар (XVI бӀешеран чаккхе — XIX бӀешеран юьхьиг). Бразилехь деши кардар (1690—1800).
Промышленностан революци (XVIII бӀешеран кхаа декъах тӀаьхьарниг — XIX бӀешеран хьалхара ах).
Рационализм (Кант).
Галантан бӀешо
XVIII бӀешерера Европин никӀапа.
XVIII бӀешарахь йехкина гӀаланаш.

XVIII бӀешо

Йиначун хронологи.

ХӀара йаззам табарна бакъхьа ду^?:

Кара а йина тӀетовжамаш санна кечйе авторитет йолу хьосташна тӀе хьажоргаш, йаздинарг бакъдеш.