Ахьмад Арслан Ӏаллаудин
Биографи
XIX бӀешеран шолгӀачу декъехь Урдане кхелхина нохчийн тӀаьхьенах ву. Чекхйаьккхина Урданан университет, цигахь йелла тӀеман Ӏилманийн бакалавран тӀегӀа, тӀеман а, административан а Ӏилманийн магистр. 1957 шарахь тӀеман гӀуллакхе хӀоьттина. Хан мел йели хӀаваан-десантийн эскарийн бригадин инарла. Баьччалла дина 12-гӀа Паччахьан механика йина дивизина. Кадршкахула Урданан тӀеман ницкъийн Инарла штабан хьаькаман гӀовс вара. Урданан ТӀН инарла инспекторан даржехь вара[1].
Цо чекхъяьккхина тӀеман курсаш Урдунехь а, АЦШ а, Цийчохь а. Дакъалаьцна Къараматан тӀамехь. Диъ шо далале шен хенал хьалха кхоъ эпсаран дарж делира цунна. Урданан Хашимитийн пачхьалкхан низамашца, стаг цкъа бен мехкан Турпалхо хила йиш йац. Амма Ахьмад Арсланна йуха совгӀат дан, Урданан паччахьан Хьусайн ибн ТӀалалан дехарца мехкан парламентана леррина пачхьалкхан омра арадаьлла[2].
Спецназийн декъан куьйгалла деш вара. Йух-йуха а кӀелхьара баьхна Урдунан, МагӀрибан, Ӏоманан паччахьаш. 1976 шеран 17 ноябрехь цо мукъабаьхна закъалтана лецнарш йийсаре лаьцна «Интерконтинентал» хьешан цӀа чохь Ӏамманехь. Дакъалаьцна Макка террорхойх мукъайаккхарехь 1979 шеран ноябрехь. Гергара Малхбален пачхьалкхийн куьйгалхошна хьехар дина терроризм а, экстремизм а дуьхьало ярца доьзна хаттаршкахь[3].
Бригадин инарла даржехь мукъ велира иза 1987 шеран январехь. Ша дарж дитинчул тӀаьхьа тайп-тайпана лаккхара даржаш кховдийра цунна, амма цо шен дисина дахар шен доьзалца даккха хаьржира. 2014-чу шарахь иза велира инфарктах. ДӀавоьллина Сухнехь.[4].
Доьзал
ЙоӀ Рима Арслан хилла къаьсттина чӀогӀа а, йуьззина бакъонаш йолу Урданан векал Керла Зеландехь а, Канадехь а[5].
СовгӀаташ[6]
- Шозза Урданан Турпалхо;
- Йозуш йоцучу пачхьалкхан IV даржан орден;
- "Аль-Каукъаб" орден II-гӀа дарж;
- ТӀеман чевнаш хиллачу нехан седа;
- Дафаран орден;
- Аль-НахӀида орден, II-гӀа дарж;
- Сийлаллин орден, 1-ра дарж;
- «Кхерамзаллехь гӀуллакхаш дарна» тӀеман орден, 1-ра дарж;
- Юбилейн детин орден;
- Аль-Къарамат мидал;
иштта кхин дерш а.
Иэс
Ахьмад Арслан Ӏалауддинан иэсанна Соьлжа-ГӀалахь урамна цӀе тиллина[7].
Билгалдахарш
- ↑ Гарсаев, 2019, с. 149.
- ↑ Гарсаев, 2019, с. 150.
- ↑ Гарсаев, 2019, с. 150—151.
- ↑ Гарсаев, 2019, с. 152.
- ↑ Гарсаев, 2019, с. 292.
- ↑ Гарсаев, 2019, с. 124.
- ↑ Улица.
Хьажоргаш
- В Грозном улица Стахановцев переименована в честь дважды героя Иордании чеченца Ахмада Аладдина Арслана. Yuga.ru (2015 шеран 6 февраль). ТӀекхочу дата: 2015 шеран 19 июнь.
- Ушел из жизни легендарный чеченский генерал Ахмад Алауддин Арслан. Информационное агентство «Грозный-Информ» (2014 шеран 19 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2015 шеран 19 июнь.
- В Грозном увековечили память дважды Героя Иордании Ахмада Аладдина Арслана. Информационное агентство «Чеченская Республика сегодня» (2015 шеран 5 февраль). ТӀекхочу дата: 2015 шеран 19 июнь.
Литература
- Гарсаев Л. М., Гарсаев Х.-А. М. Чеченские мухаджиры и их потомки в истории и культуре Иордании. — Гр.: АО «ИПК Грозненский рабочий», 2019. — 416 с. — 2000 экз. — ISBN 978-5-88195-949-4.