Хьусайн бен Талалан цӀарах парк

Хуьсайн бин Талалан паркСоьлжа-ГӀалин паркех цхьаъ йу. Иза йу БойсгӀаран кӀоштан йуккъерачу декъехь, ӀабдуллахӀ II бин Аль-Хьусайнан а, Лисицын а урамашна йуккъехь. Иза нахана йезаш йолчу садаӀаран меттигех цхьаъ йу.

Истори

Хьалха хилла Павел Мусоровн парк кхоьллина 1939 шарахь. Цунна цӀе тиллина Соьлжа-ГӀалахь бӀе дийнан тӀеман турпалан пулеметчикан Мусоров Павелан иза велла 20 шо кхочуш. Советийн заманахь Соьлжа-ГӀалин бахархошна дукхайезаш садаӀаран меттиг хилла дӀахӀоьттира иза. Цуьнан йуккъерачу декъехь лаьттара аьхкенан кинотеатран гӀишло (хӀинца йохийна), некъан маша, спортан майда, ткъа Лисицын урамна гергахь, долахь йолчу секторна уллехь, постамент тӀехь Ту-134 кема дара. Мусоров Павелан урамера йерриг а баьццара зонин тӀехула дӀайоьдура шира трамвайн аса, лома хьала а йоьдуш[1].

Паркан дехьарчу агӀор йара ГӀалин дешаран комитетан а, № 5 йолу йуккъера ишколан а шира гӀишлош, цигахь Сийлахь-Боккха Даймехкан тӀеман шерашкахь Советийн эскаран чевнаш хиллачу салташна лерина тӀеман госпиталь йара. Паркан йуккъера чувола меттиг гойтуш йу 1918—1920 шерашкахь гражданийн тӀеман турпалхойн обелиско. ХӀоллам хӀоттийна 1954. Парк чӀогӀа зенаш дина хьалхара а, ШолгӀа нохчийн тӀемаш долчу хенахь[2].

ХӀокху заманан реконструкци

2011 шарахь паркан цӀе хийцира Урданан паччахьан (1952 шарера 1999 шаре кхаччалц) Хьусайн бин Талалан сий деш, 2018 шо кхачале иза йерриг а хийцайелира. Керлачу паркан проектан авторш бара Норвегин архитектурин «Snøhetta» бюрон говзанчаш, уьш бара Нью-Йоркехь Таймс-сквер меттахӀотторехь болх бинарш[3].

Тойина садаӀаран парк дӀайиллина бӀаьста 2018 шарахь 200 шо кхочуш Соьлжа-ГӀалин[4].

ХӀинца керла серло а, Ӏам а, бӀеннаш дитташ а, коьллаш а, спортан майданаш а йу цунна чохь. Паркехь дӀадийна 600 сов дитт а, тайп-тайпана тайпанийн коьллаш а, архитекторша кхоьллина гӀашлойн маша, баьццара зонин йукъайогӀу йукъара стоьмийн некъаш олу меттигаш, царна лерина гӀашлойн некъашца дитташ дӀадийна — баьллаш, туьркаш, хьечеш, бӀараш. ХӀалха хилла иттаннаш дитташ лардина. Паркан йуккъехь дӀахӀоттийна функционалан а, декоран а серлонаш.

Ӏам лаьтта уггаре а йуккъехь, цунна тӀе йиллина сцена а, амфитеатр йу. Иштта паркан кӀоштахь гучуйевлла цхьа могӀа керла объекташ, къаьсттина, урамийн спортан ловзаран майда, кхача латто чоь, берийн ловзаран майда, тайп-тайпана даздарийн барамаш дӀабахьа ловзаран майда, дуккха а Ӏалашонаш йолу спортан майданаш, скейт-парк, воркаут[5].

Паркан йерриг майда йу 63,5 эз. квадратан метров, ткъа баьццара зонин майда 39,8 эз. квадратан метр[6].

Паркан панорама (2018)

Галерей

Билгалдахарш

  1. Адиз Кусаев. Улица им. П. Мусорова. Октябрьский район. psihdocs.ru. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 24 июнь. Архивйина 2020 шеран 27 июнехь
  2. Национальный музей Чеченской Республики - Лекция «Обелиск героям Гражданской войны в сквере имени Павла Мусорова». nacmuzeychr.ru. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 24 июнь. Архивйина 2020 шеран 18 февралехь
  3. В Грозном завершили благоустройство парка имени Хусейна бен Талала. ТАСС. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 24 июнь. Архивйина 2020 шеран 26 июнехь
  4. Парк площадью более 6 га открыли в Грозном к 200-летию города. ТАСС. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 24 июнь. Архивйина 2020 шеран 26 июнехь
  5. Как выглядит новый парк в Грозном, который проектировали авторы реконструкции Таймс-сквер. Strelka Mag. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 24 июнь. Архивйина 2020 шеран 27 июнехь
  6. В Грозном официально открыли парк имени короля Иордании Хусейна бен Талала - Проекты партии Единая Россия. proekty.er.ru. ТӀекхочу дата: 2020 шеран 24 июнь. Архивйина 2020 шеран 25 июнехь