Космос (къоман проект)
Къоман проект «Космос» йукъайаьккхина Российн президентан Путин Владимиран сацамца 2025 шарахь[1]. Российн Федерацин йехачу хенан Ӏалашонаш билгалйоху спутникийн тобанаш а, къоман орбитин станци а кхолларан, космосан энергетикин зӀенан сервисаш кхиоран, Мегаватт-классан зарратан космосан энергетикан планан, кӀорга космосан бух болуш таллам бар а, кадраш кечдар а[2].
Истори
Космосан индустри кхиоран хьокъехь хиллачу цхьаьнакхетарехь, иза дӀадаьхьира Бауманан цӀарахчу Москохан пачхьалкхан технически университетехь 2025 шеран 16 апрелехь, Путин Владимира дӀакхайкхийра къоман проект кхио йезаш хилар:
...вайн пачхьалкхан историн хьолаца догӀуш ду, хьалха йаьлла космосан ницкъ хилар[2].
Российн Президента билгалдаьккхира, къоман проекто чулаца йеза отраслаш кхиоран уллера а, генара а планаш:
- вайн дукха спутникийн тобанаш тайп-тайпанчу Ӏалашонашца кхоллар;
- къоман орбитан станци кхоллар;
- зарратан космосан энерги кхиор;
- "космосан буксир" кхоллар;
- кӀоргачу космосехь бух болуш таллам бар;
- «Спектр-РГ» орбитин обсерваторин буха тӀехь Ӏаламан детале карта хӀоттор[2].
Цигахь чӀагӀдира къоман проектан технологийн кхиамаш экономика карлайаккхаран а, бахархойн дахаран дикалла лакхайаккхаран а дӀахьош болу ницкъ хила безаш хилар[2].
Къоман проектана финансаш латтор лерина ду 2026-чу шарна а, цул тӀаьхьарчу шерашкахь а федералан бюджет чӀагӀйаран гурашкахь[2].
Финансированин мах хадор
2024 шеран декабрехь «Роскосмос» пачхьалкхан корпорацин куьйгалхочо Борисов Юрийс РБК телеканалана интервью луш дӀахьедира, индустрин къоман проектана 750 млрд соьман барамехь ахча оьшур ду аьлла[3].
Федералан проекташ
Къоман проектан «Космос» йукъахь йу федералан программаш:
- «Космосан хаамийн технологин комплексехь кхиор»;
- «ТӀаьхьало йолуш космосан системаш а, сервисаш а»;
- «Российн космосан зарратан энергетика кхиор»[4].
Гайтамаш
Къоман проектан коьрта параметраш йийцаре йеш, сацам бира:
- 2030 шо кхачале орбитин тобанашна йукъахь спутникийн терахь 1,2 эзар дакъа кхаччалц алсамдаккхар;
- Оьрсийчоьнан космодромашкара йерриг а спутникаш дӀасалелоран терахь шарахь 56 кхаччалц хьаладаккхар;
- 2027-чу шарахь махкан орбитан станци дӀахӀотто йолор;
- 2030-гӀа шо тӀекхачале промышленностехь болх бечу нехан терахь 40 эзар стагана алсамдаккхар;
- промышленностехь къинхьегаман сурсаталла 1,5-зза лакхайаккхар[4].
Билгалдахарш
- ↑ Путин анонсировал скорое утверждение нового нацпроекта по космосу - Газета.Ru | Новости, Газета.Ru (16.04.2025). Дата обращения: 17 апрелехь 2025.
- ↑ 1 2 3 4 5 Совещание по вопросам развития космической деятельности, Президент России (16.04.2025). Дата обращения: 17 апрелехь 2025.
- ↑ Путин рассказал о договоренности с «Роскосмосом» о космическом нацпроекте, РБК (16.04.2025). Дата обращения: 17 апрелехь 2025.
- ↑ 1 2 Михаил Мишустин провёл стратегическую сессию по национальному проекту «Развитие космической деятельности Российской Федерации на период до 2030 года и перспективу до 2036 года». government.ru (2024 шеран 13 август). ТӀекхочу дата: 2025 шеран 17 апрель.
Кхин дӀа темана тӀехь
| Правообладателем данного материала является АНО «Интернет-энциклопедия «РУВИКИ». Использование данного материала на других сайтах возможно только с согласия АНО «Интернет-энциклопедия «РУВИКИ». |