Сурмач, Михаил Михайлович
Михаил Михайлович Сурмач (1913 шеран 1 июль, Дербент, ДегӀастанан область[d] — 1997 шеран 9 январь, Старая Купавна) — артиллерист, лакхара лейтенант, Сийлахь-Боккха Даймехкан тӀеман декъашхо, Советски Союзан Турпалхо.
Биографи
Вина 1913 шеран 1 июлехь Дербентехь. Цо чекхйаьккхира Ростовн эчиг некъан техникум, тӀаккха болх бира Дербентан горкомхозехь а, Къилбаседа Кавказан эчиг некъан инженера а. 1935—1937 шерашкахь иза вара ЦӀен Эскарехь. 1941 шарахь тӀом болабелча иза йуха а эскаре дӀакхайкхира. 1942 шеран мартехь цо чекхйаьккхира Тбилисин артиллерин училище, цул тӀахьа иза фронте хьажийра[1].
1945 шеран январехь лакхара лейтенант Сурмач вара 1-ра Украинин фронтан 52-гӀа армин 31-гӀа гӀашсалтийн дивизин 32-гӀа артиллерин полкан батарейн куьйгалхо. 1945 шеран 24 январехь Сурмачан батарея Одер хих дехьайелира Трешен йуртан уллехь (Польшин Лахара Силезин воеводствон Вроцлавн поветан Сехнице гминан Бреслаун уллехь). Цо малхбузе бердан тӀехь плацдарм схьайаьккхира. Цул тӀаьхьа мостагӀийн массийтта тӀелатар а йухатуьхуьр, мостагӀан доккха зен а дира[1].
1945 шеран 10 апрелехь СССР Лакхара Советан Президиуман омраца лакхара лейтенантан Михаил Сурмачан Советски Союзан Турпал цӀе йелира[1].
1946 шарахь Сурмач тӀаьхьаллоне ваьккхира. Цо эчиг некъахь болх бира Житомирехь а, Нежинехь а (Украина). Пенсе вахалере иза вара Гуьмсехь болх беш вара. Велира 1997 шеран 9 январехь Москохан областан Ногински кӀоштан Старая Купава йуртахь[1].
СовгӀаташ
Цунна йелира 1-ра а, 2-гӀа а даржан Сийлахь-Боккха Даймехкан тӀеман орденаш а, ЦӀен Седан орден а, массийтта мидал а[1].
Дагахьлаттавар
Сурмачан цӀе тиллира Дербентехь болу ураман а, школан а[1].
Литература
- Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1988. — Т. 2 /Любов — Ящук/. — 863 с. — 100 000 экз. — ISBN 5-203-00536-2.
- Воробьёв В. П., Ефимов Н. В. Герои Советского Союза. Справочник — СПб., 2010.
- Отважные сыны гор. 2-е изд., доп. Махачкала, 1968.
Хьажоргаш
Сурмач, Михаил Михайлович. Cайт «Пачхьалкхан турпалхой».