Димаев, Ӏела Умарович


Дима́ев Ӏела Ӏумаран воӀ (оьрс. Али Умарович Димаев; 1953 шеран 27 сентябрь, ГӀиргӀазойн Советийн Социалистийн Республика) — советан а, россин а музыкант а, композитор а, нохчийн хьалхара рок-группан «Зама» кхоллархо а, куьйгалхо а, Москвахь 1985 шарахь хилла йолу XII Дерригдуьненан кегирхойн а, студентийн а фестивалин дипломант а, Нохч-ГӀалгӀайн АССРн Ленинан комсомолан совгӀатан лауреат (1986 шо) а, «Ярославлин сакъерар» цӀе йолу V Халкъашан йукъаран фестивалин дипломант (2000 шо) а, Нохчийн Республикин Халкъан артист (2001 шо) а, ГӀалгӀайн Республикин Халкъан артист (2001 шо) а, Нохч-ГӀалгӀайн АССР-н сийлахь артист (1988) а, «Дикачу гӀуллакхна» орденан лауреат а (Нохч-ГӀалгӀайн Республика, 2008) а.

Биографи

Ӏела Димаев вина 1953 шеран товбецан беттан 27-чу дийнахь ГӀиргӀазойн ССРхь. Цуьна да вара вевзаш волу нохчийн музыкант Димаев Ӏумар.

Цо дешна йуккъерачу дешараш ишколехь а музыкин ишколехь а. Деша волавеллачу дуьйна цо жигара дакъа лоцура тайп-тайпана исбаьхьаллин кхолламалла, суьрташ дохку а, хелхаран а кружокашка оьхуш вара иза. Иза вара Республикин пионерийн цӀахь ойлу эшеран а, хелхаран а ансамблин солист. Цо дакъа лоцура республикин конкурсашкахь а, ишколан кхолламалла концерташкахь а.

Цо фортепиано Ӏамийна. Шен доттагӀашца цо 1968 шарахь кхоьллира хьалхара нохчийн рок-ансамбль «Вайнахи». Цуьнан композиторан болх цу хенахь болабелира.

1974 шарахь цо фортепиано классан музыкин училище чекхйаьккхин кхоьллира «Шовда» группа.

Волгоградехь армехь волуш хенахь цо кхоьллира эстрадан(оьр.) ансамбль «Ратники». И ансамбль кест-кеста гастролишца лелара Волгоградан а, Къилбаседера Кавказан тӀеман округан бӀаьхьойн декъашкахула.

1977 шарахь армера цӀа веанчул тӀехь цо Нохч-ГӀалгӀайн АССРн Гостелерадион халкъан пондурийн оркестран куьйгалхо болх бира.

1981 шарахь цо кхоьллира хьалхара нохчийн корматаллин рок-группа «Зама». 1985 шарахь «Зама» ансамбльс дакъа а лецира Москохь хилла йолу XII Дерригдуьненан кегирхойн а, студентийн а фестивалин культурин программехь, фестивалин дипломант а хилира. 1986 шарахь «Зама» группа Нохч-ГӀалгӀайн АССРн Ленинан комсомолан совгӀатан Лауреат хилира. 1995 шарахь ансамблин йелира эстрадан эшеран Пачхьалкхан театран «Зама» статус. Димаев хӀоттира цуьна исбаьхьаллин куьйгалхо а, директор а.

1996-чу шарахь Нохчийн Республикехь тӀемаш болабалар бахьана долуш театран болх йукъахбелира.

2000 шо дуьйна 2004 шо кхаччалц иза вара Россин Федерацин президентан уллехь йолу Нохчийн Республикин векалаллина коьрта специалист, 2002 шо дуьйна — культурин декъан хьаьким.

2021-чу шарахь Соьлж-ГӀала йухавеана иза, Нохчийчоьнан пачхьалкхан филармонехь солист ву[1]. Шен кхоллараллин болх кхидӀа а дӀахьо цо, къоначу исполнительшна наставник ву, продюсерехь жигара ву[2]. 2023-чу шеран эсаран баттахь цо дӀайаьхьира юбилейн соло-концерт, шен 70 шо кхачарца доьзна[3].

Кхолларалла

Цо йазйина 500 сов эшар а, оркестран музыка а[1][2].

ГӀарайевлла эшарш:

  • «Нохчийчоь»[4];
  • «ГӀалгӀайче»;
  • «Друзьям»;
  • «Песнь о бурке»;
  • «Отчизна-мать».

Дискографи:

  • «Зама» тоба магнитоальбом «Корни и крылья» (1991)[5];
  • шен альбомаш: «Далёкий свет» (1999) а, «Нохчийчоь» (2019)[6] а, «Йахалахь Нохчийчоь» (2022) а, «БӀаьстенан туьйра» (2022) а, «ДоттагӀашна» (2022)[7] а.

СовгӀаташ

  • Нохч-ГӀалгӀайн АССР-н Ленинан комсомолан совгӀатан лауреат (1986);
  • Нохч-ГӀалгӀайн АССР-н Сийлахь артист (1988);
  • Нохчийн Республикан халкъан артист (2001);
  • ГӀалгӀай Республикан халкъан артист (эсаран бутт, 2001);
  • Орден «Дикачу гӀуллакхна» (ГӀалгӀайн Республика, хӀутоссург бутт 31-гӀа де, 2008).

Доьзал

  • Да — Димаев Ӏумар, нохчийн гӀараваьлла музыкант а, композитор а, Нохч-ГӀалгӀайн АССР Халкъан артист;
  • Нана — Асет Димаева;
  • Ваша — Димаев СаьӀид, музыкант а, композитор а, дирижер а, Россин Композиторийн союзан декъашхо а;
  • Ваша — Мутуш;
  • Ваша — Амарбек;
  • Йиша — Айна;
  • ЙоӀ — бархӀ шо долуш Маликас дакъалецира «Нохчийчоь» иллин припев дӀайазйеш.

Билгалдахарш

  1. 1 2 Али Умарович Димаев. Чеченская государственная филармония. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 июль.
  2. 1 2 Али Димаев. Ирсе-Де. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 июль.
  3. Али Димаев. Сольный концерт. Чеченская государственная филармония (2023 шеран 14 октябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 июль.
  4. Песня «Нохчийчоь» Али Димаева – реквием и гимн народу. Грозный-информ. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 июль.
  5. ВИА «Зама». ВИА СССР. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 июль.
  6. Али Димаев. Zvuch.com. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 июль.
  7. Али Димаев. Deezer. ТӀекхочу дата: 2026 шеран 13 июль.