ТӀеман талламхочун де
ТӀеман талламхочун де (ТӀеман талламан де) — тӀеман Ӏида, даздо 5 ноябрехь Российн, Белоруссин, Кхазакхстанан, Эрмалойчоьнан тӀеман ницкъашкахь.
Ӏида даран истори
Россехь
1918 шеран 5 ноябрехь Петроград гӀалахь Советийн Республикин Революцин тӀеман кхеташонан Аренан штаб кхоьллина, 1953 шарахь дуккха а цӀераш хийцинчул тӀаьхьа Коьрта къайлахчу сервисийн цӀе елира ССРС Герзийн Ницкъийн Коьрта Штабан дирекци йа дацдина ССРС КТУ[1].
СССР йоьхна хиллачул тӀаьхьа, Москохахь лаьтташ йолу ССРС КТУ хилла йуккъера аппарат хилира Российн тӀеман талламан йуккъера меже — Российн Федерацин ТӀеман ницкъийн инарла штабан Коьрта талламан урхалла, Россин Федерацин тӀеман министраллин арахьара талламан урхалла хиларца[2].
Российн Федерацин ТӀеман ницкъашкахь 2000 шо кхачале, Коьрта талламан урхалла кхолларан терахь даз ца дора ведомствехь бен[3].
2000 шеран 12 октябрехь Российн Федерацин Дуьхьалонан министран И. Д. Сергеевн № 490 йолу омарца йукъадаьккхира ведомствийн тӀегӀанехь говзаллин Ӏида «ТӀеман талламхочун де», иза даздора ССРС КТУ кхоьллинчу дийнахь — 5 ноябрехь хӀора шеран[4].
2006 шеран 31 майхь Российн Федерацин Президентан В. В. Путинан «Об установлении профессиональных праздников и памятных дней в Вооружённых силах Российской Федерации» № 549 йолу омарца - и деза де официалан пачхьалкхан дезачу денойн тептаре даьккхира, Россехь хӀора шарахь даздеш а ду 5 ноябрехь[5]. Ӏида даздо тӀемангӀуллакххоша а, Российн Федерацин Арахьара талламан гӀуллакхан а, РФ ТӀеман ницкъийн Инарлин штабан коьрта урхаллин ветеранаша[6], курсанташа, Дуьхьалонан министраллин профилан лакхара дешаран меттигийн хьехархоша, контрталламан белхалоша[7], кхечу тӀеман ведомствийн талламхоша.
Кхечу мехкашкахь
Республика Кхазакхстанан ТӀеман ницкъашкахь тӀеман Ӏида «ТӀеман талламан де»[8] даздо хӀора шеран 5 ноябрехь 1992 шарахь дуьйна[9]. Оццу дийнахь Кхазакхстанехь хӀора шарахь даздо «Арахьара талламан де»[10].
Республика Беларусан ТӀеман ницкъийн тӀеман Ӏида «ТӀеман талламан де» даздо хӀора шарахь 5 ноябрехь[11]. Билгала Ӏида хӀоттадара шо хууш дац, амма уггаре хьалха иза хьахадаран терахь 2013 шо ду[12].
Эрмалойчоьнан ТӀеман ницкъашкахь тӀеман Ӏида «ТӀеман талламан де» даздо хӀора шарахь 5 ноябрехь[13]. Билгала шо Ӏида хӀоттадаран хууш дац, амма хьалхара хьахадарш Ӏидан 2009 шо ду[14].
Хьажа кхин а
Билгалдахарш
- ↑ Феськов В. И., Голиков В. И., Калашников К. А., Слугин С. А. Глава 7. Воинские формирования Главного разведывательного управления Генерального штаба Вооружённых Сил (1950—1991) // Вооруженные Силы СССР после Второй мировой войны: от Красной Армии к Советской. Часть 1: Сухопутные войска. — Томск: Издательство Томского университета, 2013. — С. 260—268. — 640 с. — 500 экз. — ISBN 978-5-89503-530-6.
- ↑ «Сегодня отмечается День военного разведчика в Вооружённых силах Российской Федерации». www.mil.ru (2014 шеран 5 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2019 шеран 6 ноябрь.
- ↑ Сергей Дюпин. «В тылу друзей» // Коммерсантъ-Власть : Еженедельный журнал. — М.: Издательский дом «Коммерсантъ», 1998. — № 42(294). — С. 30.
- ↑ «5 ноября в Вооруженных Силах Российской Федерации отмечается День военного разведчика». www.mil.ru (2011 шеран 5 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2019 шеран 6 ноябрь.
- ↑ Указ Президента РФ №549 от 31 мая 2006 года. www.kremlin.ru (2006 шеран 31 май). ТӀекхочу дата: 2019 шеран 6 ноябрь. Архивйина 2021 шеран 26 июлехь
- ↑ День 5 ноября в истории. Дата обращения: 5 ноябрехь 2024.
- ↑ День военного разведчика 2024: какого числа, история и традиции праздника. Дата обращения: 5 ноябрехь 2024.
- ↑ «День военной разведки отмечается в Вооруженных Силах РК». mod.gov.kz (2019 шеран 5 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2019 шеран 6 ноябрь.
- ↑ Павел Митрофанов. «В Вооруженных Силах Казахстана 5 ноября отмечается День военной разведки». www.rk-news.com (2019 шеран 5 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2019 шеран 6 ноябрь. Архивйина 2019 шеран 17 ноябрехь
- ↑ «5 ноября. Календарь Казинформа «Даты. События». www.inform.kz (2019 шеран 5 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2019 шеран 6 ноябрь. Архивйина 2019 шеран 5 ноябрехь
- ↑ «Поздравление Министра обороны Республики Беларусь с Днем военной разведки». www.mil.by (2016 шеран 4 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2019 шеран 6 ноябрь. Архивйина 2018 шеран 28 октябрехь
- ↑ «5 ноября: огненный праздник правосудия и День военного разведчика РБ». www.interfax.by (2013 шеран 5 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2019 шеран 6 ноябрь.
- ↑ «Армянские военные разведчики отмечают свой профессиональный праздник». www.newsarmenia.am (2016 шеран 5 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2023 шеран 4 февраль.
- ↑ «Огонь, вода и медные трубы». www.noev-kovcheg.ru (2016 шеран 5 ноябрь). ТӀекхочу дата: 2023 шеран 4 февраль.