Гелагаев, Сайд-Мохьмад Мохьмадан воӀ

Гелагаев Сайд-Мохьмад Мохьмадан воӀ (1937 шеран 23 август, Соьлжа-ГӀала) — советан а, россин а йаздархо а, поэт а, публицист а, хьехархо а[1][2].

Нохчийн а, оьрсийн а меттанашкахь произведенеш йолу автор, берийн литературехь а, Нохчийн Республикин Ӏаламан хьокъехь долчу Ӏилманан-кхетаме изданешкахь а. 2007-чу шарахь арайаьлла цуьнан книга «Олхазарийн дуьне — сан дуьне», Нохчийчуьрчу олхазарх лерина[3][4].

Биографи

1937-чу шеран хьаьттан 23-чу дийнахь Соьлжа-ГӀалахь вина. 1944-чу шарахь доьзалца цхьана Кхазакхийн ССР депортировани йина. Депортацин муьрехь Гелагаевс шен доьзало Жамбылан областан Мерке йуртахь Ӏийна, цигахь цо йуккъера ишкола чекхйаьккхина. Нохч-ГӀалгӀайн АССР меттахӀоттийначул тӀаьхьа доьзал Соьлжа-ГӀала юха бирзира[4].

Гелагаевс Нохч-ГӀалгӀайн хьехархойн институтан заочни дакъа чекхйаьккхина[4].

Кхолларалла

Гелагаевс стихаш йазйан волавелла ишколе воьдушшехь. 1960-чу шерашкахь цуьнан произведениш зорбане йаьхна меттигерчу зорбанан агӀонашкахь, тӀаьхьо — къоначу литераторашкара гуламашкахь а. Цуьнан кхоллараллехь ладаме меттиг дӀалоцу берашна лерина книгаша а, Ӏаламан хьокъехь долчу книжкаша а. Цо нохчийн а, оьрсийн а меттанашкахь байташ зорбатухура[4].

Хьехархойн гӀуллакх

Нохч-ГӀалгӀайн хьехархойн институт чекхйаьккхинчул тӀаьхьа Гелагаевс Хал-Келой эвхахь нохчийн а, оьрсийн а мотт а, литература а хьийхира. ТӀаьхьо Соьлжа-ГӀалин 11-чу йуккъерчу школехь а, 11-чу корматаллин-техникин училищехь а болх бира[4].

2007-чу шарахь Соьлжа-ГӀалин Старопромысловски кӀоштарчу 11-чу йуккъерчу ишколан бух тӀехь болх беш йолу литературно-фольклорни гуо куьйгалла дира. Нохчийн а, оьрсийн а меттанашкахь байташ яздечу берашца гӀуллакх дора цо[5].

Литературин кхолларалла

  • «Олхазарийн дуьне — сан дуьне» («Земля птиц — моя земля») — жайна зорбане йаьлла 2026-чу шарахь. Иза йу 230 цӀе а, иштта оцу олхазарех долу суьрташ а, церан амалех лаьцна а, уьш хуьлуш йолчу меттигех лаьцна а доца хаамаш болуш[1];
  • «Мир птиц — мой мир»[6];
  • «Дийнатийн а, ораматийн а дуьне» («Мир животных и растений»), 2015[7][2].

Билгалдахарш

  1. 1 2 О птицах, обитающих в Чечне. Грозный-информ. Информационное агентство «Грозный-информ» (2007 шеран 18 июль). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 9 сентябрь.
  2. 1 2 Чагаева Т. А. Литературно-географический атлас Чеченской Республики. — Нальчик: ООО «Тетраграф», 2018. — С. 135–136. — 440 с. — 5000 экз. — ISBN 978-5-00066-153-6.
  3. О птицах, обитающих в Чечне. Грозный-информ (2007 шеран 18 июль). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 9 сентябрь.
  4. 1 2 3 4 5 Чагаева Т. А. Литературно-географический атлас Чеченской Республики. — Нальчик: Тетраграф, 2018. — С. 135–136. — 440 с. — 5000 экз. — ISBN 978-5-00066-153-6.
  5. Дерзайте: вы талантливы. Грозный-информ (2007 шеран 14 июнь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 9 сентябрь.
  6. Сулумова Дэти. Мир наш удивителен, прекрасен, уникален! Вести Чеченской Республики (2017 шеран 6 сентябрь). ТӀекхочу дата: 2026 шеран 9 сентябрь.
  7. Дийнатийн а, ораматийн а дуьне - Гелагаев Сайд-Мохьмад. — 2015.

Литература

  • Чагаева Тамара. Литературно-географический атлас Чеченской Республики. — Нальчик: ООО Тетраграф, 2018. — С. 135—136. — 440 с. — 5000 экз. — ISBN 978-5-00066-153-6.