Абу Бакар (Джохоран султан)

Абу Бакар' (1833 шеран 3 февраль, Q7697796?1895 шеран 4 июнь, Лондон) — Джохоран султан ву. Иза таханлера Джохор кхоьллинарг а, керлачу кепара малаййн урхалчех хьалхарниг а лоруш ву[1].

Биографи

Абу Бакар Даенг Ибрагиман воккхаха волу кӀант хилла. Цуьнан да теменггонг (ларваран а, чоьхьарчу гӀуллакхийн а министр) а, 1855-чу шарахь дуьйна Джохоран факт хилла волу урхалча а хилла. Абу Бакар кхиина Сингапурехь, оцу хенахь иза Британин империн колони хилла йу, цигахь ингалсан ишколехь дешна цо.

1862-чу шарахь шен де метта теменггонг дарже веанчул тӀаьхьа, Абу Бакара цийн плантаторш кхайкхина а, султанатан кӀоргехь йолу жунгли схьайаста аьтту бина. Цо коьрта гӀала шен дас кхоьллина йолчу Танджунг-Путери гӀала йаьккхина, цунна керла цӀе тиллина — Джохор-Бару. Абу Бакара административан реформа йина, куьйгаллин даржаш дешначу малайшка дӀаделла. Британихошна йукъахь иза жигара урхалча санна лоруш хилла[2].

Пачхьалкхан реформаш а, дипломати а

1865-чу шарахь иза Ингалсе вахана, цигахь иза королеве Виктория вовзийтина. 1868-чу шарахь Абу Бакара махараджан дарж тӀеэцна.

1885-чу шарахь Лондонехь хиллачу бартца, Британис Джохоран маршо а, Абу Бакаран султанан дарж а тӀеэцна. 1895-чу шарахь, шен дахаран тӀаьххьарчу деношкахь, цо малайн пачхьалкхашна йукъахь дуьххьара йазйина йолу Конституци тӀеэцна. Иза чӀогӀа ладаме гӀуллакх хилла Джохоран пачхьалкхалла чӀагӀдарехь.

Россица йолу уьйраш

Султан Абу Бакар Ӏилманца а, талламашца а интерес йолуш хилла. 1874-чу а, 1875-чу а шерашкахь цо Российн этнографна Н. Н. Миклухо-Маклайна хьешаца ларам бина, иза шен резиденцехь тӀе а оьцуш. Миклухо-Маклайна цуьнан аьтту хилла Джохоран кӀоргера кӀошташкахь талламаш дӀабахьа[3].

Литература

  • Abu Bakar, Sultan of Johor // Southeast Asia: a historical encyclopedia from Angkor Wat to East Timor / Ooi Keat Gin. — Santa Barbara: ABC-CLIO, Inc. — Т. 1. — ISBN 1-57607-770-5.
  • Абу Бакар, Султан // В. А. Погадаев. Малайский мир (Бруней, Индонезия, Малайзия, Сингапур). Лингвострановедческий словарь. — М.: Восточная книга, 2012. — С. 32.
  1. Абу Бакар, Султан // Погадаев В. А. Малайский мир (Бруней, Индонезия, Малайзия, Сингапур). М.: Восточная книга, 2012. С. 32.
  2. Southeast Asia: a historical encyclopedia from Angkor Wat to East Timor / Ooi Keat Gin. — ABC-CLIO, Inc, 2004. — Т. 1. — ISBN 1-57607-770-5.
  3. Миклухо-Маклай Н. Н. Собрание сочинений в 6 томах. Т. 2. — М.: Наука, 1993.